Tuesday, August 14, 2012

Not At All Genocide on Bengalis in Rakhine State--Their Lies will Fade away

by Aye Aye Soe Win on Monday, August 13, 2012 at 4:04am.
 
Faraz Ahmed, the writer and blogger, is from Pakistan and he said truth. He said the photos on the social network were very fabricated. We all know that there is a lot of fake news about the Bengali crisis in Burma.

photo-Beawiharta/Reuters
photo-Beawiharta/Reuters
Unlike the Turkish Foreign Minister or the funny-looking jailed Islamist cleric Abu Bakar Bashir, some educated liberal Muslims do not make insults or threats against Burma. The Turkish Foreign Minister, even before he left Turkey for Burma, said that there was a genocide on Muslims in Burma. Wrong! The cleric inside an Indonesian jail also threw an empty threat in the air and sent a letter to U Thein Sein, President of Burma. Ridiculous! This aging jailed extremist, in his letter to the President of Burma, has threatened to wage war against Burma if it continues to harm Muslim Rohingyas. The Burmese Embassy in Indonesia should have responded to an inmate who vowed to destroy Burma.
This revered inmate should have been more worried about Syria, Iran and Afghanistan.  Americans have waged enough wars in some Islamic countries, whether we may not fully understand the cause of all these invasions, or any post-war explanations that would justify the cause. At any rate, these clerics ought to be more concerned about the powerful western countries which can create particular wars as an ongoing living, perhaps a bit profitable industry.
Do not believe that they can or will act on their threats. They make up stories and scream a lot---they lie a lot. Leave alone a very vulnerable nation like Burma (the ruling elite of the country excluded), what harm have the illegal Bengalis experienced once they crossed the western border and claimed citizenship rights for the 800, 000 squatters?
The magnitude of unlawful entry of these Bengalis is a bit out of control. India does not want them—by now what I mean is that a large number of reckless squatters from another country is always a burden to any nation facing several problems on its own.  Bangladesh does not want them back. Burma is another struggling neighbor, crippled and broken every way under the 50-year military rule, yet struggling and progressing like a blind infant on its path is NOT at all prepared to take 800,000 squatters from Bangladesh.
In terms of any relevant law in any country, any person residing in the country without official permission is an illegal immigrant. Why does Burma have to take them all? If we did, it truly would be a big relief to Bangladesh but a major disaster, both politically and economically, to the entire Buddhist land.  Over the past few months it was the illegal Bengalis immigrants who started a series of agitation and violence against the Buddhist Rakhines. The entire Burmese public had called for a complete stop of the threatening influx of immigrants from the unguarded western border.
However, the government turned a blind eye to the request of the Rakhine people, and it seemed that the most corrupt aging Burmese generals had anxiety and tension about not getting enough votes in 2010, and consequently, there was truth that unlawful migration became a lawful one once the authorities in Rakhine State had willingly helped the squatters. As a result of the actions of certain Burmese officials who took bribes from border-crossers,  thousands of voter identity cards were issued to these illegal immigrants. Imagine these card-holders do not even speak Burmese or Rakhine dialect. Till now, next to the President, there are a few cunning lobbyists in favor of establishing illegal Bengalis as Burmese citizens, then toward a separate Islamic state gradually in a few years.
Every time an unwilling host country has been pushed and pushed to take all these squatters, her sensible government will just have to apply its own immigration law---strictly. Those without proper legal papers will be sent back. The documents bought unlawfully will not be relied upon.  When it comes to their influx into Burma, they should get lost (perhaps they have been caught already) in their lies and ridiculous baseless arrogance against the Burmese Rakhines.
At the same time, even those Burmese who consider themselves supra-liberal or lefty-left strong activists must understand that Burma must not be sacrificed at anyone’s liberal whims. The truth behind the door is that such unpleasant communal strife has been blown out of proportion---the facts and figures (about only 80 deaths) were politically enlarged and escalated into a direction that the corrupt media personnel in the west used it beautifully. The corrupt immigration officers in Rakhine State remained silent. The members of the ruling corrupt elite in Nay Pyi Daw have been quite slow responding to the crisis. And the treacherous lobbyists in Nay Pyi Daw who had planned things only that way are still active, and they now even have pretty fancy jobs.  Some of them are mere brokers in politics. It is heartless of them to have set up the Bengali Rohingya crisis the way it was, thus taking lives of a few dozens and leaving thousands of the Rakhines homeless. The bribes from Saudi and other Muslim fundamentalist groups have helped these people’s political careers. This must come to an end once and for all.
Most western-educated Burmese people have considerable amount of liberal sensibilities, but this would not limit them to either saying untruthful things or agreeing with the Turkish Foreign Minister or any media spreading lies from the west. When these insensible visitors came, they should not have come with a fixed agenda as the western media had already manipulated. Whosoever repeats the phrase of “genocide on Bengali Rohingyas by the Burmese authorities and the racist Rakhines,” we all deny that. Even the United State has denied that. There is NO genocide against Bengali Rohingyas in Burma.  The government had killed only the students and the monks for their attempt to uproot the corrupt military system. Therefore, in a course of time, this lie of Burmese genocide on Bengalis will be fading away and truth will reign again.
The government, even though it was accused of opening fire into Bengalis, was even protecting non-Burmese squatters in such a manner that homeless Rakhines complained that in some  instances, there was proof that the Burmese Army gave a little bit of TLC to the crying lying Bengalis near the western border. There and then, the poor Rakhines were left speechless.
As of now, the government has confirmed that it was a matter of illegal immigration, and from it we concluded that like in India which has faced the same problem of Bengali influx, the Burmese liberals and conservatives are all against having these 800,000 squatters in their land. They all have expressed concern on the issue. These Bengalis are posing a danger to Burma’s internal security. We Burmese Buddhists have a way of life, still poverty-stricken in every corner yet unique and full of potential once the system has been radically changed for the better.  This must not be taken away at any cost, making the 60 million population panic and insecure.
It is extremely important that Burma as a nation be against the arrogant tones of Islamic fundamentalists and their lobbyists. Everyone has one nation to protect—we will be against all of their false words, publications and plans against Burma. My only question to all citizens who are unhappy about the whole crisis: how far do you want to go to protect The Rakhine Land? How do we work with and put pressure on the government that it will use its immigration law strictly like the Indian High Court? Do you even know why the western media stations have been lying that much? Do you know why the diplomats and leaders from some Islamic nations, also have been pushing us and lying that far and wide?

Aye Aye Soe Win

အစြန္းေရာက္ ဘာသာေရးအၾကမ္းဖက္ လူသတ္ေကာင္မ်ား.


Sunday, August 12, 2012

ဘယ္လိုရွင္းၾကမလဲ

Written by ကိုေအာင္ (Hyacinth)    Saturday, 11 August 2012 14:21    PDF Print E-mail
547954 366893390046241 720234220 n













ရခိုင္ျပည္နယ္အတြင္းမွာ ဒီသီတင္းပတ္ေတြအတြင္း ေတြ႔ျမင္ၾကားသိေနရတဲ့ အေရးအခင္းကေတာ့ တကယ္ပဲ ရင္နာစရာေကာင္းလြန္း လွပါတယ္။
ကမာၻေပၚမွာ ျဖစ္ပြါးခဲ့ရတဲ့ အေရးအခင္းတိုင္းမွာ ျဖစ္ေပၚရျခင္း အေၾကာင္းရင္း ရွိပါတယ္။ လတ္တေလာ အေၾကာင္းရင္းနဲ႔ ကာလၾကာျမင့္စြာ ကပင္တစ္စိမ့္စိမ့္ ျဖစ္ေပၚေနခဲ့တဲ့ အေၾကာင္းရင္းလို႔ ခြဲျခားသံုးသပ္ ၾကပါတယ္။ အခုျဖစ္ပြါးလာခဲ့တဲ့ ျပႆနာေတြရဲ့ အေၾကာင္းရင္းကို သတင္းမီဒီယာေတြကေတာ့ ေက်ာက္နီေမာ္ ျပႆနာေၾကာင့္လို႔ ေဖၚျပ၊ ထုတ္လႊင့္ေနၾကပါတယ္။ က်ေနာ့္ အျမင္ကေတာ့ ဒါဟာ တကယ့္အရင္းခံ ျပႆနာမဟုတ္ဘူးလို႔ ျမင္ပါတယ္။
ေက်ာက္နီေမာ္ ျပႆနာဆိုတာ လတ္တေလာ အေၾကာင္းရင္းလို႔ပဲ သံုးသပ္ပါတယ္။ ဆိုလိုခ်င္တာကေတာ့ ေက်ာက္နီေမာ္ ျပႆနာမျဖစ္ခဲ့ရင္လည္း ဒီအေရးအခင္းက ျဖစ္လာမွာပဲလို႔ သံုးသပ္ပါတယ္။ ဘာျဖစ္လို႔လည္းဆိုေတာ့ အေၾကာင္းရင္းေတြက ရွိေနၿပီးသားျဖစ္လို႔ပါ။ မီးစာ(ေလာင္စာ)လည္းရွိေနတယ္၊ ေလာင္စာဆီလည္း ရွိေနတယ္၊ မီးေတာက္ဖို႔အတြက္ မီးစတစ္စပဲ လုိေတာ့တာပါ။ ေက်ာက္နီေမာ္ ျပႆနာဆိုတာ မီးစေလးတစ္စပါပဲ။ ေတာင္ကုတ္ျပႆနာဆိုတာ မီးထေတာက္ဖို႔ စတင္ေနတဲ့အေျခအေနပါ။ အဲဒီ မီးစကို ေလပင့္ေပးလိုက္တာက (ကုလား-မူစလင္) ေ၀ါဟာရျပႆနာပါ။
ပထမဆံုးတင္ျပခ်င္တဲ့ အေၾကာင္းရင္းကေတာ့ ႏိုင္ငံသားျဖစ္မႈ၊ တိုင္းရင္းသားျဖစ္မႈဆိုတဲ့ ျပႆနာပါ။ ပညာရွင္ေတြရဲ့ တင္ျပခ်က္ေတြ ရွိေနၿပီးျဖစ္ေတာ့ ဒီေနရာမွာ သမိုင္းေၾကာင္းကို မတင္ျပလိုေတာ့ပါဘူး။ ႏိုင္ငံသားမျဖစ္သင့္တဲ့ ပုဂၢိဳလ္ေတြကို ႏိုင္ငံသားမျဖစ္ေၾကာင္း၊ ဘာေၾကာင့္ မျဖစ္သင့္ေၾကာင္း သက္ဆိုင္ရာ တာ၀န္ရွိသူေတြကေရာ၊ ႏိုင္ငံေတာ္အစိုးရ အဆက္ဆက္ကပါ ျပတ္ျပတ္သားသား ေဖၚထုတ္ျခင္း မလုပ္ခဲ့ၾကလို႔ပါပဲ။ ႏိုင္ငံသား အရည္အခ်င္းမရွိတဲ့ သူေတြကို ႏိုင္ငံသားအခြင့္အေရး ေပးထားခဲ့ၾကလို႔ပါပဲ။ ဒီေနရာမွာ လူ႔အခြင့္အေရးနဲ႔ ႏိုင္ငံသားအခြင့္အေရးမတူဘူး ဆိုတာကို သတိျပဳရပါမယ္။ အစဥ္အဆက္ ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြက မဲရလိုမႈတစ္ခုတည္းနဲ႔ မေပးသင့္တဲ့ အခြင့္အေရးကို ေပးခဲ့တာ၊ ကိုယ္က်ိဳးရွာ အက်င့္ပ်က္၀န္ထမ္းေတြ (က်ေနာ္ကေတာ့ အက်င့္ယုတ္ ၀န္ထမ္းေတြလို႔ ေျပာခ်င္ပါတယ္။) ရဲ့ေငြေၾကး၊ ဥစၥာပစၥည္းရလိုမႈ တစ္ခုတည္းႏွင့္ မလုပ္သင့္တာေတြ လုပ္ခဲ့ၾက၊ လုပ္ေနၾကတာေတြဟာလည္း အေၾကာင္းရင္း တစ္ခုပါပဲ။ အဲဒါေတြေၾကာင့္ပဲ ေနာက္ဆံုးအခုအခ်ိန္မွာ လႊတ္ေတာ္ထဲအထိ၀င္ၿပီး မတန္မရာေတြ ေတာင္းဆိုရဲၾကတာပါ။ ဒီျပႆနာကို အခုအခ်ိန္မွာ ေျပလည္ေအာင္ ရွင္းလင္းဖို႔ အခ်ိန္က်ၿပီလို႔ တင္ျပခ်င္ပါတယ္။
သိပ္မၾကာေသးတဲ့ကာလ (၂၀၁၁၊စက္တင္ဘာလ)ထဲမွာ ဘဂၤလီေတြ (ဒီေနရာမွာ က်ေနာ္ကေတာ့ ဘဂၤလီလို႔မသံုးခ်င္ပါ။ တျခားမူစလင္မဟုတ္တဲ့ ဘဂၤလီေတြနဲ႔ ေရာေထြးေနမွာစိုးလို႔ပါ။ ေနာက္ၿပီး မူစလင္လို႔လည္း မသံုးခ်င္ပါ။ ဘဂၤလီမူစလင္၊ မဂိုမူစလင္၊ အာရပ္မူစလင္၊ ... ... စသည္ျဖင့္ အျခားမူစလင္ေတြနဲ႔ လည္းမဆိုင္လို႔ပါ။ ေနာက္ၿပီး ကုလားလို႔လည္း ေျပာလို႔မရေတာ့ပါ။ ဒီေတာ့ ျမန္မာေ၀ါဟာရမွာ ရွိေနၿပီးသား၊ ဒီေဒသမွာရွိတဲ့ ဒီလူမ်ိဳးေတြကို ရည္ၫႊန္းသံုးစြဲတဲ့ ေခၚေတာလို႔ပဲ ရည္ၫႊန္းတင္ျပခ်င္ပါတယ္။ ခြင့္ျပဳႏိုင္မယ္ဆိုရင္ပါ။)
အဲဒီ ေခၚေတာေတြဟာ ဘူးသီးေတာင္၊ ေမာင္ေတာ ေဒသမွာ အမိေျမလႈပ္ရွားမႈ တစ္ခုကို ျပဳလုပ္ခဲ့ၾကပါ ေသးတယ္။ ဒါကေတာ့ ရွင္းရွင္းေလးပါ။ ဒီေနရာ၊ ဒီေဒသကို သူတို႔အပိုင္ သိမ္းထားႏိုင္ၿပီလို႔ သူတို႔ေၾကျငာ လိုက္တာပါပဲ။ ဒီလႈပ္ရွားမႈကို လူေတြ သိပ္မသိလိုက္ေပမယ့္ သိပ္မၾကာခင္ သူတို႔ေတြ ဒီထက္ပိုၿပီး လႈပ္ရွားလာေတာ့မယ္ဆိုတာ ခန္႔မွန္းႏိုင္ခဲ့မိပါတယ္။ သိပ္မၾကာခင္မွာပဲ Arakan အမည္ကို သူတို႔က အလြဲသံုးစားလုပ္၊ ႏိုင္ငံတကာမွာ သမိုင္းလိမ္ေတြကို ေဖၚထုတ္လာၾကတဲ့ လႈပ္ရွားမႈေတြပါ။ အခုရက္ပိုင္းအတြင္းမွာပဲ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ဆိုတဲ့ ပုဂိၢဳလ္ႀကီးက အေရးအခင္းကို ရခိုင္တိုင္းရင္းသားမ်ားႏွင့္ က်ေနာ္တို႔ မူစလင္တိုင္းရင္းသားမ်ားလို႔ ဗီြအိုေအအင္တာဗ်ဴးတစ္ခုမွာ တင္ျပသြားခဲ့ေသးတယ္။
ဒီကိစၥေတြကို ဗမာအပါအ၀င္ တိုင္းရင္းသားအားလံုးက ျပင္းျပင္းထန္ထန္ ကန္႔ကြက္ရပါမယ္။ ကုလားဆိုတဲ့ ေ၀ါဟာရတစ္ခုကို သူတို႔ေတြက ျပင္းျပင္းထန္ထန္ ကန္႔ကြက္သလို က်ေနာ္တို႔ကလည္း ေခၚေတာေတြက ဒီလိုမူစလင္တိုင္းရင္းသားလို႔ ေျပာတာကိုလည္း ကန္႔ကြက္ရပါမယ္။ လႊတ္ေတာ္ထဲမွာအထိ အေရးဆိုၾကဖို႔ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားကို ေတာင္းဆိုတင္ျပလိုပါတယ္။ ဒီေခၚေတာေတြဟာ တိုင္းရင္းသားမဟုတ္ေၾကာင္း၊ ႏိုင္ငံသားမဟုတ္ေၾကာင္း ျပတ္ျပတ္သားသား ဆံုးျဖတ္ေၾကျငာ ေပးဖို႔ အားလံုးက ၀ိုင္း၀န္း အေရးဆိုၾကဖို႔ကိုပါ တင္ျပေတာင္းဆို ပါတယ္။
ေနာက္တစ္ခုက ႐ိုဟင္ဂ်ာ ျပႆနာပါ။ ႏိုင္ငံသားျပႆနာႏွင့္ ဒီ႐ိုဟင္ဂ်ာ ျပႆနာဟာ ဆက္စပ္ေနတာပါ။ သမိုင္းေၾကာင္း အခ်က္အလက္ေတြကိုေတာ့ မတင္ျပလိုေတာ့ပါဘူး။ ဒီျပႆနာကို ေျဖရွင္းတဲ့အခါ ထည့္သြင္း စဥ္းစားဖို႔သင့္တဲ့ အေၾကာင္းျခင္းရာမ်ားကို တင္ျပလိုပါတယ္။
ေမာင္ေတာၿမိဳ႕ အေရးအခင္းမွာ တိုင္းရင္းသားရြာေတြ မီး႐ိႈ႕ဖ်က္ဆီး ခံရတယ္။ တိုင္းရင္းသားေတြ အသက္အိုးအိမ္ စည္းစိမ္ပ်က္စီး ဆံုး႐ံႈးခဲ့ရပါတယ္။ အမွန္တကယ္ ဒုကၡေတြ႔ႀကံဳခဲ့ရတဲ့ သူေတြက တိုင္းရင္းသားေတြပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕မွာ ေခၚေတာေတြရဲ့ အိုးအိမ္စည္းစိမ္ ဆံုး႐ံႈးခဲ့တာမရွိခဲ့ပါ။ ဒါေပမယ့္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ ႏိုင္ငံကို ထြက္ေျပးၾကတဲ့ ဒုကၡသည္ အမည္ခံေတြကေတာ့ ေခၚေတာေတြပါပဲ။ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ အစိုးရက လက္မခံႏိုင္လို႔ ျပန္ႏွင္လႊတ္ေၾကာင္း သတင္းေတြထြက္ေပၚ လာျပန္ပါတယ္။ ဒါနဲ႔ တစ္ဆက္တည္း ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏိုင္ငံက ဒီရက္အတြင္း ႏိုင္ငံျခားေရး ဌာနရဲ့ ထုတ္ျပန္ခ်က္မွာ သူ႔ႏိုင္ငံက ဒုကၡသည္စခန္းမွာ ဒုကၡသည္အမည္ခံ ပုဂိၢဳလ္ေတြဟာ အၾကမ္းဖက္အဖြဲ႔အစည္းေတြနဲ႔ ပတ္သက္ လႈပ္ရွားေနၾကတယ္။ ဒါေၾကာင့္လည္း သူတို႔ႏိုင္ငံမွာ လက္မခံႏိုင္ပါလို႔ ထုတ္ျပန္တာကိုလည္း ၾကားသိရပါတယ္။ ဒီအခ်ိန္မွာပဲ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာရွိတဲ့ ႏိုင္ငံေရးအဖဲြ႔အစည္း အားလံုးက တစ္ညီတည္း၊ တစ္သံတည္း ထြက္လာတာကေတာ့ ႐ိုဟင္ဂ်ာဆိုတာ ဒီႏိုင္ငံမွာ မရွိဘူးဆိုတဲ့ အသံပါ။ ေလာေလာဆယ္ ဒီ႐ိုဟင္ဂ်ာ လႈပ္ရွားမႈေတြ၊ RSO လက္နက္ကိုင္ လႈပ္ရွားမႈေတြမွာ အကာအကြယ္ေပး၊ ကူညီေပးေနတာက UNHCR ႏွင့္ လက္ေအာက္ခံ INGO တစ္ခ်ိဳ႕ပါပဲ။ UN အဖြဲ႔အစည္းေတြ၊ INGO ေတြ ဒီလို ပတ္သက္ေနတယ္ဆိုတဲ့ သတင္းေတြက က်ေနာ္တို႔ လူထုထဲကို သိုးသိုးသန္႔သန္႔ထြက္ေပၚ လာပါတယ္။ အဲဒီ အဖြဲ႔အစည္းေတြထဲမွာ အလုပ္လုပ္ကိုင္ေနၾကတဲ့ တိုင္းရင္းသား ၀န္ထမ္းေတြဆီကပါ။ အတူတူလုပ္ကိုင္ေနတဲ့ ၀န္ထမ္း အခ်င္းခ်င္း ရိပ္မိသိရွိၿပီး နီးစပ္ရာ၊ နီးစပ္ရာ ေပါက္ၾကားလာတာမ်ိဳးပါ။ ဒါေတြက လက္ဆုပ္လက္ကိုင္ႏွင့္ သက္ေသထုတ္ျပ တိုင္ၾကားဖို႔ ခက္ခဲတဲ့အေျခအေနမ်ိဳးပါပဲ။ သတင္းေတြဟာ မျဖစ္ႏိုင္ပါဘူးလို႔ လဲမျငင္းႏိုင္တဲ့ အေျခအေနပါ။ ၂၀၁၀ခုႏွစ္အတြင္း၊ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕ ခေမာင္းဆိပ္မွာ ဖမ္းဆီးအေရးယူခဲ့တဲ့ အၾကမ္းဖက္ လႈပ္ရွားမႈအမႈတစ္ခုမွာ၊ ေမာင္ေတာ UNHCR ႐ံုးက ၀န္ထမ္းတခ်ိဳ႕ ပါ၀င္ပတ္သက္ေနပါတယ္။ အခု လတ္တေလာ စစ္ေဆး အေရးယူမႈေတြမွာလည္း UNHCR ႐ံုးမွာ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ေနတဲ့ ၀န္ထမ္းေတြ၊ မိတ္ဖက္ INGO ေတြက ၀န္ထမ္းေတြ ပါ၀င္ေနတယ္ဆိုတာလည္း ၾကားသိေနရပါတယ္။ (၈-၆-၂၀၁၂)ေန႔၊ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕ အေရးအခင္းၿပီးတာနဲ႔ တစ္ဆက္တည္း ျဖစ္ေပၚလာတာက စစ္ေတြအေရးအခင္းပါ။ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕မွာ တိုင္းရင္းသားေတြ ဒုကၡႀကံဳေနတဲ့အခ်ိန္မွာ UNHCR ႐ံုးကဘာမွ အေရးယူေဆာင္ရြက္ လာတာကို မေတြ႕ရတဲ့အျပင္ ယာယီခိုလႈံဖို႔ ေတာင္းခံတဲ့ တိုင္းရင္းသားေတြကို လိုလိုလားလား ေနရာေပးကူညီတာ မရွိခဲ့ပါဘူး။ သို႔ေသာ္လည္း တျခားေခၚေတာေတြကိုေတာ့ သီးသန္႔ေနရာ ေပးထားခဲ့တာကို ေတြ႕ရပါတယ္။ (သူတို႔ သီးသန္႔ေနရာေပးထားခဲ့တဲ့ ေခၚေတာေတြဟာ မူစလင္အၾကမ္းဖက္အဖြဲ႔အစည္းေတြနဲ႔ ဆက္သြယ္ေနတယ္လို႔ သံသယရွိလို႔ ယခုေလာေလာဆယ္ စစ္ေဆးခံေနရတဲ့ ပုဂိၢဳလ္ေတြျဖစ္ေနပါတယ္။) စစ္ေတြၿမိဳ႕ အေရးအခင္းမွာ က်ေတာ့ သူတို႔ေခၚေတာေတြ ခံေနရတယ္လို႔ သတင္းေတြထြက္လာတာနဲ႔ UN အတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ရဲ့ အထူးကိုယ္စားလွယ္ဟာ စစ္ေတြၿမိဳ႕ကို အေျပးအလႊား ေရာက္ရွိလာပါေတာ့တယ္။ ဒါဟာ စဥ္းစားဖို႔ ေကာင္းတဲ့အခ်က္ပါ။ ႏိုင္ငံေတာ္က မည္သူက ဖိတ္ေခၚတယ္လို႔ သတင္းထုတ္ျပန္ပါေစ (သံတမန္ေရးရာ လုပ္ထံုးလုပ္နည္းမ်ားအရ ထုတ္ျပန္ခ်က္လည္း ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။) အလြန္စဥ္းစားဖို႔ ေကာင္းလွပါတယ္။578821 366893480046232 198908681 n

ဒီေနရာမွာ ေမာင္ေတာ UNHCR ႐ံုးရဲ့လုပ္ငန္း တစ္ခ်ိဳ႕ႏွင့္ ပတ္သက္လို႔ တင္ျပခ်င္ပါတယ္။ ဒုကၡသည္ အမည္ခံေခၚေတာေတြကို စား၀တ္ေနေရး အကူအညီ ေပးေနတာပါ။ UNHCR ရဲ့ လုပ္ငန္းေတြကို အေကာင္အထည္ ေဖၚဖို႔အတြက္ INGOေတြကို Partner အျဖစ္နဲ႔ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ၾက ပါတယ္။ ဒီလုပ္ငန္းေတြထဲမွာ က်န္းမာေရး၊ ပညာေရး ကိစၥေတြ၊ ေဒသဖြံ႕ၿဖိဳးေရး ကိစၥေတြအျပင္ UNHCR ရဲ့ လုပ္ငန္းေတြထဲမွာ ႏိုင္ငံေရးနဲ႔ ဆိုင္တာေတြလည္း ပါရွိပါေသးတယ္။ ေနာက္တစ္ခုက Immigration နဲ႔ ဆိုင္တဲ့ လုပ္ငန္းေတြပါ။ အဲဒီထဲက သိသာထင္ရွားတဲ့တစ္ခုကို ေဖၚျပခ်င္ပါတယ္။ တရားမ၀င္ ႏိုင္ငံျဖတ္ေက်ာ္မႈ (လ၀ကမႈ/ ၁၃(၁)လို႔ သိၾကပါတယ္။) ေတြကို ဖမ္းမိအေရးယူတဲ့ အခါမ်ိဳးမွာ တရားခံကို ႐ံုးတင္ စစ္ေဆးတဲ့အခါ တရားခံ ဘက္က ခုခံေခ်ပဖို႔အတြက္ ေရွ႕ေနကို UNHCR က ငွားရမ္းေပးၿပီး၊ ကုန္က်စရိတ္ကိုပါ က်ခံေပးပါတယ္။ ဒါဟာ ဘာသေဘာပါလဲ။ ဒီလိုျပစ္မႈမ်ိဳးကို UNHCR က ကူညီေထာက္ပံ့ ေပးထားတယ္ဆိုတာ ႏိုင္ငံျဖတ္ေက်ာ္မႈ က်ဴးလြန္တာကို UNHCR က ေထာက္ခံထားတဲ့ သေဘာပါလား။ ဆက္လက္ က်ဴးလြန္ၾကဖို႔ အားေပးေနတဲ့ သေဘာလား။ စဥ္းစားဖို႔ေကာင္းပါတယ္။ က်ေနာ္ နားလည္ထားတာက UN ျဖစ္ျဖစ္၊ တျခား Agencies ျဖစ္ျဖစ္၊ INGO ေတြပဲ ျဖစ္ျဖစ္ ႏုိင္ငံေတာ္ အစိုးရႏွင့္ တရား၀င္ MOU (နားလည္မႈ သေဘာတူညီခ်က္)ရွိမွ လုပ္ငန္းေဆာင္ရြက္ခြင့္ ရွိပါတယ္။ ႏိုင္ငံေတာ္က UNHCR ကို ဒီေလာက္ထိေတာ ေဆာင္ရြက္ဖို႔ သေဘာတူထားလိမ့္ မယ္မထင္မိပါ။ ဒီ MOU ေတြကိုျပန္လည္သံုးသပ္ဖို႔လည္းေတာင္းဆိုပါတယ္။
UNHCR ရဲ့လုပ္ငန္းေတြဟာ၊ တစ္ဖက္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ ႏိုင္ငံမွာလည္း ရွိေနပါတယ္။ ဒီလုပ္ငန္းေတြဟာ ဆက္စပ္ေနေတာ့ UNHCR ရဲ့ Speed Boat ေတြကနတ္ျမစ္ တေလွ်ာက္ အစုန္အဆန္သြားလာ ေနၾကပါတယ္။ အဲဒီလုိပဲ လုပ္ငန္း ေဆာင္ရြက္ၾကတဲ့ ၀န္ထမ္းေတြကလည္း ဘဂၤလားနဲ႔ ရခိုင္ကို အခ်ိန္မေရြး စစ္ေဆး ေမးျမန္းျခင္းမရွိဘူး။ သန္းႏိုင္ေနၾကပါတယ္။ ဒီ့အျပင္ ကူးသန္းေနၾကတဲ့ UN ၀န္ထမ္းေတြဟာ ေခၚေတာေတြ ျဖစ္ေနပါ ေသးတယ္။ ဒါေတြကို ေထာက္ခ်င့္ျခင္းအားျဖင့္ တစ္ဖက္က အယ္လ္ကိုင္ဒါ၊ တာလီဘန္၊ အာရ္အက္စ္အို၊ ဂ်မားလ္အစၥလာ မီယာစတဲ့ ကမၻာေက်ာ္ အၾကမ္းဖက္ အဖြဲ႔အစည္းေတြနဲ႔ ဆက္သြယ္ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ဖို႔အတြက္ အခြင့္အလမ္း အင္မတန္မ်ားပါတယ္။ ေနာက္ၿပီး ဘူးသီးေတာင္-ေမာင္ေတာလို ေဒသမ်ိဳးမွာ Internet ဆက္သြယ္ေရးဆိုတာ ေနရာတိုင္းမွာမရွိပါ။ UNHCR တစ္ခုတည္းမွာပဲ၂၄နာရီ၊ အကန္႔ အသတ္မရွိ သံုးစြဲခြင့္ရရွိထားပါတယ္။ ဒီေတာ့ ဒီ၀န္ထမ္းေတြအတြက္ တစ္ကမၻာလံုးနဲ႔ အခ်ိန္မေရြးဆက္သြယ္ခြင့္ ရရွိသြားပါတယ္။ သူတို႔အေနနဲ႔ သတင္းတစ္ခုကို ထုတ္ျပန္ဖို႔ အလြန္လြယ္ကူေနသလို ျပင္ပက သတင္းတစ္ခု လက္ခံဖို႔လဲ ေတာ္ေတာ့္ကို လြယ္ကူလွပါတယ္။ ဒီလူေတြအတြက္ ရရွိထားတဲ့ အေျခအေနေတြက အၾကမ္းဖက္ကြန္ယက္ထဲမွာ ပါ၀င္ေဆာင္ရြက္ဖို႔ အခြင့္အလမ္းေကာင္းကို ရရွိထားတာပါပဲ။ ဒီေခၚေတာေတြ အတြက္လည္း ဒီလိုအခြင့္အလမ္းကို အမိအရယူဖို႔ ႀကိဳးစားၾကတာပါပဲ။ ဒီေတာ့ ဒီဒုကၡသည္ အမည္ခံေတြဆီကို လုပ္ငန္းအေၾကာင္းျပခ်က္ အမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႔ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ ႏိုင္ငံကို အသြားအျပန္လုပ္ေနၾကတဲ့ UNHCR ၀န္ထမ္းေတြပါ ၀င္ပတ္သက္ေနတယ္ ဆိုတာ ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ားပါတယ္။
၂၀၀၇ ခုႏွစ္ ေနာက္ပိုင္း ကတည္းက UNHCR ႐ံုးအပါအ၀င္၊ INGO ႐ံုးဌာနေတြမွာ ၀န္ထမ္းခန္႔ထားမႈေတြကို ေလ့လာၾကည့္တဲ့အခါ ေခၚေတာ လူမ်ိဳးေတြကိုသာ ပိုမိုဦးစားေပး ခန္႔ထားၿပီး ေဒသခံ တိုင္းရင္းသား ၀န္ထမ္းေတြကို တျဖည္းျဖည္း အင္အားေလွ်ာ့ခ်လာတာကို ေတြ႔ရပါတယ္။ တိုင္းရင္းသားေတြကို ခန္႔ထားတယ္ဆိုတာလည္း မ်ားေသာအားျဖင့္ Technical လိုအပ္တဲ့ ရာထူးမ်ိဳးေတြမွာပါ။ ေနာက္ဆံုး တိုင္းရင္းသား တစ္ေယာက္ကို မခန္႔လွ်င္မျဖစ္တဲ့ အေျခအေနမ်ိဳးမွာမွ ခန္႔ထားပါတယ္။ ဒီေတာ့ ေခၚေတာ ၀န္ထမ္းေတြကို ဘာျဖစ္လို႔ တိုးခန္႔လာတာလဲ။ တိုင္းရင္းသား ၀န္ထမ္းေတြ ဘာျဖစ္လို႔ ေလွ်ာ့ခ်လာတာလဲ။ ဒါေတြကို စဥ္းစားဖို႔ အခ်ိန္က်ေနပါၿပီ။ ဒီလူေတြက UN ႏွင့္ INGO ေတြကို အကာအကြယ္ယူဖို႔ အသံုးခ်ေနပါၿပီ။ ဒါကို UN နဲ႔ INGO ေတြမွာ တာ၀န္ခံဆိုတဲ့ ပုဂၢိဳလ္ႏိုင္ငံျခားသားေတြ မသိလို႔ အလိမ္ခံေနၾကတာလား။ သိသိနဲ႔ ကိုယ္တိုင္ ပါ၀င္ပတ္သက္ေနတာလား။ အေျဖရွာဖို႔လိုပါၿပီ။
ေနာက္ၿပီး သူတို႔အေခၚ Vulnerable People, Beneficiary စသည္ျဖင့္ ေခၚေ၀ၚေနၾကတဲ့ အက်ိဳးခံစားခြင့္ ရရွိထားသူေတြဟာလည္း သူတုိ႔ ေခၚေတာ လူမ်ိဳးေတြခ်ည္းပါပဲ။ တိုင္းရင္းသားထဲက ဘယ္ေလာက္ပင္ ဆင္းရဲေနပါေစ၊ ဘယ္ေလာက္ပင္ က်န္းမာေရး၊ ပညာေရးအခက္အခဲမ်ိဳးစံု ေတြ႔ေနရပါေစ အေၾကာင္းတစ္ခုမဟုတ္၊ တစ္ခုႏွင့္ ပယ္ပစ္ခဲ့တာပါပဲ။ မ်က္ျမင္ အေထာက္အထားအျဖစ္နဲ႔ ဘူးသီးေတာင္၊ ေမာင္ေတာ ေဒသက စာသင္ေက်ာင္း အေဆာက္အအံုေတြ၊ အဲဒီစာသင္ေက်ာင္းေတြမွာ ရရွိထားတဲ့ သင္ေထာက္ကူပစၥည္း၊ ပရိေဘာဂ အသံုးအေဆာင္ေတြ ဘယ္လိုရရွိထားတယ္ဆိုတာ ၾကည့္တာနဲ႔ သိႏိုင္ပါတယ္။ ေဆး႐ံု၊ ေဆးခန္းေတြမွာ ကုသဖို႔အတြက္ အေထာက္အပံ့ရေနတာ ဘယ္သူေတြပါလဲ။ အာဟာရခ်ိဳ႕တဲ့မႈအတြက္ အေထာက္အပံ့ရရွိေနတာ ဘယ္သူေတြပါလဲ။ ေနာက္တစ္ခုက ဘူးသီးေတာင္-ေမာင္ေတာ ေဒသမွာ အနီးစပ္ဆံုး (၁၅-၆-၂၀၁၀) ေန႕မွာ ျဖစ္ခဲ့တဲ့ သဘာ၀ ေဘးအႏၲရာယ္ေရႀကီးမႈကို အေၾကာင္းျပၿပီး ဒီေန႔အထိ အက်ိဳးခံစားခြင့္ ရရွိေနတာေတြပါပဲ။ သဘာ၀ေဘးဆိုတာ လူမ်ိဳး၊ ဘာသာ၊ ဆင္းရဲ၊ ခ်မ္းသာခြဲျခားမႈမရွိပဲ ထိခိုက္ခံစားခဲ့ရတာပါ။ ဒါေပမယ့္ ႏိုင္ငံတကာ အကူအညီရရွိခဲ့တဲ့ ေနရာမွာေတာ့ ေခၚေတာေတြရဲ့ ရြာေတြမွာပဲ ရရွိခဲ့တာကိုျမင္ရမွာပါ။ ေျပာရရင္ အဲဒီတုန္းက ေရႀကီးခဲ့မႈအတြက္ အခုအခ်ိန္အထိ ရိကၡာအေထာက္အပံ့ ရရွိေနတာ သူတို႔ေခၚေတာ ေတြပါပဲ။ ေရႏွင့္သန္႔ရွင္းေရး အစီအစဥ္ေတြမွာ ေရတြင္း၊ ေရကန္၊ အိမ္သာ စတာေတြ အေထာက္အပံ့ကို အခုအခ်ိန္ထိ ရရွိေနေသးတာ ေခၚေတာရြာေတြပါပဲ။ စီမံခ်က္ဧရိယာတစ္ခု အတြင္းမွာ တိုင္းရင္းသား ရြာတစ္ရြာ ပါ၀င္ေနရင္ေတာင္မွ အိမ္ေျခ(၅၀) မျပည့္လို႔ ခံစားခြင့္ မေပးႏုိင္ပါဆိုတဲ့ အေၾကာင္းျပခ်က္နဲ႔ ခ်န္ထားခဲ့တာပါပဲ။(လူနည္းစုျဖစ္လို႔၊ လူမ်ားစုျဖစ္လို႔ဆိုၿပီး ေျပာတဲ့ ဆရာမႀကီး ၾကပ္ၾကပ္သတိထား သင့္ပါတယ္။) ရင္နာစရာ အေကာင္းဆံုးက အႀကီးဆံုး ႏိုင္ငံေရးပါတီႀကီးက ေရႀကီးမႈအတြက္ အကူအညီအျဖစ္ ရိကၡာေထာက္ပံ့မႈ အစီအစဥ္ေတာင္မွ ေခၚေတာရြာ၊ ေခၚေတာရပ္ကြက္မွာပဲ ေထာက္ပံ့ေပးခဲ့တာပါဗ်ာ။ (မဲရဖို႔လိုေနတယ္မဟုတ္လား)။ အဲဒီေတာ့ ခြဲျခားဆက္ဆံမႈ (discrimination)၊ ျပဳေနတာ ဘယ္သူေတြပါလဲ၊ ေနာက္ထပ္ သူတို႔က်ယ္က်ယ္ေလာင္ေလာင္ ေျပာေနတဲ့ လူ႔အခြင့္အေရး (Human Right) ကို ခ်ိဳးေဖါက္ေနၾကတာ ဘယ္သူေတြပါလဲ၊ ဘာသာေရးလြတ္လပ္ခြင့္ကို တမင္သက္သက္ ခ်ိဳးေဖါက္ ေနၾကတာ ဘယ္သူေတြပါလဲ၊ ဒါေတြဟာ တင္ျပဖို႔မလိုေတာ့ေအာင္ ထင္ရွားေနၿပီးသားပါ။ မျဖစ္ႏိုင္ပါဘူးလို႔ ထင္တဲ့သူ၊ မယံုတဲ့သူ က်ေနာ္တို႔ ဘူးသီးေတာင္-ေမာင္ေတာ ေဒသကိုလာခဲ့ပါ။ က်ေနာ္တုိ႔ ကိုယ္တိုင္ စရိတ္စက အားလံုးတာ၀န္ယူၿပီး လိုက္ျပခ်င္ပါတယ္။ ဒီေဒသကို မလာႏိုင္ရင္လဲ ကိစၥမရွိပါဘူး ခင္ဗ်ားတို႔နဲ႔ နီးစပ္ရာ ေဒသကိုၾကည့္ပါ။ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္က၊ နာဂစ္မုန္တိုင္းကို အမွတ္ရေနဦးမွာပါ။ ေနာက္ၿပီး ၂၀၁၀ ဂီရိမုန္တိုင္းကို အမွတ္ရေနဦးမွာပါ။ အခုအခ်ိန္မွာ အဲဒီ ေဒသေတြမွာ အေရအတြက္ သိန္းသန္းခ်ီၿပီး သဘာ၀ေဘးဒဏ္ခံခဲ့ရတဲ့ ျပည္သူေတြကို ေထာက္ပံ့ ကူညီေနတဲ့ UN အဖြဲ႔အစည္း အေရအတြက္ ဘယ္ေလာက္ရွိပါ ေသးသလဲ၊ အေရအတြက္ တူခဲ့ရင္ ေတာင္မွကူညီေပးေနတဲ့ (သူတို႔အေခၚ Budget) ရံပံုေငြပမာဏႏွင့္ လူဦးေရ အခ်ိဳးဘယ္ေလာက္ ရွိေနပါေသးသလဲ။ ရွင္းရွင္းေလးနဲ႔ ျမင္ႏိုင္မွာပါ။ ဒါဟာ သိပ္မၾကာေသးပါဘူး။ သို႔ေသာ္ ဘူးသီးေတာင္-ေမာင္ေတာေဒသမွာ UN အဖြဲ႔အစည္းေတြ၊ INGO ေတြ ၀င္ေရာက္လႈပ္ရွားေနတာ ႏွစ္ေပါင္း(၂၀)ျပည့္ပါေတာ့မယ္ ခင္ဗ်ား။ ဘူးသီးေတာင္-ေမာင္ေတာမွာ နာဂစ္လည္း မျဖစ္ဖူးေသးပါ။ ဂီရိလည္းမ၀င္ခဲ့ပါ။ ဆူနာမီဆိုတာလည္း ေယာင္လို႔ေတာင္မွ မ်က္ေစာင္းမထိုးခဲ့ပါ ခင္ဗ်ား။ အခုလည္း ဒီအေရးအခင္းအတြက္ ကူညီေထာက္ပံ့ေပးၾကဖို႔ ဖိတ္ေခၚထားတာကိုလည္း သိလိုက္ရပါၿပီ။ က်ေနာ္တုိ႔ ေျပာရဲပါတယ္။ တကယ္တမ္း UNနဲ႔ INGO ေတြက အကူအညီ ေပးလာခဲ့လ်င္လည္း နစ္နာဆံုး႐ံႈးခဲ့ၾကရတဲ့ တိုင္းရင္းသားေတြကိုေတာ့ အစီရင္ခံစာထဲမွာ ေပးတယ္လို႔ေဖၚျပႏိုင္႐ံုကေလး မစို႔မပို႔ရာ ခိုင္ႏႈန္းေလာက္သာ ေပးၿပီးေခၚတာေတြကိုေတာ့ ေနာက္ထပ္ ႏွစ္ေပါင္း ႏွစ္ဆယ္ေက်ာ္မက ထပ္ေပးေနဦးမွာပါ။ ဒါက UN, INGO စတာေတြမွာ ေခၚေတာေတြခ်ည္းပဲ ႀကီးစိုးေနၿပီး တိုင္းရင္းသားေတြ ခြဲျခားဆက္ဆံခံေနရတဲ့ အေျခအေနကို ႀကံဳႀကိဳက္တုန္း တင္ျပခဲ့တာ ေတြပါ။
ဆက္လက္ၿပီး အခုလတ္တေလာ ေနာက္ဆံုးျဖစ္ေပၚခဲ့တဲ့ အေရးအခင္းမွာ ေခၚေတာေတြဆီမွာ လက္နက္ေတြရရွိထားတယ္ဆိုတဲ့ သတင္းေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေတြကို တရား၀င္ ထုတ္ျပန္ေၾကျငာထားတာ မေတြ႔ရေသးေပမယ့္ ယေန႔အထိ သိရိွထားရသမွ်ေတြ အရေတာ့ မွန္ကန္ေနပါတယ္။ ဒီေတာ့ ေစာေစာက တင္ျပခဲ့သလို ဒုကၡသည္အမည္ခံၿပီး၊ ဘဂၤလား-ရခိုင္ နယ္စပ္မွာ လႈပ္ရွားေနၾကတယ္ဆိုတာ မွန္ကန္ေၾကာင္း သက္ေသျပေနတာပါ။ ေနာက္ၿပီး UNHCR ႐ံုး၀င္းထဲမွာ ယာယီခိုလႈံခြင့္ ေတာင္းဆိုၿပီး တစ္ညေနခဲ့တဲ့ တိုင္းရင္းသားဒုကၡသည္ေတြကို ေတြ႔ဆံုေမးျမန္းခဲ့တဲ့အခါ သူတို႔ကိုယ္တိုင္ သံသယျဖစ္ဖြယ္ လႈပ္ရွားမႈေတြကို ေတြ႔ျမင္ၾကားသိခဲ့ရတာေတြကို ေျပာျပခဲ့တာပါပဲ။ လူပုဂၢိဳလ္ေတြရဲ့ အမည္ေတြကိုပါ တိတိက်က်ေဖၚထုတ္ ေျပာလာခဲ့တာပါ။ (ေဒသခံ တိုင္းရင္းသားေတြဟာ ေခၚေတာစကားကို အထိုက္အေလွ်ာက္ နားလည္တတ္ကၽြမ္း ၾကတယ္ဆိုတာကို မေမ႔ပါနဲ႔။) ေနာက္ဆံုး ဖမ္းဆီး အေရးယူမႈခံရသူေတြထဲမွာ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕ UNHCR ႐ံုး၀င္းထဲမွာ ၀န္ထမ္းမဟုတ္ဘဲ ၀င္ေရာက္ခိုလႈံေနသူေတြပါ ၀င္ေနတယ္ဆိုတာ ေတြကိုပါသိရွိလာရတဲ့ အထိပါပဲ။ တကယ္တမ္း ဖမ္းဆီးစစ္ေဆးတဲ့အခါ ေစာေစာက ယာယီခိုလံႈခဲ့သူေတြ ျပန္ေျပာျပတဲ့အမည္ပါ ပုဂိၢဳလ္ေတြ တကယ္ပဲပါ၀င္ေနပါတယ္။ ေနာက္ဆံုး က်ေနာ္တုိ႔ တာ၀န္ခံအႀကီးအကဲဆိုသူ ကိုယ္တိုင္ပင္လွ်င္ ပါ၀င္ပတ္သက္ေနသလားလို႔ ေတာင္သံသယရွိမိပါတယ္။ ဒါကို သက္ဆိုင္ရာ အဖြဲ႔အစည္းေတြက ထိထိမိမိစံုစမ္း သင့္ပါတယ္။
ဒီတစ္ခါ အထူးကိုယ္စားလွယ္ႀကီးရဲ့ ထုတ္ျပန္ခ်က္ေတြမွာ က်ေနာ္တို႔ ရခိုင္ေဒသက ထြက္ေျပးခိုလံႈလာတဲ့ Rohingya(႐ိုဟင္ဂ်ာ) ေတြကို ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏိုင္ငံက လက္ခံေပးဖို႔လို႔ ထုတ္ျပန္ခဲ့ၿပီး Rohingya(႐ိုဟင္ဂ်ာ)ဆိုတဲ့ ေ၀ါဟာရကို တမင္သံုးႏႈန္းထုတ္ျပန္သြားတာ ေတြ႔ရျပန္ပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔ ႏိုင္ငံမွာ ႐ိုဟင္ဂ်ာဆိုတာ မရွိပါဘူး၊ လက္မခံႏိုင္ပါဘူးလို႔ တရား၀င္ထုတ္ျပန္၊ တင္ျပထားပါလွ်က္ အခုလို ထုတ္ျပန္ေၾကျငာခ်က္ေတြမွာ ႐ိုဟင္ဂ်ာလို႔ သံုးႏႈန္းသြားခဲ့ေတာ့ UNHCR ဆိုတာ ဒုကၡသည္ အမည္ခံ အၾကမ္းဖက္သမားေတြကို အကာအကြယ္ေပးေနတဲ့ အဖြဲ႔အစည္းတစ္ခုလို႔ပဲ သံုးသပ္ရပါလိမ့္မယ္။ High Commissioner for Refugees မဟုတ္ေတာ့ပါ။ High Commissioner for RSO (Rohingya) သို႔မဟုတ္ High Commissioner for Rebels လို႔ပဲ ေျပာရေတာ့မွာပါ။
ဒီေတာ့ အခုျဖစ္ေပၚလာတဲ့ အေရးအခင္းျဖစ္ရပ္ေတြကို အေသအခ်ာ သံုးသပ္ၾကည့္မိပါသလား။ အားလံုး အစီအစဥ္တက် အကြက္က်က် ျဖစ္လာသလို ျမင္လာရပါလိမ့္မယ္။ အေရးအခင္းကို တနည္းမဟုတ္ တနည္းနည္းနဲ႔ မျဖစ္ျဖစ္ေအာင္ ဖန္တီးႀကိဳးစားလာတာကို ေတြ႔ရပါမယ္။ အေစာပိုင္းက က်ေနာ္တုိ႔ တင္ျပခဲ့သလို ေက်ာက္နီေမာ္ျပႆနာ၊ ေတာင္ကုတ္ျပႆနာ ဆိုတာေတြဟာ လတ္တေလာ အေၾကာင္းရင္းပါ။ တကယ့္ အေၾကာင္းရင္းကေတာ့ ရခုိင္ေဒသကို ေခၚေတာေတြက သူတို႔နယ္ေျမအျဖစ္ အပိုင္သိမ္းႏိုင္ဖို႔ စစ္ဆင္လာတာ ျဖစ္တယ္လို႔ ယူဆပါတယ္။ ဒါဟာ ရခိုင္ေဒသ တစ္ခုတည္းနဲ႔ဆိုင္တဲ့ ျပႆနာပါလား။ ႏိုင္ငံေတာ္ အစိုးရနဲ႔ လႊတ္ေတာ္အဆင့္ဆင့္က ဒီျပႆနာကို ဘယ္လိုေျဖရွင္းမလဲ၊ နည္းလမ္းရွာဖို႔လိုပါၿပီ။ လတ္တေလာ မီးၿငိမ္းသြားရင္ေတာင္ ေနာက္ထပ္ မီးေတာက္မလာေအာင္ ေလာင္စာကို ရွင္းဖို႔လိုပါၿပီ။ မီး႐ိႈ႕မယ့္လက္ေတြကို ျဖတ္ပစ္ဖို႔လိုပါၿပီ။
က်ေနာ္တို႔ သာမန္ျပည္သူေတြ သေဘာထားကေတာ့ ဒီေခၚေတာေတြဆိုတာ ဒီႏိုင္ငံသားမဟုတ္ပါ။ တိုင္းရင္းသားမဟုတ္ပါ။ လ.၀.က(လူဝင္မႈႀကီးၾကပ္ေရး) ၀န္ႀကီးကလည္း တိုင္းရင္းသားဆိုတဲ့ ကိစၥႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး ရခိုင္ျပည္က ေဒသခံေတြကို ေမးပါလို႔ ေျပာထားပါတယ္။ ဘယ္သူကမွ လာမေမးေသးေပမယ့္ ေျဖပါ့မယ္။ လံုး၀ (လံုး၀) တိုင္းရင္းသား မဟုတ္ပါ။ ႏိုင္ငံသားမဟုတ္ပါ။
တစ္ခါ UNHCR, တျခားႏိုင္ငံတကာ အဖြဲ႕အစည္းေတြနဲ႔၊ ေခၚေတာေတြကို ႏိုင္ငံမဲ့ဒုကၡသည္ေတြအျဖစ္ သတ္မွတ္ၿပီး ကူညီေထာက္ပံ့ေနတဲ့ ႏိုင္ငံတကာ ေစတနာရွင္ႀကီးေတြကို တင္ျပခ်င္တာ တစ္ခုရွိပါေသးတယ္။ ဘာလဲဆိုေတာ့ ေခၚေတာေတြနဲ႔ အသြင္သ႑ာန္၊ ကိုးကြယ္တဲ့ဘာသာ၊ ယဥ္ေက်းမႈထံုးစံေတြ တူညီေနတဲ့ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ လိုႏိုင္ငံကေတာင္ ဧည့္သည္အျဖစ္နဲ႔ လက္မခံခ်င္တဲ့ ပုဂၢိဳလ္ေတြကို ကၽြန္ေတာ္တို႔က ကိုယ့္တိုင္းရင္းသား ႏိုင္ငံသားအျဖစ္ေနရာ ေပးရမယ္ဆိုတာေတာ့ တရားပါသလား။ ဒီေနရာမွာ တစ္ဆက္တည္း ႏိုင္ငံတကာမွာ လွည့္လည္ၿပီးဧည့္သည္ဟာ အိမ္ရွင္ကို အေႏွာက္အယွက္ မေပးရဘူးလို႔ ၾသ၀ါဒေပးေနတဲ့ ဆရာမႀကီးကိုလည္း တင္ျပခ်င္ပါတယ္။ အခုလို က်ေနာ္တို႔က ဧည့္သည္အျဖစ္နဲ႔ေတာင္ လက္မခံခဲ့ဘဲနဲ႔ အိမ္ရွင္ကိုေစာ္ကားေနတဲ့ ေခၚေတာေတြကိုေတာ့ ဘယ္လိုၾသ၀ါဒ ေပးပါအံုးမလဲ။
ကုလသမဂၢနဲ႔ ႏိုင္ငံတကာက ဒီေခၚေတာေတြကို သနားလွပါရဲ့၊ လူ႔အခြင့္အေရးေတြ ဆံုး႐ံႉးေနပါရဲ့လို႔ ရင္ထုမနာ ျဖစ္ေနၾကရင္ အေကာင္းဆံုးေျဖရွင္းႏိုင္တဲ့ နည္းလမ္းတစ္ခုေတာ့ ရွိပါေသးတယ္။ UNHCR တို႔၊ INGO တို႔က ေနဆယ္စု ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ရံပံုေငြ လႉဒါန္းေနမယ့္အစား မိတ္ေဆြတို႔ ႏိုင္ငံမွာ ေနရာေပးၿပီး ေခၚထားလိုက္ၾကပါ။ ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံတည္းက အားလံုးကို ေခၚဖို႔မလိုပါဘူး။ အလႉရွင္ႏိုင္ငံေတြက အခ်ိဳးက်ခြဲၿပီး ေခၚထားလိုက္႐ံုပါပဲ။ သူတို႔ဟာသူတို႔ လုပ္ကိုင္ စားေသာက္ၾကပါေစ။ ဒါဆိုရင္ မိတ္ေဆြတို႔လည္း ေနာက္ထပ္ ရံပံုေငြေတြ ေထာက္ပံ့ေပးပို႔ေနဖို႔ မလိုေတာ့ပါဘူး။ သူတို႔လည္း ႏိုင္ငံမဲ့ ဘ၀ကလြတ္ပါလိမ့္မယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔လည္း ကုိယ့္အိမ္မွာ ေျခဆန္႔လက္ဆန္႔ ေနႏိုင္ပါလိမ့္မယ္။ မေကာင္းဘူးလားဗ်ာ။

( From Arakan Times )

Saturday, August 11, 2012

ဘဂၤလီမ်ားႏွင့္ ျမန္မာလူ႔အဖြဲ႔အစည္း အပိုင္း(၄)

ဘဂၤလီမ်ားႏွင့္ ျမန္မာလူ႔အဖြဲ႔အစည္း အပိုင္း(၄)

by Myat Thein Tun on Saturday, August 11, 2012 at 5:05pm
 ·

ဘဂၤလီမ်ားႏွင့္ ျမန္မာလူ႔အဖြဲ႔အစည္း အပိုင္း(၃)ကို ဒီေနရာကိုႏွိပ္ျပီးသြားေရာက္ဖတ္ရႈႏိုင္ပါတယ္

ပထမဆံုးအေနနဲ႔ ကၽြန္ေတာ္ေရးသားခဲ့တဲ့ ေျမဒူးမူဆလင္သမိုင္းနဲ႔ ပတ္သက္ျပီး ကိုရဲရင့္သစၥာက က်မ္းအကိုးအကားေျမာက္ျမားစြာနဲ႔ ျပန္လည္ေျဖရွင္းသြားတာကို ဖတ္ရတာ ဗဟုသုတအမ်ားၾကီး ရလိုက္တဲ့အတြက္ ေက်းဇူးတကယ္တင္မိပါတယ္။ ကိုရဲရင့္သစၥာေထာက္ျပသြားတဲ့ အခ်က္ေတြေၾကာင့္ ကၽြန္ေတာ္ရဲ့ျပန္ၾကားခ်က္ထဲက ေပါ့ဆမွားယြင္းမႈေတြ၊ လိုအပ္ခ်က္ေတြ ပါ၀င္ေနတာကို သတိျပဳမိခဲ့ပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္ေရးသားခဲ့တဲ့ ေျမဒူးမူဆလင္ေတြရဲ့ မူလအဆက္အႏြယ္ ဘဂၤလီေတြကို သံတြဲျမိဳ႕မွာ ဘုရားကၽြန္အျဖစ္ေနရာခ်ထားျပီး အဲဒီက ဆံေတာ္၊အံေတာ္၊နံေတာ္ ေစတီေတာ္ေတြကို အဲဒီဘုရားကၽြန္ေတြရဲ့ လုပ္အားနဲ႔တည္ေဆာက္ခဲ့တယ္ဆိုတဲ့အခ်က္ဟာ မူရင္းစာတမ္းကို ေရးခါနီးေသခ်ာျပန္မဖတ္ပဲ ေပါ့ေပါ့ဆဆ မွားယြင္းေရးသားခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ ဘုရင္က အဲဒီလူမ်ိဳးေတြကို ဘုရားမွာ အလုပ္အေကၽြးျပဳဖို႔ထားခဲ့တာပါ။ အဲဒီေစတီေတာ္ေတြဟာ ကိုရဲရင့္သစၥာေျပာသလို ေအဒီ၈ရာစုမွာ တည္ေဆာက္ခဲ့တာျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။  ဦးခင္ေမာင္ေစာ ေရးသားထားတာက-
There are some Muslims living in Thandwe District. These Muslims are called "Myay Du". They are the descendants of the former "Pagoda Slaves".11 When King Min Bin (Man Ban) alias Min Bargyi (Man Bargri) reoccupied the Chittagong District in A.D. 1533, he brought back some Bengalis as prisoners of war and let them work as menial workers at Andaw, Nandaw and Sandaw Pagodas in Thandwe.

ေနာက္ထပ္ေပါ့ဆစြာ ေရးသားမိတဲ့ အမွားတစ္ခုက ခုႏွစ္သကၠရာဇ္အမွားျဖစ္ပါတယ္။ သံတြဲျမိဳ႕စားရဲ့ ေျမာက္ဦးထီးနန္းပုန္ကန္မႈ အခ်ိန္ကာလဟာ ဦးခင္ေမာင္ေစာ စာတမ္းထဲမွာ ေဖာ္ျပထားတာက ခရစ္သကၠရာဇ္ ၁၆၀၄-ခု ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒါကို ကၽြန္ေတာ္က ၁၅၆၄ခုႏွစ္လို႔ မွားယြင္းေရးသားခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီအတြက္ မူလစာတမ္းရွင္ ဦးခင္ေမာင္ေစာ၊ ကၽြန္ေတာ့္ရဲ့ေဆြးေႏြးေဖာ္ ကိုရဲရင့္သစၥာနဲ႔ ဖတ္ရႈေလ့လာသူေတြအားလံုးကို အႏူးအညႊတ္ေတာင္းပန္ပါရေစ။ ေနာက္ထပ္လိုအပ္ခ်က္တစ္ခုက ကၽြန္ေတာ္ရွာေဖြဖတ္ရႈခဲ့တဲ့ ဦးခင္ေမာင္ေစာရဲ့ စာတမ္းမွာ အကိုးအကားႏွစ္ခုပါပါတယ္။ တစ္ခုက Tydd, W.D., Burma Gazetteer, Sandoway District, Vol. A, Rangoon, 1962 ျဖစ္ျပီး ေနာက္တစ္ခုက U Aung Thein (Publisher), Biography of Rector U Kyaw Yin (in Burmese), Pyi Daw Tha Press Rangoon, 1967, p. 187.ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီထဲက ပထမတစ္ခုကိုပဲ ကၽြန္ေတာ့္စာထဲမွာ ေဖာ္ျပခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီကၽြန္ေတာ္ေဖာ္ျပခဲ့တဲ့တစ္ခုဟာ စာတမ္းပါအေၾကာင္းအရာေတြကို ခိုင္ခိုင္မာမာ အေထာက္အကူမျပဳႏိုင္ဘူးလို႔ ကိုရဲရင့္သစၥာဖတ္ရႈျပီး ေထာက္ျပသြားတာ ေတြ႔ရပါတယ္။ အေပၚမွာေျပာခဲ့တဲ့ ကၽြန္ေတာ့္ရဲ့ေပါ့ဆမွားယြင္းမႈေတြ၊ လိုအပ္ခ်က္ေတြေၾကာင့္ ကၽြန္ေတာ္ကိုးကားတင္ျပခဲ့တဲ့ သမိုင္းပညာရွင္ ဦးခင္ေမာင္ေစာ(ဘာလင္)ရဲ့ စာတမ္းဟာ သက္ေသအေထာက္အထားမခိုင္လံုပဲ စာတမ္းရွင္က စိတ္ကူးယဥ္ေရးသားထားသလို ျဖစ္သြားခဲ့ရပါတယ္။ အဲဒီအတြက္ ကၽြန္ေတာ့္မွာ ျပန္လည္ေျဖရွင္းဖို႔ အျပည့္အ၀တာ၀န္ရွိပါတယ္။
ေျမဒူးမူဆလင္ေတြရဲ့ မူလအဆက္အႏြယ္ မူဆလင္ေတြ ေျမဒူးအရပ္ကို၀င္ေရာက္လာပံုနဲ႔ ပတ္သက္ျပီး ကိုရဲရင့္သစၥာကBurma Gazetteer, Shwe Bo District Volume I ကို ကိုးကားထားတဲ့ေနရာမွာ

" ေျမဒူးမြတ္စလင္ေတြရဲ့အထက္အဆက္အႏြယ္ေတြဟာ သတိုးဓမၼရာဇာ သာလြန္မင္းတရားၾကီး လက္ထက္က ျမန္မာႏိုင္ငံကိုေရာက္ရွိခဲ့သူေတြျဖစ္ေၾကာင္း သူတို႕ကိုယ္သူတို႕႔ယုံၾကည္ၾကေပမယ့္၊ ပိုျပီးျဖစ္ႏိုင္တာကေတာ့ ေအဒီ (၁၅၃၈-၁၅၃၉) မွာ ဘုရင့္ေနာင္(ေက်ာ္ထင္ေနာ္ရထာ) က ပဲခူးကိုခ်ီတက္လုပ္ၾကံရာကေန ရရွိခဲ့တဲ့ စစ္သံု႕ပန္းေတြ နဲ႔ ေအဒီ ၁၅၄၆ မွာ တပင္ေရႊထီးမင္း က ရခိုင္ကိုက်ဴးေက်ာ္ျပီး သံတြဲကို သိမ္းပိုက္ခဲ့ရာကေန ရခဲ့တဲ့ စစ္သံု႕ပန္းေတြ ရဲ့ အဆက္အႏြယ္ေတြဆိုတာပါဘဲ။ ၁၁၆၄ ခုႏွစ္ သကၠရာဇ္စြဲပါ သူတို႕စစ္တမ္း တစ္ခုရဲ့ေဖာ္ျပခ်က္ အရဆိုရင္သူတို႕ရဲ့ အထက္အဆက္အႏြယ္၂၈၀ ဟာ ဘုရင့္ေနာင္မင္းတရားၾကီး လက္ထက္ေတာ္မွာ သူတို႕ဆႏၵအေလ်ာက္ ရခိုင္နဲ႕သံတြဲတို႕ကေန လာေရာက္ခဲ့ၾကျပီး ေရႊဘိုခ႐ိုင္မွာရွိတဲ့ ေျမဒူး၊ စည္သာ၊ စည္ပုတၱရာ၊ ဒီပဲယင္း တို႕နဲ႕ ေတာင္ငူ ၊ ရမည္းသင္းတို႕မွာပါ ေျမေနရာခ်ေပးျခင္း ခံခဲ့ရတယ္လို႕   Chapter III (The People), page 64 မွာ ေရးသားမွတ္တမ္းတင္ထားပါတယ္။”

ဒီက်မ္းအကိုးအကားကို ကၽြန္ေတာ္လက္လွမ္းမွီသေလာက္ ရွာေဖြရရွိထားတဲ့ က်မ္းအကိုးအကားတခ်ိဳ႕နဲ႔ ေျဖရွင္းခ်င္ပါတယ္။ အင္း၀မင္းဆက္ ၂၃ဆက္ေျမာက္ ရာဇမဏိစူဠေစတီဒါယကာ သတိုးသုဓမၼရာဇာ သာလြန္မင္းတရားဟာ ခရစ္သကၠရာဇ္ ၁၆၃၂ခုႏွစ္မွာ နန္းတက္ခဲ့တယ္လို႔ မွတ္တမ္းမ်ားအရ သိရွိရပါတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ ၁၅၃၁ခုႏွစ္မွာ နန္းတက္ခဲ့တဲ့ တပင္ေရႊထီး၊ ၁၅၅၀မွာ နန္းတက္ခဲ့တဲ့ ဘုရင့္ေနာင္တို႔က သာလြန္မင္းထက္ ပိုေစာပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ အေစာဆံုးျဖစ္တဲ့ တပင္ေရႊထီးမင္းရဲ့ ရခိုင္က်ဴးေက်ာ္စစ္ကေန စေလ့လာၾကည့္ရေအာင္ပါ။ ကိုရဲရင့္သစၥာကိုးကားတဲ့ စာတမ္းပါေဖာ္ျပခ်က္ထဲက တပင္ေရႊထီး ရခိုင္ကိုက်ဴးေက်ာ္ျပီး သံတြဲကိုသိမ္းပိုက္ခဲ့တယ ္ဆိုတဲ့ေနရာမွာ ေဒါက္တာထင္ေအာင္ရဲ့ History of Burma စာအုပ္မွာ သံတြဲနဲ႔ရမ္းျဗဲကို သိမ္းပိုက္ႏိုင္ခဲ့ေပမယ့္ ေျမာက္ဦးမွာ ရံႈးနိမ့္ျပီး ဆုတ္ခြာခဲ့ရတယ္လို႔ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ အဲဒီတင္ျပခ်က္ကေန စသံုးသပ္ၾကည့္ပါမယ္။  ပထမဦးဆံုး ဗမာရာဇ၀င္က်မ္းတစ္ေစာင္ကိုေဖာ္ျပပါရေစ။ ဦးဘသန္းရဲ့ ေက်ာင္းသံုးမဟာရာဇ၀င္ျဖစ္ပါတယ္။ေအာက္မွာ ဖတ္ၾကည့္ပါ။




ေဒါက္တာထင္ေအာင္ရဲ့တင္ျပခ်က္ထဲမွာ သံတြဲနဲ႔ရမ္းျဗဲကို သိမ္းပိုက္ႏိုင္ျပီး ေျမာက္ဦးမွာေတာ့ ရႈံးနိမ့္ဆုတ္ခြာခဲ့ရတယ္လို႔ ေရးသားထားေပမယ့္ ဦးဘသန္းရဲ့ျမန္မာရာဇ၀င္မွာ စစ္ပြဲရဲ့အရႈံးအႏိုင္ကို ေသခ်ာမေဖာ္ျပထားပါဘူး။ ဒါဗမာဖက္က က်မ္းေတြျဖစ္ပါတယ္။ ႏိႈင္းယဥ္သံုးသပ္လို႔ရေအာင္ ရခိုင္ဖက္က က်မ္းေတြကိုလိုက္ၾကည့္ရေအာင္ပါ။
ရခိုင္ရာဇ၀င္က်မ္းေတြမွာေတာ့ တပင္ေရႊထီးရဲ့ေတာင္ငူ-ဟံသာ၀တီတပ္ေတြကို ရခိုင္ဘုရင့္တပ္ေတြ ဘယ္လိုေခ်မႈန္းခဲ့သလဲဆိုတာ ေသခ်ာေဖာ္ျပထားပါတယ္။ ပထမဆံုးအေနနဲ႔ ဦးေအာင္သာဦးရဲ့ ရခိုင္ရာဇ၀င္ထဲက စာမ်က္ႏွာအခ်ိဳ႔ကို ေဖာ္ျပပါရေစ။




ေနာက္ထပ္ တပင္ေရႊထီးနဲ႔ဘုရင့္ေနာင္တို႔ ရခိုင္ဘုရင္ မင္းဗာၾကီးနဲ႔ မင္းဖေလာင္းလက္ထက္မွာ ရခိုင္ျပည္ကေန ဘယ္လိုရံႈးနိမ့္ဆုတ္ခြာခဲ့ရတယ္ဆိုတာကို ေသခ်ာတင္ျပထားတဲ့ ဦးဖိုးသာေအာင္ရဲ့ က်မ္းထဲက စာမ်က္ႏွာအခ်ိုဳ႕ကို ထုတ္ႏႈတ္တင္ျပခ်င္ပါတယ္။




ဒီရခိုင္ရာဇ၀င္က်မ္းေတြကို အႏွစ္ခ်ဳပ္ထားတဲ့ သမိုင္းပညာရွင္ဆရာ ေမာင္သာလွရဲ့ The Rakhaing စာအုပ္ထဲက စာမ်က္ႏွာတစ္ခုကို ေနာက္ဆံုးအေနနဲ႔ေဖာ္ျပပါရေစ။




ေျမာက္ဦးေခတ္ရဲ့ အထင္ရွားဆံုး၊အထက္ျမက္ဆံုး မင္းဗာဘုရင္(၁၅၃၁)လက္ထက္မွာ ရခိုင္ေရတပ္မေတာ္ဟာ ေပၚတူဂီေတြနဲ႔ဖြဲ႔စည္းထားျပီး ေဒသတြင္းမွာ အင္အားအေတာင့္တင္းဆံုး ေရတပ္ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ ကုန္းေၾကာင္းစစ္ဆင္ေရးမွာ အလြန္ထူးခၽြန္ထက္ျမက္လို႔ ယိုးဒယားကိုသာမက အင္ဒိုခ်ိဳင္းနားကၽြန္းစြယ္တစ္ခုလံုးနီးပါးကို သိမ္းပိုက္ႏိုင္ခဲ့တဲ့ ဟံသာ၀တီတပ္ေတြဟာ ဘာျဖစ္လို႔ရခိုင္ကြက္ကြက္ေလးကို မသိမ္းပိုက္ႏိုင္ခဲ့တာလဲဆိုတဲ့ ေမးခြန္းရဲ့အေျဖဟာ ရခိုင္ေရတပ္ပါပဲ။ တပင္ေရႊထီးနဲ႔ဘုရင့္ေနာင္ဟာ ရခိုင္ကိုစစ္ခ်ီတဲ့အခ်ိန္မွာ ပထ၀ီအေနအထားအရ ကုန္းေၾကာင္းအေနနဲ႔ ျပည္ဖက္က ၀င္ျပီး ေရေၾကာင္းအေနနဲ႔ ေမာ္တင္စြန္းကပတ္ျပီးမွသာ စစ္ခ်ီႏိုင္မွာျဖစ္ပါတယ္။ တပင္ေရႊထီးရဲ့ပထမအၾကိမ္က်ဴးေက်ာ္စစ္ဟာ ျပည္မွာ ရံႈးနိမ့္ျပီးဆုတ္ခြာခဲ့ရပါတယ္။ ဒုတိယအၾကိမ္က်ဴးေက်ာ္စစ္ဟာလည္း ရခိုင္ၾကည္းတပ္၊ေရတပ္ေတြရဲ့ ခုခံတိုက္ခိုက္မႈေၾကာင့္ ေျပးေပါက္ပိတ္ျပီး ရဟန္းေတြမ်ားမွတဆင့္ စစ္ေျပျငိမ္းဖို႔ကမ္းလွမ္းရတဲ့အထိ မရႈမလွ ရံႈးနိမ့္ခဲ့ရပါတယ္။ ဒီအခ်က္ဟာ ဦးဘသန္း ျမန္မာရာဇ၀င္မွာ ေဖာ္ျပထားတာနဲ႔ တစ္ခ်ိဳ႕တစ္၀က္ တူညီမႈရွိတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။ ဘုရင့္ေနာင္ရဲ့က်ဴးေက်ာ္စစ္ဟာလည္း ေရေၾကာင္းတိုက္ပြဲမွာ ဘဂၤလားပင္လယ္တြင္းမွာ က်င္လည္က်က္စားေနတဲ့ ရခိုင္ဘုရင့္ေရတပ္ရဲ့တိုက္ခိုက္မႈေၾကာင့္ ကစဥ့္ကလ်ားျဖစ္ျပီး လက္နက္ခ်အညံ့ခံတဲ့လူေတြေတာင္ ရွိခဲ့ပါတယ္။ ေရတပ္ပ်က္တာနဲ႔ ၾကည္းတပ္လည္း အေရးနိမ့္ခဲ့ရတယ္လို႔ ေဖာ္ျပထားတာကိုေတြ႕ရပါတယ္။ logically သံုးသပ္ၾကည့္ရင္ ေတာင္ငူ-ဟံသာ၀တီက်ဴးေက်ာ္စစ္မွာ ရခိုင့္အင္ပါယာရဲ့ ုဒုတိယျမိဳ႕ေတာ္ျဖစ္တဲ့ သံတြဲျမိဳ႕ကိုသာ သိမ္းပိုက္ႏိုင္ခဲ့မယ္ဆိုရင္ အဲေဒသကိုေျခကုပ္ယူျပီး ေျမာက္ဦးေနျပည္ေတာ္ကို လုပ္ၾကံဖို႔မခက္ခဲဘူးလို႔ ယူဆမိပါတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ ေတာင္ငူ-ဟံသာ၀တီေခတ္  ဒုတိယျမန္မာႏိုင္ငံေတာ္အတြင္းမွာ ထိုင္း၊လာအိုနဲ႔ကေမၻာဒီယားေတာင္ ပါ၀င္ခဲ့ေပမယ့္ ဘာလို႔ရခိုင္ျပည္ မပါ၀င္ခဲ့တာလဲဆိုတာ အေျဖကို အထက္မွာကၽြန္ေတာ္တင္ျပခဲ့တဲ့ အေထာက္အထားေတြအရ လက္ခံႏိုင္လိမ့္မယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္မိပါတယ္။

စစ္သုံ႔ပန္႔ဆိုတာ စစ္ႏိုင္မွသာလွ်င္ ဖမ္းဆီးေခၚေဆာင္သြားႏိုင္တာျဖစ္ပါတယ္။ စစ္တိုက္လို႔ရႈံးတဲ့ဘုရင္ဟာ စစ္သုံ႔ပန္႔ေတြကို ေခၚေဆာင္သြားႏိုင္ဖို႔ မျဖစ္ႏိုင္ဘူးလို႔ ယူဆမိပါတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ ကိုရဲရင့္သစၥာကိုးကားထားတဲ့ Burma Gazetteer, Shwe Bo District Volume I ထဲက တပင္ေရႊထီး သံတြဲကိုသိမ္းပိုက္ျပီးေခၚေဆာင္လာတဲ့ စစ္သုံ႔ပန္႔ေတြျဖစ္တယ္ဆိုတဲ့အခ်က္ကို ကၽြန္ေတာ့္အေနနဲ႔ Historically၊Logically ျငင္းပယ္ရပါလိမ့္မယ္။ ပဲခူးဟံသာ၀တီဘုရင္ သုရွင္တကာရြတ္ပိကို ေတာင္ငူ ဘုရင့္ေနာင္ေက်ာ္ထင္အေနာ္ရထာ ခ်ီတက္လုပ္ၾကံေအာင္ျမင္လို႔ ရရွိလာတဲ့ မူဆလင္စစ္သုံ႔ပန္႔ေတြကို ေျမဒူးအရပ္မွာေနရာခ်ေပးတယ္ဆိုတာနဲ႔ ပတ္သက္ျပီးကၽြန္ေတာ့္မွာ  ေဆြးေႏြးဖို႔ လက္လွမ္းမီွတဲ့ က်မ္းအကိုးအကားမရွိတဲ့အျပင္ ရခိုင္ေဒသက ဘဂၤလီေတြနဲ႔ပတ္သက္ျခင္း ရွိမရွိသဲသဲကြဲကြဲမသိရွိလို႔ အျငင္းပြားစရာမရွိေသးပါဘူး။

ေနာက္တစ္ခ်က္ျဖစ္တဲ့ သံလွ်င္စား ေပၚတူဂီငဇင္ကာ ငွားရမ္းထားတဲ့ ကုလားပသီ၂၀၀၀ေက်ာ္နဲ႔ပတ္သက္ျပီး ကၽြန္ေတာ့္ဆီမွာ ေလာေလာဆယ္ ႏိႈင္းယွဥ္သံုးသပ္စရာ က်မ္းအကိုးအကား လက္လွမ္းမမွီေသးပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ တစ္ခုစဥ္းစားစရာရွိတာက ငဇင္ကာဟာ သံလွ်င္ကိုမေရာက္ခင္ ရခိုင္ဘုရင္ရဲ့ေရတပ္ဗိုလ္ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ တနည္းအားျဖင့္ေျပာရရင္ ဘဂၤလားဖက္က ကၽြန္ေတြကို ဖမ္းဆီးေရာင္းခ်တဲ့ေနရာမွာ အဓိကလူတစ္ေယာက္ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ အဲဒီေတာ့သူ သံလွ်င္ကိုသြားေရာက္တပ္စြဲတဲ့အခါ ဘဂၤလီကၽြန္ေတြပါမသြားႏိုင္ဘူးလို႔ ေျပာလို႔မရပါဘူး။ ပသီဆိုတာ အေရွ႕အလယ္ပိုင္းက ပါရွမ္း(အီရန္)လူမ်ိဳးလို႔ ၾကားဖူးနား၀မွတ္သားဖူးပါတယ္။ အဲဒီပသီလူမ်ိဳးေတြရဲ့ ျမန္မာျပည္ထဲ၀င္ေရာက္လာပံုနဲ႔ ပတ္သက္ျပီး မိုေရွေရဂါရဲ့စာအုပ္ထဲမွာ ျမန္မာျပည္ကသမိုင္းဆရာေတြရဲ့ ေရးသားခ်က္တခ်ိဳ႕ကို ကိုးကားတင္ျပထားတာကို တစြန္းတစဖတ္ဖူးပါတယ္။ အဲဒီအခ်က္နဲ႔ပတ္သက္ျပီး တိတိက်က်သိရဖို႔ အာရပ္၊ပါရွမ္းေတြရဲ့ အေရွ႕ေတာင္အာရွ ဟင္းခတ္အေမႊးအၾကိဳင္ကုန္သြယ္မႈ သမိုင္းေၾကာင္းေတြကို အခြင့္အေရးရရင္ ေသခ်ာေလ့လာၾကည့္ပါအုန္းမယ္။

ကိုရဲရင့္သစၥာ ကိုးကားတင္ျပသြားသမွ်ကို ျခံဳငံုစဥ္းစားၾကည့္တဲ့အခါ ကၽြန္ေတာ့္ရဲ့ျပန္ၾကားခ်က္ထဲက သံတြဲကဘုရားကၽြန္ ဘဂၤလီလူမ်ိဳးေတြ အင္း၀သို႔ခိုလႈံျခင္းဆိုတဲ့အခ်က္ကို ျငင္းပယ္ထားတာေတြ႕ရပါတယ္။ ေနာက္ျပီးေတာ့ စေနမင္းလက္ထက္မွာခိုလႈံခဲ့တဲ့ မူဆလင္ေတြဟာ ဘဂၤလီမဟုတ္ဘူးလို႔ေျပာထားတာေတြ႕ရပါတယ္။ ရခိုင္ရာဇ၀င္က်မ္းေတြအရ ရခိုင္ျပည္က မူဆလင္ေတြကို ကမန္၊ေျမဒူး၊ဘဂၤလီလို႔ ခြဲျခားေဖာ္ျပထားတယ္ဆိုေတာ့ခါ ေျမဒူးမူဆလင္ဟာ အင္း၀က ေျမဒူးျမိဳ႕ကိုအစြဲျပဳျပီးေခၚတာျဖစ္လို႔ အင္း၀ဘုရင္ဆီကိုခိုလႈံသြားတဲ့ မူဆလင္ေတြရဲ့  မူလဇစ္ျမစ္ဟာ တစ္ေနရာရာျဖစ္ဖို႔လိုပါတယ္။ အဲဒီေျမဒူးမူလဆင္ဟာ ပသီကဆင္းသက္လာတာလား၊ ဘဂၤလီကဆင္းသက္လာတာလား အေျဖထုတ္ဖို႔လိုပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ့္အေနနဲ႔ ဗမာမူဆလင္တိုင္းဟာ ဘဂၤလီကဆင္းသက္လာတယ္လို႔ အေထာက္အထားခိုင္ခိုင္လံုလံုမရွိပဲ ေျပာလို႔မရေသးပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ ကၽြန္ေတာ့္ဆီမွာရွိတဲ့ အေထာက္အထားေတြအရ သံတြဲကေန အင္း၀ကိုထြက္ေျပးခိုလႈံသြားတဲ့ မူဆလင္ေတြဟာ ဘဂၤလီကၽြန္ေတြျဖစ္ၾကပါတယ္။ ပထမဆံုးအကိုးအကားအေနနဲ႔ ရခိုင္သမိုင္းသုေတသီ ဦးစံေရႊဘုရဲ့ စိုင္းတင္နယ္စား ရခိုင္စာဆိုေတာ္ပညာရွိ ဥဂၢါပ်ံ(U Ga Byan-Governor of Sindin,Arakan) စာတမ္းထဲက စာပုိဒ္တစ္ခုကို ေကာက္ႏုတ္တင္ျပခ်င္ပါတယ္။
Sometime after this Hanthawaddi was invested by the Arakanese. While this was going on and at the instigation of his guardian the prince attempted another assassination of his father. This again having fortunately failed the culprits fearing the king’s anger went over to the side of the enemy where they were received with every mark of joy and respect. But one of Min Khamaung’s wives who accompanied him pointed out that if death was to be their punishment it was far better to receive it at the hands of his father than be a friend of one who was the enemy of his own country. So the prince with his followers though opposed by overwhelming odds cut their way through and gained their own lines. The prince’s valour and might was so conspicuous on this occasion that everybody concerned in the attempt on Razagri’s life was entirely forgiven.
The next scene is laid at Sandoway. The prince went there with the avowed purpose of
worshipping at the sacred shrine; but on arrival U Ga Byan his evil genius told him that
two attempts at assassination had already failed and a third was not to be thought of. It was therefore decided upon to resort to open rebellion with thousands of dis-contented men who then resided at Sandoway. There he got together all the pagoda slaves – several thousands - who consisted of prisoners of war and under his personal command marched on Myauk-U the capital. The royal forces met and crushed the rebels, the majority of whom fled to Burma.

အိမ္ေရွ႕မင္းသားရဲ့ သံတြဲကဘုရားကၽြန္ေတြကို စုစည္းျပီး ေျမာက္ဦးထီးနန္းကို ပုန္ကန္မႈနဲ႔ပတ္သက္ျပီး ရာဇ၀င္ေၾကာင္း အေထာက္အထားအေနနဲ႔ ဓည၀တီအေရးေတာ္ပံုက်မ္းထဲက စာမ်က္ႏွာတစ္ခုကို ဖတ္ရႈၾကည့္ေစခ်င္ပါတယ္။



ေမာရစ္ေကာလစ္ရဲ့ ေျမာက္ဦးေခတ္နန္းဆက္ဇယားအရပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ရိုဟင္ဂ်ာသမိုင္းဆရာ AFK.Jilani ရဲ့ဇယားအရပဲျဖစ္ျဖစ္ ရခိုင္ဘုရင္မင္းရာဇာၾကီး(၁၅၉၃-၁၆၁၂)လက္ထက္ သားေတာ္အိမ္ေရွ႕မင္းသား မင္းခေမာင္းရဲ့ သံတြဲပုန္ကန္မႈေၾကာင့္ ၁၆၀၄ခုႏွစ္မွာ အင္း၀ဘုရင္ထံခိုလႈံခဲ့ရတဲ့ ဘဂၤလီဘုရားကၽြန္ေတြရဲ့ သမိုင္းနဲ႔ ကိုရဲရင့္သစၥာတင္ျပထားတဲ့ ၁၆၉၈ခုႏွစ္မွာမွ နန္းတက္လာတဲ့ အင္း၀ဘုရင္စေနမင္းလက္ထက္ ၁၇၀၈ခုႏွစ္နဲ႔ ကိုက္ညီမႈမရွိပါဘူး။ ဒီေနရာမွာ ၁၉၉၇ခုႏွစ္ စာေပဗိမာန္စာမူဆုရ ေျမဒူးမူဆလင္သမိုင္းျပဳစုသူဟာ ထင္ရွားတဲ့ ရခိုင္ႏိုင္ငံေရးသမား၊ ကြန္ျမဴနစ္ေဟာင္းတစ္ဦးျဖစ္တဲ့ ဘံုေပါက္သာေက်ာ္ရဲ့ ၁၉၉၃ခုႏွစ္ထုတ္ ျပည္ေထာင္စုျမန္မာႏိုင္ငံႏွင့္ ရိုဟင္ဂ်ာအႏၱရာယ္ဆိုတဲ့ စာအုပ္ကို ကိုးကားခဲ့တာ ျဖစ္ေကာင္းျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ အဲဒီစာအုပ္ရဲ့ စာမ်က္ႏွာ၈၆မွာ -

ေျမဒူးမ်ားသည္  ႏွစ္ေပါင္း ၆၀ခန္႔ အဒီ၁၇၂၃ခုႏွစ္ထိ သံတြဲတြင္ အေျခခ်ေနထိုင္ခဲ့ၾကသည္။၎တို႔သည္ အခန္း(၃/၄)တြင္ေဖာ္ျပခဲ့သည့္အတိုင္း စႏၵ၀ိဇယေခတ္မွာ သံတြဲမွ ေျမဒူးထြက္ေျပးသြားသည့္ မူဆလင္မ်ားျဖစ္သည္။ ၎တို႔၏ ဇာတိအရပ္မွာ အေရွ႕ဘဂၤလား ေသာင္းထီးကၽြန္းျဖစ္သည္။ မင္းဗာဘုရင္ ဘဂၤါ၁၂ျမိဳ႕ကို ခ်ီတက္ေအာင္ပြဲခံ၍ ျပန္လာခ်ိန္တြင္ ေသာင္းထီးကၽြန္းမွ စစ္သုံ႔ပန္႔မ်ားကို ေခၚေဆာင္လာျပီး သံတြဲတြင္ေနရာခ်ထားခဲ့သည္ လို႔ေရးသားေဖာ္ျပထားပါတယ္။ ဒီထဲမွာ တင္ျပထားတဲ့ ေျမဒူးမူဆလင္ေတြအင္း၀ကို ၀င္ေရာက္ခိုလႈံတဲ့ခုႏွစ္ဟာ ဆရာေမာင္ေက်ာ္ရွင္းရဲ့ ေျမဒူးမူဆလင္သမိုင္းထဲက ခုႏွစ္နဲ႔၁၅ႏွစ္လြဲေနပါတယ္။ အင္း၀မင္းဆက္ဇယားကိုျပန္ၾကည့္တဲ့အခါ အဲဒီအခ်ိန္အင္း၀မွာ စေနမင္းေနာက္က တနဂၤေႏြမင္းနန္းတက္တဲ့အခ်ိန္ျဖစ္ပါတယ္။ ဘယ္လိုပဲျဖစ္ျဖစ္ ေျမဒူးမူဆလင္တိုင္းဟာ ရခိုင္က၀င္လာတဲ့ ဘဂၤလီဘုရားကၽြန္ေတြမဟုတ္ဘူးဆိုတဲ့အခ်က္ကို ေလာေလာဆယ္မွာ ကၽြန္ေတာ့္အေနနဲ႔ logically လက္ခံႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ေျမဒူးမူဆလင္အဖြဲအစည္းမွာ ရခိုင္ကဘဂၤလီေတြလံုး၀မပါဘူးဆိုတာကိုေတာ့ အေပၚမွာတင္ျပထားတဲ့ သမိုင္းအေထာက္အထားေတြအရ လက္မခံနိုင္ပါဘူး။

အဲဒီလိုမ်ိဳး သံတြဲဘုရားကၽြန္ ဘဂၤလီအဆက္အႏြယ္ေတြ ပါ၀င္ေနတာေၾကာင့္ ေနာက္ႏွစ္ႏွစ္ရာေက်ာ္ၾကာတဲ့အခ်ိန္ ဘိုးေတာ္ဘုရားရဲ့ ရခိုင္က်ဴးေက်ာ္စစ္မွာ ပါ၀င္ခဲ့ျပီးေတာ့ ဗမာတပ္ေတြျပန္ဆုတ္သြားတဲ့အခ်ိန္မွာ တခ်ိဳ႔ဟာ သံတြဲမွာျပန္အေျခခ်တဲ့အတြက္ ရခိုင္ျပည္နယ္အတြင္း ဗမာစကားေျပာ ေျမဒူးမူဆလင္ဆိုျပီး ခုရွိေနတဲ့ ဘဂၤလီရီုဟင္ဂ်ာေတြနဲ႔မတူတဲ့ ဘာသာတရားကိုးကြယ္မႈကလြဲလို႔ က်န္တဲ့ျမန္မာႏိုင္ငံသားေတြနဲ႔ လူေနမႈစရိုက္၊စိတ္ေနသေဘာထားထပ္တူညီတဲ့ မ်ိဳးႏြယ္စုတစ္ခုရွိေနခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ ခုေလာက္ဆိုရင္ ဦးခင္ေမာင္ေစာ(ဘာလင္)ရဲ့ Religion of Arakan စာတမ္းထဲက ေျမဒူးမူဆလင္သမိုင္းတင္ျပခ်က္ဟာ က်မ္းကိုးစာရင္း ျပည့္ျပည့္စံုစံုေဖာ္ျပဖို႔ လိုအပ္ခဲ့တာကလြဲလို႔ စာတမ္းရွင္ရဲ့ အေထာက္အထားမရွိပဲ စိတ္ကူးဥာဏ္ကြန္႔ျမဴးျပီး ေရးထားတာမဟုတ္ဘူးဆိုတာကို လက္ခံႏိုင္လိမ့္မယ္လို႔ေမွ်ာ္လင့္မိပါတယ္။

ေနာက္ထပ္ ကိုရဲရင့္သစၥာရဲ့ ျပန္ၾကားခ်က္ထဲမွာ ဌာေနတိုင္းရင္းသားဆိုတဲ့ အသံုးအႏႈန္းနဲ႔ပတ္သက္ျပီး ကၽြန္ေတာ့္ကို ေမးခြန္းထုတ္ထားတာ ေတြ႕ရပါတယ္။ ဌာေနတိုင္းရင္းသားအျဖစ္ သတ္မွတ္ဖို႔ ကၽြန္ေတာ္တို႔ သမိုင္းဦးဘံုေျမေခတ္ကို ျပန္သြားစရာမလိုဘူးထင္ပါတယ္။ ဌာေနတိုင္းရင္းသားအျဖစ္သတ္မွတ္ျခင္းဟာ သတ္မွတ္ႏိုင္တဲ့အခြင့္အာဏာရွိသူ မင္း၊အစိုးရနဲ႔ သက္ဆိုင္ရာလူ႔အဖြဲ႕အစည္းက သတ္မွတ္ခဲ့တဲ့အတြက္ ေပၚေပါက္လာရတာလို႔ ယူဆမိပါတယ္။ ပထမဆံုးအေထာက္အထားအေနနဲ႔ ျမန္မာ့သမိုင္းမွာ ပထမဦးဆံုးအခြန္ေတာ္ေကာက္ယူျခင္း စစ္တမ္းတစ္ေစာင္ျဖစ္တဲ့ ဘိုးေတာ္ဘုရား(ဗဒံုမင္း)စစ္တမ္းနဲ႔ ပတ္သက္ျပီး ၾကားဖူးနား၀မွတ္သားဖူးတာေလးေတြကို ျပန္ေျပာျပပါရေစ။ ဘိုးေတာ္ဘုရားဟာ သူ႔ပိုင္နက္အတြင္းက တိုင္းသူျပည္သားမ်ားကို အခြန္ေကာက္ယူဖို႔အတြက္ လူမ်ိဳးနဲ႔လူဦးေရစာရင္းေကာက္ခံတဲ့ေနရာမွာ လူေတြကို အတန္းအစားေလးမ်ိဳး ခြဲျခားသတ္မွတ္ျပီး ေကာက္ယူခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီအတန္းအစားေလးမ်ိဳးကေတာ့ အသည္၊အလာ၊၀င္ေန နဲ႔ ကပ္ပါးတို႔ပဲျဖစ္ၾကပါတယ္။ အဲဒီထဲမွာ ပထမဆံုးျဖစ္တဲ့ အသည္မ်ိဳးဆိုတာက တိုင္းျပည္မွာေနထိုင္ၾကတဲ့ ဗမာအပါအ၀င္ ခုဌာေနတိုင္းရင္းသားအျဖစ္ သတ္မွတ္ခံထားရတဲ့ လူမ်ိဳးစုေတြျဖစ္ၾကပါတယ္။ သူတို႔ဟာ တိုင္းရင္းသား၊ႏိုင္ငံသားစစ္စစ္ေတြအျဖစ္ သတ္မွတ္ခံခဲ့ရတယ္လို႔ သိရပါတယ္။ အလာဆိုတာကေတာ့ ႏိုင္ငံရပ္ျခားက ၀င္လာအမႈထမ္းေနတဲ့ ႏိုင္ငံျခားသားေတြ ေဒသခံျမန္မာေတြနဲ႔အိမ္ေထာင္က်ျပီး ႏိုင္ငံသားျဖစ္ခြင့္ရရွိထားသူေတြျဖစ္ၾကပါတယ္။ အဲဒီထဲမွာ ကုလား၊ပသွ်ဴး၊ကသည္း၊ေပၚတူဂီ၊အာေမးနီးရမ္း စတဲ့လူမ်ိဳးေတြ အကုန္ပါမယ္ထင္ပါတယ္။ ေနာက္ထပ္တစ္မ်ိဳးျဖစ္တဲ့ ၀င္ေန က်ေတာ့ ေရၾကည္ရာျမက္ႏုရာ ေရြ႕ေျပာင္းအေျခခ်လာၾကတဲ့ တရုတ္၊ကုလား အႏြယ္ေတြပါ၀င္ပါတယ္။ အဲဒီလူေတြကေတာ့ ႏိုင္ငံသားမဟုတ္တဲ့အခြန္ဆက္လူတန္းစားျဖစ္ၾကပါတယ္။ ေနာက္ဆံုးတစ္မ်ိဳးျဖစ္တဲ့ ကပ္ပါးက်ေတာ့ စစ္သုံ႔ပန္႔၊ကၽြန္ေတြ ျဖစ္ၾကပါတယ္။ ဒီလူတန္းစားကေတာ့ အခြန္ဆက္ရလိမ့္မယ္မထင္ပါဘူး။ အဲဒီစစ္တမ္းကိုအေျခခံျပီး ၁၉၈၂ ႏိုင္ငံသားဥပေဒကို ေရးဆြဲခဲ့တယ္လို႔ ၾကားဖူးနား၀မွတ္သားဖူးပါတယ္။ အေပၚမွာေျပာခဲ့သမွ်ကို ျခံဳငံုျပီးေျပာရရင္ ဌာေနတိုင္းရင္းသားျဖစ္ျခင္းဆိုတာ ေခတ္အဆက္ဆက္ အစိုးရမင္းမ်ားရဲ့ သတ္မွတ္ျခင္းေၾကာင့္ျဖစ္ေပၚလာရတာျဖစ္ပါတယ္။ ပုဂၢိဳလ္တစ္ဦးတစ္ေယာက္၊မ်ိဳးႏြယ္စုတစ္ခုက ကိုယ့္ဘာသာ သတ္မွတ္ခ်င္တိုင္းသတ္မွတ္လို႔မရပါဘူး။ အဲဒါေၾကာင့္ ရိုဟင္ဂ်ာဆိုတဲ့လူမ်ိဳးဟာ သမိုင္းေၾကာင္းအရပဲျဖစ္ျဖစ္၊ အစိုးရသတ္မွတ္ခ်က္အရပဲျဖစ္ျဖစ္ ဌာေနတိုင္းရင္းသား လံုး၀မဟုတ္ဘူးဆိုတာ ထင္ရွားေနပါတယ္။ ဘဂၤလီေတြဟာ ေျမာက္ဦးေခတ္ရခိုင္ဘုရင့္ႏိုင္ငံေတာ္မွာ တခ်ိဳ႕တေလ ႏိုင္ငံသားျဖစ္ခြင့္ရရွိခဲ့ၾကပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ တိုင္းရင္းသားျဖစ္တယ္ဆိုတဲ့ အေထာက္အထားမေတြ႕ရပါဘူး။ အနီးစပ္ဆံုးသမိုင္းအေထာက္အထားအေနနဲ႔ ခြဲျခားမႈမရွိပဲ တိက်လွပါတယ္ဆိုတဲ့ အဂၤလိပ္ကိုလိုနီေခတ္စစ္တမ္းတစ္ရပ္မွာေတာင္ ဘဂၤလီကို တိုင္းရင္းသားအျဖစ္ထည့္သြင္းေဖာ္ျပတာမ်ိဳး မရွိခဲ့ပါဘူး။ 1906 Akyab District Gazetteer မွာ ခုလိုေဖာ္ျပထားတာေတြ႕ရပါတယ္။

Indigenous Races: - Arakanese (239,649), Burmese (35,751), Kamis (11,95), Mros (10,074), Chins(9,415),Diangnets (3,412),Chaungthas(247)and Thets(232).     
Non-Indigenous Races: - British(209), Eurasians(158), Chinese(4390), Shaikhs (152,074), Saiyyads (1,254), Pathans (126), Zairbadis (108), other Muslims (1,325), Sudras (6,016), Kayasths (2,888), Uriyas (625), Brahmans (398), Chatris (377), Dhobis (263), Waddars (233), Nats (226), Burua Maghs (165), Chettis (164), Doms (143), Malas (142), Marabans (125), Banias (114) and other Hindus Castes (2,104).

အားလံုးကို ျခံဳငံုျပီးသံုးသပ္ရမယ္ဆိုရင္ ေျမာက္ဦးေခတ္ကတည္းက စစ္သုံ႔ပန္႔၊ကၽြန္အျဖစ္ ၀င္ေရာက္လာတဲ့ ဘဂၤလီေတြဟာ ဒီေန႔အခ်ိန္မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံသားအျဖစ္ အမ်ားစုဟာ တရား၀င္အသိအမွတ္ျပဳခံထားရျပီး ျမန္မာႏိုင္ငံအႏွံ႔အျပားက ျမန္မာမူဆလင္ လူ႔အဖြဲ႔အစည္းတြင္းမွာ တျခားဗုဒၶဘာသာျမန္မာေတြနဲ႔ လိုက္ေလ်ာညီေထြေနထိုင္ေနၾကတဲ့ ျမန္မာမူဆလင္ေတြျဖစ္ကုန္ၾကပါျပီ။ ခုလက္ရွိရခိုင္ေဒသတြင္းမွာ သန္းနဲ႔ခ်ီျပီး အလံုးအရင္းရွိေနၾကတဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာေခၚ ဘဂၤလီေတြကေတာ့ ကိုလိုနီေခတ္တြင္းနဲ႔ ပါလီမန္ေခတ္ဦး ျမန္မာျပည္ေကာင္းစားစဥ္ကာလက ေျပာင္းေရြ႕အေျခခ်ခဲ့ၾကတဲ့ ဘဂၤလီေတြရဲ့မ်ိဳးဆက္ေတြျဖစ္ၾကပါတယ္။ အဲဒီထဲမွာ နဂိုရွိေနတဲ့ ဘဂၤလီဦေရအနည္းအက်ဥ္းပါေကာင္းပါေနႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္မ်ိဳးဆက္သံုးေလးဆက္အတြင္း စစ္တေကာင္းဘဂၤလီေတြနဲ႔ေရာေႏွာသြားတဲ့အတြက္ စီစစ္ေရြးခ်ယ္ဖို႔မျဖစ္ႏိုင္တဲ့အေနအထားကို ေရာက္သြားတယ္လို႔ ယူဆမိပါတယ္။ 

၁၉၄၂ ကုလား-ရခိုင္အဓိကရုန္းနဲ႔ ၁၉၄၇ မူဂ်ာဟစ္ဆူပူအံုၾကြမႈအေၾကာင္းကို ဘဂၤလီမ်ားႏွင့္ ျမန္မာလူ႔အဖြဲ႔အစည္း အပိုင္း(၅)မွာ ဆက္လက္ရွင္းလင္းပါအုန္းမယ္။


                                                                                             ေလးစားစြာျဖင့္
                                                                                             ျမတ္သိန္းထြန္း(၁၁၊၈၊၂၀၁၂)

လာေရာက္ဖတ္ရႈေလ့လာၾကတဲ့ မိတ္ေဆြအေပါင္းအသင္းမ်ားကို တစ္ခုေမတၱာရပ္ခံပါရေစ။ကၽြန္ေတာ္နဲ႔ကိုရဲရင့္သစၥာတို႔ရဲ့ အခ်ိန္ေပးျပီး ၾကိဳးစားေလ့လာေရးသားတင္ျပထားတာေတြကို အသိအမွတ္ျပဳတယ္ဆိုရင္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ႏွစ္ေယာက္ေဆြးေႏြးေနတဲ့ သမိုင္းအေၾကာင္းအရာေတြနဲ႔ဆက္စပ္မႈမရွိတဲ့ ဘာသာေရးျငင္းခုန္ျခင္းေတြကို ေက်းဇူးျပဳျပီးလာမေရးၾကပါနဲ႔။ အဲဒီဘာသာေရးျငင္းခုန္ျခင္း၊ လူမ်ိဳးေရးတိုက္ခိုက္ေစာ္ကားျခင္းေတြေရးမယ့္အစား ခုကၽြန္ေတာ္ေရးသားတင္ျပထားတဲ့ သမိုင္းအေၾကာင္းအရာေတြနဲ႔ ပတ္သက္ျပီး ေ၀ဖန္ေဆြးေႏြးေထာက္ျပတာမ်ိဳးက ကၽြန္ေတာ့္အတြက္ေရာ၊ လာေရာက္ဖတ္ရႈေလ့လာသူေတြအတြက္ပါ အက်ိဳးရွိေစမွာျဖစ္ပါတယ္။ တစ္ခုထပ္မွာခ်င္တာက ကိုရဲရင့္သစၥာနဲ႔ကၽြန္ေတာ္တို႔ေဆြးေႏြးမႈဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံသား အစၥလာမ္ဘာသာ၀င္ေတြနဲ႔ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ေတြၾကားမွာ ျဖစ္ပြားေနတဲ့ တင္းမာမႈေတြ ေျပေလွ်ာ့ျပီး အျပဳသေဘာဆက္ဆံေရးေတြတိုးတက္လာဖို႔ ရည္ရြယ္ျပီး ခုလိုေဆြးေႏြးေနတာျဖစ္တဲ့အတြက္ အေႏွာင့္အယွက္မေပးၾကဖို႔ ေလးစားစြာ ေမတၱာရပ္ခံပါရေစ။ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။

UN Agency မ်ား ႏွင့္ INGO မ်ားအေပၚ ဘူးသီးေတာင္ၿမိဳ႕နယ္ ျပည္သူမ်ားက သေဘာထာေၾကျငာခ်က္ ထုတ္ျပန္


Written by ေဒါင္းျမရင္    Saturday, 11 August 2012 15:01    PDF Print E-mail
558169 4500600673555 1152692038 n copy














ဘူးသီးေတာင္ၿမိဳ႕နယ္ ျပည္သူမ်ားက ကုလသမဂၢ (United Nations) ႏွင့္ Agency မ်ား ႏုိင္ငံတကာအစုိးရ မဟုတ္ေသာ အဖြဲ႕အစည္း (INGO) မ်ားအေပၚ ဇူလုိင္လ ၂၂ ရက္ေန႔က သေဘာထားေၾကျငာခ်က္တစ္ခုကုိ ထုတ္ျပန္ခ့ဲေၾကာင္း သိရသည္။
၁။ ရခိုင္ျပည္နယ္အတြင္း၂၀၁၂ခုႏွစ္၊ဇြန္လ (၈)ရက္ေန႔မွ စတင္၍ ျဖစ္ေပၚလာခဲ့ေသာ ဘဂၤလီတို႔၏ အၾကမ္းဖက္လႈပ္ရွားမႈမ်ားသည္ ဘဂၤလီတို႔၏နယ္ခ်ဲ႕ စစ္ပြဲသာျဖစ္သည္။
၂။ ၎ဘဂၤလီအၾကမ္းဖက္ လႈပ္ရွားမႈမ်ားတြင္ UNHCR(ကုလသမဂၢဒုကၡသည္မ်ား ဆိုင္ရာမဟာမင္းႀကီး႐ံုး)ႏွင့္ UN Agencies (ကုလသမဂၢအဖြဲ႕အစည္းမ်ား)၊ မိတ္ဖက္ INGO (ႏိုင္ငံတကာ အစိုးမဟုတ္ေသာ အဖြဲ႔အစည္းမ်ား) တြင္ ၀န္ထမ္းအျဖစ္ ေဆာင္ရြက္ေနေသာ ဘဂၤလီမ်ားသည္လည္း ပါ၀င္ပတ္သက္ေနၾကသျဖင့္ အေရးယူထားသည္မ်ားကို ေတြ႕ရွိေနရသည္။
၃။ UNHCR ႏွင့္ UN Agencies မ်ား၊မိတ္ဖက္INGO အဖြဲ႕အစည္းမ်ားသည္ ရခိုင္ေဒသသို႔ ၁၉၉၄ ခုႏွစ္ကပင္ စတင္၀င္ေရာက္လာၿပီး မတရားက်ဴးေက်ာ္ ၀င္ေရာက္လွ်က္ရွိေသာ ႐ိုဟင္ဂ်ာအမည္ခံ အၾကမ္းဖက္သမားမ်ားကို အေၾကာင္းအမ်ိဳးမ်ိဳးျပလွ်က ္စား၀တ္ေနေရး၊ ပညာေရး၊ က်န္းမာေရး အကူအညီေပးသည္ဟုဆိုကာ မေမြးခင္မွပင္ နည္းမ်ိဳးစံုျဖင့္ ေထာက္ပံ့ေနသည့္အျပင္ အထူးသျဖင့္ UNHCR ႐ံုးသည္ မတရားက်ဴးေက်ာ္ ၀င္ေရာက္ျခင္းဆိုင္ရာ အမႈမ်ား၌ပင္ ေရွ႕ေနငွားရမ္းေပးၿပီး အကုန္အက်ခံကာ ဘဂၤလီအၾကမ္း ဖက္သမားမ်ား လြတ္ေျမာက္ေရးအတြက္ ႀကိဳးပမ္းေဆာင္ရြက္ေနေၾကာင္း ေတြ႕ျမင္ေနရသည္။ ၎ေဆာင္ရြက္မႈသည္ တရားဥပေဒခ်ိဳးေဖာက္သူမ်ားအား အားေပးျခင္းျဖင့္ ႏိုင္ငံေတာ္၏ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာကို ထိပါးေစာ္ကားေနသည္ ဟုယူဆသည္။
၄။ ၎အဖြဲ႔အစည္းမ်ားသည္ ႏွစ္ေပါင္း၂၀ ခန္႔ကာလအတြင္း လူသားခ်င္းစာနာေထာက္ထားမႈ အကူအညီမ်ား (Humanitarian Aid)ကို လူမ်ိဳး၊ ဘာသာခြဲျခားမႈမရွိဘဲ ေပးသည္ဟု ဆိုေသာ္လည္း အမွန္တကယ္တြင္မူ တိုင္းရင္းသားမ်ားအား ကူညီေထာက္ပံ့မႈ မရွိသေလာက္နည္းပါးသည္ကို ေတြ႔ျမင္ေနရသည္။ ၎ ေဆာင္ရြက္မႈအရ UNႏွင့္ INGO မ်ားသည္ ကၽြႏ္ုပ္တို႔ေဒသခံ တိုင္းရင္းသားျပည္သူမ်ားအား လူသားအျဖစ္ သတ္မွတ္ျခင္းမရွိေၾကာင္း ေပၚလြင္ထင္ရွားေနၿပီး အဆိုပါအဖြဲ႕အစည္းမ်ားသည္ ကၽြႏ္ုပ္တို႔ကို ေစာ္ကားက်ဴးလြန္ျခင္းသာ ျဖစ္ေၾကာင္း သတ္မွတ္သည္။
၅။ ႏွစ္ေပါင္း ၂၀ ခန္႔ကာလ တစ္ေလွ်ာက္လံုး ဤလုပ္ရပ္မ်ားကိုသာ အစဥ္မျပတ္ ေဆာင္ရြက္ေနခဲ့ၾကေသာေၾကာင့္ ႐ိုဟင္ဂ်ာအမည္ခံ ဘဂၤလီအၾကမ္းဖက္သမားမ်ားသည္ UN ႏွင့္ INGO တို႔၏ အားေပးေထာက္ပံ့မႈႏွင့္ အကာအကြယ္ကုိ ယူကာ လတ္တေလာ အၾကမ္းဖက္နယ္ေျမလု ျဖစ္ရပ္မ်ားျဖစ္ေပၚလာရသည့္ အေၾကာင္းရင္းတစ္ရပ္ ျဖစ္သည္။
၆။ ရခိုင္ျပည္နယ္အတြင္းရွိ UNHCR ႏွင့္ INGO မ်ားသည္ ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံ၏ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာကို ေလးစားလိုက္နာရန္ ၊ၿငိမ္းခ်မ္းေရး၊ လံုၿခံဳေရး၊ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရး၊ ႏိုင္ငံတကာအၾကမ္းဖက္မႈ တားဆီးေရး၊ လက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡမ်ားအတြက္ အေျဖရွာေရးဟူေသာ ကုလသမဂၢ၏ ေထာင္စုႏွစ္ေၾကျငာစာတမ္း (၂၀၁၁ ခုႏွစ္) ပါ ရည္ရြယ္ခ်က္မ်ားကို ဆန္႔က်င္၍ေဆာင္ရြက္ေနေသာ အၾကမ္းဖက္အဖြဲ႕အစည္းသာ ျဖစ္ေၾကာင္း သတ္မွတ္သည္။ (ယင္းကိစၥကို အၾကမ္းဖက္သမားမ်ားႏွင့္ ဆက္စပ္ေနေသာေၾကာင့္ ဖမ္းဆီးအေရးယူခံထားရေသာ ၎တို႔၏ ၀န္ထမ္းမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ ကုလသမဂၢ ဒုကၡသည္မ်ားဆိုင္ရာ မဟာမင္းႀကီးႏွင့္ အတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္၏ အထူးကိုယ္စားလွယ္တို႔၏ လတ္တေလာ သတင္းထုတ္ျပန္ခ်က္မ်ားက သက္ေသ ခံေနသည္။)
၇။ ယခုအခါ ၎အဖြဲ႔အစည္းမ်ားကို ကၽြႏ္ုပ္တို႔ ေဒသခံတိုင္းရင္းသားမ်ားက လံုး၀ႏွစ္လိုျခင္းမရွိေၾကာင္း ေဖၚျပ၍အတိအလင္း ကန္႔ကြက္လာၾကသျဖင့္ ဒုကၡေရာက္ေနသူ တိုင္းရင္းသားမ်ားကိုပါ အကူအညီေပးလိုေၾကာင္း ကမ္းလွမ္းလာေနသည္။ ကၽြႏ္ုပ္တို႔အေနျဖင့္ " ၎အဖြဲ႕အစည္းမ်ားသည္ ၎တို႔ေျခကုပ္ ရထားၿပီးေသာ ဤေဒသမွ ထြက္ခြာသြားလိုျခင္း မရွိသျဖင့္ ဆက္လက္ရပ္တည္ႏိုင္ေရး ႀကိဳးပမ္းသည့္ ပရိယာယ္ သာ ျဖစ္ၿပီး အမွန္တကယ္ ကူညီလုိျခင္းမဟုတ္ဘဲ ၎တို႔ဦးတည္ရာ ႐ိုဟင္ဂ်ာအမည္ခံ ဘဂၤလီအၾကမ္းဖက္သမားမ်ားကို ေနာက္ထပ္ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ဆက္လက္အကူအညီေပးႏိုင္ရန္ ခုတံုးလုပ္ျခင္းသာ ျဖစ္ေၾကာင္း " သတ္မွတ္သည္။551952 4500600953562 807380525 n















၈။ ကၽြႏ္ုပ္တို႔သည္၂၀၁၂ခုႏွစ္၊ ဇူလိုင္လ (၁၁)ရက္ေန႔၊ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတႏွင့္ ကုလသမဂၢဒုကၡသည္မ်ား ဆိုင္ရာ မဟာမင္းႀကီးတို႔ ေတြ႔ဆံုၾကရာတြင္ ေဖၚျပခဲ့ေသာ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတ၏ သေဘာထားရပ္တည္ခ်က္ကို အျပည့္အ၀ ေထာက္ခံသည္။
၉။ ထို႔ေၾကာင့္ ကၽြႏ္ုပ္တို႔ ေဒသခံ တိုင္းရင္းသားမ်ားအတြက္ အက်ိဳးမရွိသည့္ UN ႏွင့္ Agencies မ်ား၊ INGO မ်ား၏ အကူအညီမ်ားကို လံုး၀လက္မခံႏိုင္ေၾကာင္းႏွင့္ သံတမန္ဆိုင္ရာ အခြင့္အေရးမ်ားကို အသံုးခ်၍ အၾကမ္းဖက္သမားမ်ားကို အကာအကြယ္ေပးေနေသာ UNHCR အပါအ၀င္ UN အဖြဲ႕အစည္းမ်ား၊ INGO မ်ားသည္ ကၽြႏ္ုပ္တို႔ ေဒသမွထြက္သြားရန္ ဤေၾကျငာခ်က္ကို ထုတ္ျပန္ေတာင္းဆုိသည္။
၁၀။ UN အဖြဲ႕အစည္းမ်ားႏွင့္ INGO မ်ားတြင္ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ေနေသာ တိုင္းရင္းသားညီအစ္ကို၊ ေမာင္ႏွမမ်ားတို႔ကလည္း သင္တို႔သိရွိထားေသာ ၎တို႔၏ က်ဴးလြန္မႈမ်ားအား အမ်ိဳးသားေရးကို ေရွ႕႐ႈ၍ ထုတ္ေဖၚ သက္ေသခံ ၾကရန္တိုက္တြန္းသည္။
  ( From Arakan Times )

Friday, August 10, 2012

အမ်ိဳးေပ်ာက္မွာ စိုးေၾကာက္ပါလွသည္ ရခိုင္ျပည္


by New MyanmarFoundation on Friday, August 10, 2012 at 6:43pm 
·
ေဆာင္းပါးကို မေရးသားမီ ႀကိဳတင္ဝန္ခံလိုပါသည္။ မိမိအေနျဖင့္ မိမိကိုယ္ကိုယ္ တတ္လွၿပီသိလွၿပီ ဟူ၍ေရးသားျခင္းမဟုတ္ပါ။ မိမိက်င္လည္ခဲ့ရသည့္ အေတြ႕အၾကဳံမ်ား၊ လဝက ဆိုင္ရာ ဥပေဒမ်ားႏွင့္ သမိုင္းေရးရာျဖစ္စဥ္မ်ားအေပၚ အေျခခံ၍ မိမိသိရွိသမၽွကို ဗဟုသုတအေနျဖင့္ မၽွေဝေပးျခင္းသာ ျဖစ္ပါသည္။ မိမိထက္အေတြ႕အၾကဳံမ်ား၍ သိရွိနားလည္သူမ်ားအေန ျဖင့္ ျဖည့္စြက္နားလည္ သေဘာေပါက္ေပးၾကပါရန္ႏွင့္ ျဖည့္စြက္ေရးသားၾကပါရန္ ေမတၱာရပ္ခံလိုပါသည္။
ဤေဆာင္းပါးေရးသားရျခင္းမွာလည္း လြန္ခဲ့ေသာ ရက္သတၱ တစ္ပတ္မေတြ႕ရသည္မွာၾကာၿပီျဖစ္ေသာ မိတ္ေဆြေဟာင္းတစ္ဦး မိမိအိမ္သို႔အလည္ေရာက္ခိုက္ ရခိုင္ျပည္နယ္ေမာင္ေတာႏွင့္ ဘူးသီးေတာင္ ၿမိဳ႕နယ္မ်ားတြင္ ျဖစ္ပြားခဲ့ေသာ ဘဂၤါလီလူမ်ိဳးမ်ားႏွင့္ ရခိုင္လူမ်ိဳး တို႔၏ ပဋိပကၡ၊ အၾကမ္းဖက္မီးရွို႔ဖ်က္ဆီးမွုကို အေၾကာင္းျပဳ ေဆြးေႏြး ေျပာၾကရာမွ ေဆာင္းပါးေရးရန္ မိတ္ေဆြ၏ အႀကံျပဳခ်က္အရ ေရး သားခဲ့ျခင္းျဖစ္ပါသည္။
မိတ္ေဆြ - ခင္ဗ်ားနဲ႔ မေတြ႕ရတာ ၾကာၿပီဗ်ာ။ ကၽြန္ေတာ္ လည္း ဒီဘက္ေရာက္တုန္း ခင္ဗ်ားနဲ႔ ေတြ႕ခ်င္ ေမးခ်င္တာေလးမ်ား ရွိလို႔ ဝင္ခဲ့တာပါ။ ခင္ဗ်ား အခ်ိန္ရရဲ့လား။
မိမိ - ရပါတယ္ဗ်ာ။ ပင္စင္စားဆိုေတာ့ ဝန္ထမ္းဘဝတုန္းက လိုေတာ့ အလုပ္မမ်ားေတာ့ပါဘူး။ ခင္ဗ်ားလာလည္တာပဲ ကၽြန္ေတာ္ က ဝမ္းသာရမွာပါ။
မိတ္ေဆြ - တျခားေတာ့မဟုတ္ဘူးဗ်။ အခုတေလာ အမ်ား စိတ္ဝင္စားေနတဲ့ ဘူးသီးေတာင္ ေမာင္ေတာဘက္ ဆူပူအၾကမ္းဖက္ မွုေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ခင္ဗ်ားကိုယ္တိုင္ ေမာင္ေတာဘက္မွာ သုံးႏွစ္ ေက်ာ္ တာဝန္ ထမ္းေဆာင္ခဲ့တယ္လို႔ ကၽြန္ေတာ္သိထားတဲ့အတြက္ ခင္ဗ်ား ထင္ျမင္ခ်က္ေလးေတြ သိခ်င္တယ္ဗ်ာ။ အဲဒီမွာ ဘဂၤါလီေတြ အေတာ္မ်ားတယ္ဆို ဟုတ္လား။
မိမိ - မွန္တာေပါ့ဗ်ာ ကၽြန္ေတာ္တာဝန္ထမ္းေဆာင္စဥ္ကာလ ၁၉၉၂-၉၅ ခုႏွစ္ေလာက္ကဆိုရင္ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕နယ္အတြင္းမွာ ဘဂၤါလီလူမ်ိဳးက ၉၅ ရာခိုင္ႏွုန္း ေလာက္ရွိၿပီး ဗမာနဲ႔ ရခိုင္မ်ိဳးႏြယ္စု အေရအတြက္က ၅ ရာခိုင္ႏွုန္းထက္ မပိုဘူးလို႔ သိရွိရတယ္။
မိတ္ေဆြ - ခင္ဗ်ားတို႔က ဘယ္မွာ တာဝန္ ထမ္းေဆာင္ရတာ လဲ။ ဘာအတြက္လဲ။
မိမိ - ဒါကေတာ့ အမ်ိဳးသားေရး ကိစၥတစ္ရပ္ ဆိုပါေတာ့ဗ်ာ။ ေမာင္ေတာႏွင့္ ဘူးသီးေတာင္ ၿမိဳ႕နယ္ေတြမွာ ဘဂၤါလီေတြ ဝင္ေရာက္ အေျခခ်တာမ်ားလြန္းလို႔ တခ်ိဳ႕ဗုဒၶဘာသာ ဘုန္းေတာ္ႀကီးေက်ာင္းမ်ား ေတာင္ ဆြမ္းကြမ္းကိစၥ အခက္အခဲ ရွိလာလို႔ တခ်ိဳ႕ဘုန္းေတာ္ႀကီး ေက်ာင္းေတြ ေျပာင္းၾကၿပီး ရခိုင္ျပည္နယ္ အတြင္းပိုင္း ရေသ့ေတာင္၊ စစ္ေတြစတဲ့ ေနရာေတြမွာ သီတင္းသုံးၾကရတယ္လို႔ ၾကားရတယ္။ တစ္ခ်ိန္တည္းမွာပဲ ေမာင္ေတာဘက္ကမ္းမွာေနတဲ့ ဘဂၤါလီေတြထဲက တခ်ိဳ႕ေတြက ေမာင္ေတာမွာေနတဲ့ ဘဂၤါလီေတြကို တရားမဝင္ေရာက္ ေနတဲ့ လူေတြျဖစ္တာေၾကာင့္ ဖမ္းဆီး ေထာင္ခ်ေတာ့မယ္ ဆိုတဲ့ တစ္ဖက္နိုင္ငံက ထုတ္လႊင့္တဲ့ ေကာလာဟလေၾကာင့္ တစ္ဖက္နိုင္ငံ ကို ထြက္ေျပးၾကတယ္။ တစ္ဖက္နိုင္ငံကလည္း ထြက္ေျပးေရာက္ရွိ လာတဲ့ လူေတြကို အေၾကာင္းျပဳၿပီး ဒုကၡသည္စခန္းေတြထား လက္ခံ၊ ဒုကၡသည္ေတြ အေၾကာင္းခံၿပီး ကုလသမဂၢဒုကၡသည္မ်ားဆိုင္ရာ မဟာမင္းႀကီး႐ုံး ( UNHCR ) က ဝန္ထမ္းေတြ ကလည္း ႀကိဳက္တယ္။ အဲဒါအေၾကာင္းျပဳၿပီး ျမန္မာနိုင္ငံကို တရားဝင္ ျပန္လည္ ဝင္ေရာက္ လိုလၽွင္ ( UNHCR ) ႀကီးၾကပ္မွု ပါဝင္တာေၾကာင့္ အေရးယူ မခံရတဲ့ အျပင္ စားနပ္ရိကၡာက အစ ေထာက္ပံ့ေၾကးပါ ရမယ္စတဲ့ ဒုကၡသည္ လက္ခံရမဲ့ ကိစၥေတြနဲ႔ တရားမဝင္ ထပ္ေရာက္လာမယ့္ ဘဂၤါလီေတြကို တားဆီး ကာကြယ္ဖို႔အတြက္ သြားရတာေပါ့ဗ်ာ။
မိတ္ေဆြ - အရင္တုန္းက အဲဒါမ်ိဳးေတြ မျဖစ္ဘူးလားဗ်ာ။ ခင္ဗ်ားတို႔က ဘယ္ေနရာကေန တားဆီး ကာကြယ္တာေတြ လုပ္ေနၾက တာလဲ။
မိမိ - အရင္ကလည္း ျဖစ္ခဲ့တာေပါ့ဗ်ာ။ ၁၉၇၈ ခုႏွစ္ ေလာက္ တုန္းကလည္း အဲဒီလို ေကလာဟလေတြေၾကာင့္ ထြက္ေျပးၾကတဲ့ ဘဂၤါလီေတြကို စာရင္းဇယား ျပဳစုတဲ့ 'နဂါးမင္း စီမံခ်က္' အရ စာရင္း ေကာက္ယူၿပီး အဲဒီလူေတြကို လည္း 'ဟသၤာစီမံခ်က္' ႏွင့္ ျပန္လည္ လက္ခံခဲ့ရဖူးတယ္ေလ။ အခုတစ္ႀကိမ္က ကၽြန္ေတာ္တို႔ သြားရတာ ဟာ ေမာင္ေတာႏွင့္ ၉ မိုင္အကြာမွာရွိတဲ့ က်ီးကန္းျပင္ နယ္စပ္ေဒသ လူဝင္မွု စစ္ေဆးေရးႏွင့္ ကြပ္ကဲမွု ဌာနခ်ဳပ္ (နစက) ရဲ့ေအာက္မွာ တာဝန္ ထမ္းေဆာင္ရပါတယ္။ သမိုင္းအရ မဟာဗႏၶဳလ ရခိုင္ကို စစ္ခ်ီ ခဲ့စဥ္က စခန္းခ်ခဲ့တဲ့ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕နယ္ ေျမာက္ဖ်ားေတာႀကီး ေတာင္ႀကီးထဲမွာရွိေနတဲ့ ဗႏၶဳလစခန္း၊ ေဝလာေတာင္စခန္း၊ ေအာင္ သေျပစခန္း၊ ငါးရံ့ေခ်ာင္းစခန္း၊ မီးတိုက္စခန္း၊ ေတာင္ၿပိဳဝဲေတာင္ ၿပိဳယာစခန္း၊ ႀကိမ္ေခ်ာင္း၊ ငါးခူရစခန္း၊ ကညင္ေခ်ာင္းစခန္း၊ ေမာင္ေတာ၊ မက်ီးေခ်ာင္းစခန္း၊ အလယ္သံေက်ာ္စခန္း၊ ျမင္းလြတ္စ စခန္း၊ အင္းဒင္စခန္း၊ ဒုံးပိုက္စခန္း၊ အငူေမာ္စခန္း စသျဖင့္ စခန္း ေပါင္းမ်ားစြာ ခြဲၿပီးတာဝန္ ထမ္းေဆာင္ ၾကတာေပါ့။ ေျပာေတာ့သာ ေမာင္ေတာလို႔ေျပာတာ တကယ္ေတာ့ ေမာင္ေတာကေန နတ္ျမစ္ အတိုင္းေျမာက္ဖ်ားကို ေမာ္ေတာ္ႏွင့္သြားတာ ႀကိမ္ေခ်ာင္းစခန္းအထိ ပဲ ေမာ္ေတာ္က ေရာက္တယ္။ ေန႔တစ္ဝက္ေမာင္းရတယ္။ အဲဒီကေန ကၽြန္ေတာ္တို႔ တာဝန္က်တဲ့ ငါးရံ့ေခ်ာင္းကို ကိုယ့္ပစၥည္းကိုယ္ထမ္း ၿပီး ေလးနာရီသာသာ လမ္းေလၽွာက္ ရတယ္ဗ်။ လမ္းပန္း ဆက္သြယ္ေရး ကခက္ခဲ၊ အလုပ္အကိုင္က ပင္ပန္းၿပီး ေရာဂါဘယထူေျပာ၊ အစား အေသာက္က ရွားပါးနဲ႔ အဲဒီနယ္စပ္က ပထမအသုတ္က လူ ၄၀ ေက်ာ္ ငွက္ဖ်ားႏွင့္ ေသခဲ့ၾကတာေပါ့ဗ်ာ။ ကၽြန္ေတာ္ကိုယ္တိုင္လည္း ငွက္ဖ်ား မိၿပီး ေဆး႐ုံ ႏွစ္ႀကိမ္ တက္ရတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ စခန္းနားမွာ ၿမိဳ လူမ်ိဳးေတြရွိတယ္။ ေတာင္ေပၚမွာ အိမ္ေလးငါးအိမ္ေဆာက္ၿပီး ေတာင္ေပၚမွာသာ ေနေလ့ရွိတယ္။ ေဈးဝယ္စရာရွိမွ ေတာင္ေအာက္ ဆင္းတယ္။ က်န္တဲ့ ရြာေတြမွာေတာ့ ဘဂၤါလီေတြပဲရွိတယ္။
ဘဂၤါလီလူမ်ိဳးေတြ ဘယ္တုန္းက စၿပီး ေရာက္လာၾကသလဲ
မိတ္ေဆြ - ေနပါဦးဗ် အဲဒီ ဘဂၤါလီလူမ်ိဳးေတြ ဘယ္တုန္းက စၿပီး အဲဒီကိုေရာက္လာၾကတာလဲ။

မိမိ - တိတိက်က်ေတာ့ ေျပာရခက္တယ္ဗ်။ ေျပာနိုင္တာက ေတာ့ လြန္ခဲ့တဲ့ႏွစ္ေပါင္း ၂၀၀ နီးပါးခန႔္က စခဲ့တယ္လို႔ ထင္တာပဲ။ ဘာလို႔လဲဆိုေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႔ နိုင္ငံဟာ အဂၤလိပ္နဲ႔ စစ္သုံးႀကိမ္ျဖစ္ ခဲ့တယ္ေလ။ ဘႀကီးေတာ္ မင္းတရား လက္ထက္ ၁၈၂၄ ခုႏွစ္ မတ္လ ၅ ရက္ေန႔မွာ ပထမအႀကိမ္ အဂၤလိပ္-ျမန္မာစစ္ပြဲအၿပီးမွာ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ရခိုင္နဲ႔ တနသၤာရီကို အဂၤလိပ္က သိမ္းယူသြားခဲ့တယ္။ အဲဒီအခ်ိန္ မွာ အိႏၵိယက အဂၤလိပ္လက္ေအာက္ သူ႔ကၽြန္ဘဝ ေရာက္ႏွင့္ ေနၿပီေလ။ အဲဒီတုန္းက အခု ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ (ယခင္အေရွ႕ ပါကစၥတန္ျပည္နယ္) ကလည္း အဂၤလိပ္လက္ေအာက္က ျပည္နယ္တစ္ခုေပါ့။ အဲဒီေတာ့ ရခိုင္ျပည္နယ္က ေမာင္ေတာႏွင့္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ရဲ့ တကၠနပ္ၿမိဳ႕ ဟာ နတ္ျမစ္ ကသာ ပိုင္းျခားထားတာ မို႔လို႔ တစ္ဖက္ကမ္းကို ေက်ာ္ျဖတ္ လိုက္႐ုံနဲ႔ ေမာင္ေတာကို ေရာက္သြားတာေပါ့။ နတ္ျမစ္ႀကီးဟာ ဘဂၤလား ပင္လယ္ေအာ္နဲ႔ နီးလို႔ ျမစ္ျပင္က်ယ္ႀကီး ျဖစ္ေပမယ့္ အထက္ကို တက္သြားေလေလ က်ဥ္းေျမာင္းသြားေလေလ ျဖစ္ၿပီး ခြဲထြက္သြား တဲ့ အခ်ိဳ႕ျမစ္လက္တက္ ေနရာေတြမွာ က်ဥ္း႐ုံသာမက ေရအနက္ပါ တိမ္သြားတာမို႔လို႔ ေႏြအခါမွာ ဒီအတိုင္း ျဖတ္ကူး သြားနိုင္တယ္ဗ်။ အခ်ဳပ္အျခာ အာဏာအေနနဲ႔သာ ျမန္မာ၊ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ရယ္လို႔ ေျပာေနၾကေပမယ့္ ပကတိေျမျပင္မွာေတာ့ ဟိုနားဒီနား ျဖစ္ေနတာ ေပါ့ဗ်ာ။ တ႐ုတ္ျပည္လို မဟာတံတိုင္းႀကီးလည္း ကာဆီးထား တာ မဟုတ္ေတာ့ ေမာင္ေတာရဲ့ ေျမာက္ဖ်ားမွာ နယ္နိမိတ္ဆိုတာ သာမန္လူေတြအေနနဲ႔ မသိနိုင္ဘူးေပါ့။ ေသခ်ာတာကေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႔ နယ္ေျမေတြမွာ ေရွာင္တခင္ လိုက္စစ္တဲ့အခါ ေတြ႕ရ တာက အသက္ ၆၀ ေက်ာ္ ၇၀ ေက်ာ္ ဘဂၤါလီ အဘိုးႀကီးေတြကေတာင္ သူတို႔ရဲ့ ဘိုးဘြား လက္ထက္ ကတည္းက ဒီမွာ ေရာက္ရွိေနတာပါလို႔ ေျပာတယ္ .... ၾကာလွၿပီေပါ့ဗ်ာ။
အဲဒီလိုအေနအထားကေန ၁၈၉၇ ခုႏွစ္မွာ အဂၤလိပ္တို႔က ျမန္မာနိုင္ငံကို အိႏၵိယနိုင္ငံနဲ႔ ပူးေပါင္းလိုက္ၿပီးေနာက္ အဂၤလိပ္ပိုင္ အိႏၵိယျပည္နယ္ တစ္နယ္အျဖစ္ သတ္မွတ္ လိုက္ၾက ျပန္တယ္။ ျမန္မာ နိုင္ငံကို အိႏၵိယရဲ့ ဒုတိယ ဘုရင္ခံ တစ္ဦးက အုပ္ခ်ဳပ္ေစခဲ့တယ္။ အဲဒီ မွာ ပြဲၿပီး သြားတာ ေပါ့ဗ်ာ။ ဘူးသီးေတာင္ ၊ ေမာင္ေတာဟာ အိႏၵိယ လက္ေအာက္ ေရာက္သြားမွေတာ့ အုပ္ခ်ဳပ္သူ အိႏၵိယဘုရင္ခံက သူ႔ကၽြန္ အခ်င္းခ်င္း ႀကိဳက္သလို ေျပာင္းေရႊ႕ေနတာ ဘာေျပာေတာ့မွာ လဲ။ ဓညဝတီေခတ္က ရခိုင္ဘုရင္ေတြ ပိုင္ခဲ့တယ္လို႔ ဆိုတယ္။ မိတ္ေဆြ - ဒါထက္ အဲဒီဘက္ကမ္းေတြမွာ ဒီဘက္က ရခိုင္ လူမ်ိဳးေတြလည္း ရွိတယ္လို႔ ၾကားရတယ္ ဟုတ္သလားဗ်။
မိမိ - ဒါကေတာ့ သမိုင္းပညာရွင္ေတြရဲ့ အလုပ္ေပါ့ဗ်ာ။ ကၽြန္ေတာ္ၾကားခဲ့ရတာကေတာ့ ဓညဝတီေခတ္ ရခိုင္ဘုရင္ေတြ တန္ဖိုး အာဏာရွိစဥ္က ေကာ့ဘဇားအထိ ရခိုင္ပိုင္လို႔ ဆိုတယ္ဗ်။ ရခိုင္ေတြ က ေကာ့ဘဇားကို သူတို႔ေခၚ ဖေလာက္ခ်ိတ္လို႔ေခၚတယ္ဗ်။ ေမာင္ေတာမွာ ရွိတဲ့ ရခိုင္အခ်ိဳ႕ရဲ့ အမ်ိဳးေတြထဲက အခ်ိဳ႕က ယခုထက္ထိ အဲဒီမွာေနၾကတဲ့ လူေတြရွိၾကတယ္လို႔သိရတယ္။ ကၽြန္ေတာ္ ေမာင္ေတာ အမွတ္ (၁) ဝင္ထြက္စခန္းမွာ တာဝန္ထမ္းေဆာင္စဥ္က တစ္ဖက္ နိုင္ငံမွာ အေျခခ် ေနထိုင္ေနၾကတဲ့ ေတာင္ကုန္းေဒသလို႔ ဆိုတဲ့ ေကာ့ဘဇား ဧရိယာမွာရွိတယ္ လို႔ၾကားရတယ္။ အဲဒီေဒသမွာ ေရွးရခိုင္ အမ်ိဳးသား မ်ား ကိုယ္ပိုင္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ပုံစံနဲ႔ ေနထိုင္ၾကၿပီး အဲဒီမွာ တည္ထားတဲ့ ဗုဒၶ ဘာသာ ေစတီေတာ္ႀကီး ထီးေတာ္တင္ဖို႔အတြက္ ထီးေတာ္ကို ျမန္မာ နိုင္ငံဘက္က တာဝန္ရွိသူမ်ားထံ အကူအညီ ေတာင္းခံခဲ့တဲ့အတြက္ ေမာင္ေတာကို ေရာက္လာတဲ့ အဲဒီထီးေတာ္ႀကီး (အခ်င္းေျခာက္ေပ) ေလာက္ရွိမယ္ထင္တယ္။ အဲဒီထီးေတာ္ႀကီးကို နတ္ျမစ္ကိုျဖတ္ၿပီး တစ္ဖက္နိုင္ငံ တကၠနပ္က တစ္ဆင့္ ေမာ္ေတာ္ကားနဲ႔တင္ၿပီး သြားပို႔ခဲ့ ရဖူးပါတယ္။ ၁၉၉၄ ခုႏွစ္ေလာက္က ျဖစ္မယ္ထင္တယ္။
ဘူးသီးေတာင္ ေမာင္ေတာမွာေနတဲ့ ဘဂၤါလီ လူမ်ိဳးေတြကို ဘဂၤလား ေဒ့ရွ္က ဘယ္လိုသတ္မွတ္လဲ
မိတ္ေဆြ - အဲဒီေလာက္အထိ ေနထိုင္ခဲ့ၾကတဲ့ ဘဂၤါလီလူမ်ိဳး ေတြကို တစ္ဖက္နိုင္ငံက သူ႔လူမ်ိဳးေတြလို႔ သတ္မွတ္ ၾကေသးသလား။
မိမိ - လူမ်ိဳးနဲ႔ နိုင္ငံသားဆိုတာ တျခားစီဗ်။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ဘက္ကေတာ့ တခ်ိဳ႕ကို ျမန္မာနိုင္ငံသားလို႔ သတ္မွတ္ၿပီး တခ်ိဳ႕ကို ေတာ့ တရားမဝင္ေရာက္ရွိ ေနထိုင္ၾကသူေတြလို႔ သံသယရွိတဲ့ အတြက္ သက္ေသခံ ကတ္ျပားကိုသာ ထုတ္ေပးထားတယ္။ သူတို႔ဘက္ ကေတာ့ သူတို႔လူမ်ိဳးလို႔ သတ္မွတ္ေပမယ့္ ျမန္မာနိုင္ငံသားလို႔ သတ္ မွတ္ၾကတယ္။
မိတ္ေဆြ - ဘာလို႔ ျမန္မာနိုင္ငံသားလို႔ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ဘက္က သတ္မွတ္တယ္လို႔ ခင္ဗ်ားေျပာနိုင္သလဲ။
မိမိ - ကၽြန္ေတာ္အမွတ္ (၁) ဝင္ထြက္စခန္းမွာရွိစဥ္က ၁၀ ႀကိမ္ထက္ မနည္း တစ္ဖက္နိုင္ငံ တကၠနပ္ကို တာဝန္နဲ႔ သြားခဲ့ရတယ္။ ႏွစ္နိုင္ငံ ေဆြးေႏြးပြဲ တရားခံ လႊဲေျပာင္းရယူေရး ကိစၥေတြ အတြက္ ျဖစ္ပါ တယ္။ ျမန္မာဘက္ကမ္းမွာ ေနတဲ့သူေတြကို ေလွတစ္စီးနဲ႔ ျမန္မာ ဘက္က ကုန္ပစၥည္းေတြနဲ႔ အတူ သူတို႔ဘက္ကမ္းမွာ ဖမ္းမိရင္ေတာ့ ေကာ့ဘဇား အက်ဥ္းေထာင္မွာ ေထာင္ခ် အေရးယူ ပစၥည္းသိမ္းၿပီး ျပန္လႊတ္ေတာ့မယ္ဆိုရင္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ (နစက) ကို စာပို႔တတ္တယ္။ အေၾကာင္းအရာမွာ ျပန္လႊတ္မယ့္ ေလးေယာက္ဆိုရင္ Push Back to (4) Myanmar Nationalities လို႔ ေရးေလ့ရွိၾကတယ္။ တကယ္သြား လက္ခံေတာ့ အဲဒီ ျမန္မာလူမ်ိဳးေတြ ဆိုတာက ေမာင္ေတာဘက္ကမ္း မွာေနတဲ့ ဘဂၤါလီေတြခ်ည္း ပဲဗ်။ ကၽြန္ေတာ္တို႔က နိုင္ငံသားစိစစ္ေရး ကတ္ျပား ေပးမထားတာေၾကာင့္ Myanmar Citizen လို႔ေတာ့ မေရး ဘူးေပါ့ဗ်ာ။ သို႔ေသာ္လည္း ဒီဘက္ကမ္းမွာ ေနတယ္ဆိုတဲ့ အစစ္ခံ ခ်က္ ေနရပ္လိပ္စာနဲ႔ အေထာက္အထားမ်ားအရ လက္မခံခ်င္ေပမယ့္ လက္ခံခဲ့ရတယ္။
မိတ္ေဆြ - သူတို႔ နိုင္ငံထဲမွာ ေနတဲ့ ရခိုင္လူမ်ိဳးေတြကို သူတို႔ ဘယ္လိုသတ္မွတ္လဲဗ်။
မိမိ - ကၽြန္ေတာ့္အေတြ႕အၾကဳံတစ္ခုေျပာျပမယ္။ ၁၉၉၅ ခုႏွစ္ ေလာက္ကတည္းကျဖစ္မယ္။ ျမန္မာနိုင္ငံသား ႏွစ္ဦး လႊဲေျပာင္းေပး ဖို႔အတြက္ လာ လက္ခံပါဆိုတဲ့ စာရတယ္။ တာဝန္ေပးခ်က္အရ ကၽြန္ေတာ္ တစ္ဖက္နိုင္ငံ တကၠနပ္မွာရွိတဲ့ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္တပ္ စခန္း ကိုေရာက္ခဲ့တယ္။ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ တပ္စခန္းက ဒီလူႏွစ္ေယာက္ကို ျမစ္ထဲမွာ ေလွတစ္စီးႏွင့္ သူတို႔ဘက္ကမ္းမွာ ေမာင္ေတာဘက္က ပစၥည္းေတြနဲ႔ ဖမ္းမိတယ္။ သူတို႔ စကားလည္းမတတ္ဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ျပန္ေခၚသြားပါလို႔ ေျပာတယ္။ ေမးၾကည့္တဲ့အခါ တရားခံႏွစ္ဦးက ေရွးမရမာႀကီး လူမ်ိဳးေတြ ျဖစ္ၿပီး ရခိုင္ အဆက္အႏႊယ္ေတြ ျဖစ္ေၾကာင္း၊ သူတို႔မိသားစုနဲ႔အတူ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ တကၠနပ္ခရိုင္အတြင္းဘက္ေက်း ရြာမွာ အေျခခ်ေနထိုင္သူမ်ားျဖစ္ေၾကာင္း၊ သူတို႔မိဘဘိုးဘြားလက္ ထက္ကတည္းက အဲဒီရြာ (သူတို႔အေခၚ - ရခိုင္စုရြာ) မွာေနေၾကာင္း ေျပာပါတယ္။ သူတို႔ ဘဂၤါလီစကား မေျပာတတ္ေပမယ့္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ နဲ႔ ျမန္မာသံခပ္ဝဲဝဲနဲ႔ ေျပာတတ္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ စစ္တပ္ကို မင္းတို႔ေျပာေတာ့ တရားခံေတြက တို႔ေမာင္ေတာကလို႔ ေျပာတယ္။
သူတို႔ေျပာေတာ့ မင္းတို႔ဘက္မွာ ေနတယ္တဲ့။ မိသားစုေတြ ပါဒီမွာရွိေနတာ ငါတို႔ ဘာလို႔ ေခၚသြားရမွာလဲ ျပန္ေျပာေတာ့ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ စစ္တပ္က ဒါမျဖစ္နိုင္ဘူး။ တို႔ဆီမွာေနတဲ့လူ ငါတို႔ နိုင္ငံ သားဆိုရင္ တို႔ စကားတတ္ရမယ္။ တို႔စကား မတတ္တဲ့အတြက္ မင္းတို႔ ေမာင္ေတာက လူဆိုတာ ေသခ်ာတယ္လို႔ ဆိုတယ္။ ဒါနဲ႔ ကၽြန္ေတာ္ က နယ္စပ္ဆိုတာ ဒီလိုပဲ ရွိေနတတ္တာပဲ။ အဲလိုေျပာေၾကးဆိုရင္ တို႔ေမာင္ေတာဘက္ကမ္းမွာ ရွိတဲ့ ဘဂၤါလီေတြဟာ အမ်ားအားျဖင့္ ဗမာစကားမတတ္ၾကဘူး။ သူတို႔ဟာ မြတ္ဆလင္ေတြျဖစ္ၾကတယ္။မင္းတို႔႐ုပ္နဲ႔ တူသလား၊ တို႔႐ုပ္နဲ႔ တူသလား။ မင္းတို႔ဘာသာ ကိုးကြယ္ သလား၊ ဗုဒၶဘာသာ ကိုးကြယ္သလား ဒါအားလုံးအသိပဲ။ တို႔စကား မေျပာတတ္လို႔ မင္းေျပာသလို တို႔ဘက္က မဟုတ္ဘူးဆိုရင္ အဲဒီ ေမာင္ေတာက ဘဂၤါလီေတြ မင္းတို႔ဘက္ လႊဲေျပာင္းေပးမယ္။ မင္းတို႔ လက္ခံမလားဆိုေတာ့မွ သူတို႔အခ်င္းခ်င္း ကုလားလို စကားေတြေျပာ ၿပီးမွ ဒါဆို ထားလိုက္ပါေတာ့ ဆိုၿပီး အဲဒီမရမာႀကီး ႏွစ္ေယာက္ကို လက္ခံ ထားလိုက္တယ္။ နယ္စပ္ သဘာဝကေတာ့ ဒီလိုပဲ။ ေမာင္ေတာ ေျမာက္ဖ်ားက ေဒသေတြဆိုရင္ နယ္စပ္မွာ သဘာဝ အေျခအေနေတြ က ခြဲမရေအာင္ ေရာေထြးေနတယ္။ ဒီဘက္ကမ္းမွာ အေျခခ် ေရာက္ရွိ ေနထိုင္သူကို ျပန္လက္ခံဖို႔ေတာ့ သူတို႔ကလည္း လက္မခံဘူးဗ်။ အျဖစ္ အပ်က္တစ္ခု ေျပာျပမယ္။ ၁၉၉၄ ခုႏွစ္အတြင္းမွာပဲ ျဖစ္မယ္။ ေတာင္ၿပိဳဝဲ ရြာဘက္မွာ ေခ်ာင္းေလး တစ္ခုရွိတယ္။ အဲဒီဘက္ကမ္းမွာ ေနတဲ့ သူတို႔လူ ဘဂၤါလီတစ္ေယာက္က ေခ်ာင္းတစ္ဖက္ကမ္းက သူတို႔ ပိုင္နက္ထဲမွာ ေနတဲ့ ဒိုင္းနက္ အမ်ိဳးသမီးကို ခ်စ္ႀကိဳက္ၿပီး အဲဒီဘက္ကမ္း ဒိုင္းနက္ အမ်ိဳးသမီးနဲ႔ သြားေနတယ္။ ဘယ္ေလာက္မွ မေဝးဘူးေပါ။ အဲဒီအခ်ိန္မွာ ထြက္ေျပး ကုလားေတြ ျပန္လက္ခံဖို႔ စာရင္းေကာက္ေတာ့ ေစာေစာကေျပာတဲ့ ဘဂၤါလီဟာ ထြက္ေျပးစာရင္းမွာ ပါသြားတယ္။ လဝက ဥပေဒအရ ဒီအတိုင္းျပန္ဝင္ရင္ အေရးယူခံရမယ္။ ဥပေဒ အရ နိုင္ငံျခားသားျဖစ္ေစ၊ နိုင္ငံသားျဖစ္ေစ တရားဝင္ခြင့္ျပဳခ်က္ မရဘဲ ကိုယ့္နိုင္ငံထဲကို ဝင္လာရင္ နိုင္ငံျခားသားဆိုရင္ လဝက အက္ ဥပေဒပုဒ္မ ၃(၁) အရလည္းေကာင္း၊ ျပည္ေထာင္စုျမန္မာနိုင္ငံသား ဆိုရင္ အက္ဥပေဒပုဒ္မ ၃(၂) အရလည္းေကာင္း အေရးယူခံရၿပီး အဲဒီ ၁၉၄၇ ခုႏွစ္ျမန္မာနိုင္ငံ လူဝင္မွုႀကီးၾကပ္ေရး (လတ္တေလာ ျပ႒ာန္းခ်က္မ်ား) အက္ဥပေဒပုဒ္မ ၁၃ (၁) အရ ျပစ္ဒဏ္ခံရမယ္ဗ်။ နိုင္ငံေတာ္ၿငိမ္ဝပ္ပိျပားမွု တည္ေဆာက္ေရး အဖြဲ႕က အစိုးရလက္ထက္ ၂၂.၁.၉၀ ရက္စြဲမွာ အမိန႔္ အမွတ္စဥ္ ၂/၉၀ ျပင္ဆင္ခ်က္ ဥပေဒအရ အနည္းဆုံး ေငြဒဏ္က်ပ္ ၁၅၀၀ သို႔တည္းမဟုတ္ေထာင္ဒဏ္အနည္း ဆုံး ေျခာက္လမွ အမ်ားဆုံး ေထာင္ဒဏ္ ငါးႏွစ္ သို႔တည္းမဟုတ္ ေငြဒဏ္ေထာင္ဒဏ္ ႏွစ္ရပ္ေပါင္း က်ခံနိုင္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ကုလ သမဂၢ ဒုကၡသည္မ်ားဆိုင္ရာ မဟာမင္းႀကီး႐ုံးရဲ့ အစီအစဥ္နဲ႔ အဲဒီ ထြက္ေျပး ကုလားက တစ္ဖက္နိုင္ငံသူ ျဖစ္တဲ့ သူ႔ဇနီးကိုပါ ေခၚၿပီး ျပန္ဝင္တယ္။ အဲဒီမွာ ျပႆနာ စေတာ့တာပါပဲ။ သူ႔ကိုဝင္ခြင့္ျပဳ ေပမယ့္ သူ႔မိန္းမက ခြင့္ျပဳခ်က္ မရွိဘဲ လိုက္ပါလာတဲ့ တစ္ဖက္ နိုင္ငံသူ ျဖစ္တဲ့အတြက္ လဝက ဥပေဒအရ ၃(၁)၊ ၁၃(၁) နဲ႔ အေရးယူေတာ့တာ ေပါ့။ ဒုကၡသည္ကို ဒုကၡေပး ရမလားဆိုၿပီး ေျပာၾက ဆိုၾက ေဝဖန္ၾက တယ္။ မဟုတ္ဘူး။ ဒါမူလက ရွိၿပီးဥပေဒအရ စည္းကမ္းအတိုင္း ေဆာင္ရြက္ရတာပါ။ တမင္ ဒုကၡေပးတာမဟုတ္ပါဘူး။ အဲဒီမိန္းမကို ျပည္ျပန္ႏွင္ရမယ္။ ေလာေလာဆယ္ ခဏ ခ်ဳပ္ထားရမယ္။ (ဒါက လည္း ဥပေဒညႊန္ၾကားခ်က္အရပါ။) အဲဒီလိုခ်ဳပ္ထားစဥ္ ဝင္လာစဥ္ ကတည္းက ကိုယ္ဝန္ပါလာေတာ့ အခ်ဳပ္ထဲမွာပဲ ကေလးေမြးတယ္။ ေမြးၿပီးတဲ့အခ်ိန္မွာ ျပည္ႏွင္ဖို႔ စီစဥ္ၿပီး ျပည္ျပန္ႏွင္တဲ့အခါ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ဘက္က သူတို႔နိုင္ငံသူကိုသာ လက္ခံမယ္။ ကေလးကို လက္မခံဘူးဆို လို႔ အဲဒီကိစ္ စအေတာ္ပဲ အခက္ေတြ႕ၿပီး အမွုမျပတ္နိုင္ ျဖစ္ရတယ္။ ေနာက္ဆုံး အဲဒီဘက္ကမ္းက လူႀကီးေတြနဲ႔ ေတြ႕ၿပီး သားအမိကို မခြဲ ထားပါနဲ႔၊ မိခင္လည္း ေသြးႏုႏုနဲ႔ ကေလးထားၿပီးသြားလို႔ ဘယ္ျဖစ္ မလဲ လက္ခံေပးပါလို႔ ပုဂၢိဳလ္ေရးအရ လက္ခံေပးလို႔ အဆင္ေျပသြား ရ ပါတယ္။ သူတို႔ဘက္က ျပန္လက္ခံဖို႔ဆိုရင္ ကေလးေတာင္ တရားဝင္ လက္မခံပါဘူး။ ဒုကၡသည္ အေနနဲ႔ ဝင္လာရင္ ထြက္ေျပးရင္ေတာ့ တစ္မ်ိဳးေပါ့ဗ်ာ။ မိတ္ေဆြ - တိုင္းရင္းသား မဟုတ္တဲ့ တ႐ုတ္၊ ကုလားစတဲ့ လူမ်ိဳးျခားေတြ နိုင္ငံသားစိစစ္ေရး ကတ္ျပား ရပိုင္ခြင့္ရွိသလား။ သူတို႔ လက္ထဲမွာ နိုင္ငံသား စိစစ္ေရး ကတ္ျပားေတြ ကိုင္ထားတာ ေတြ႕ရပါ တယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဗ်ာ။
မိမိ - အဲဒါ အေရးႀကီးဆုံးပဲဗ်။ ေမးသင့္တဲ့ ေမးခြန္းပဲ၊။ သမိုင္း ခ်ီၿပီး ေျဖရွင္းရမယ့္ ကိစၥ။ ကိုလိုနီဘဝ ေရာက္ခဲ့ရတာေတြ၊ သမိုင္းရဲ့ ဆိုးေမြေတြ အမ်ားႀကီးပါတယ္။ သမိုင္းကို ခ်ီေျပာရင္ လူေတြက သိပ္လက္မခံ ခ်င္ၾကဘူး။ ခင္ဗ်ားတို႔ လဝက ေတြ ဘက္က ေရွ႕ေနလိုက္ တာလား။ လဝက ေတြ ေငြစားၿပီး ထုတ္ေပးခဲ့တာ မဟုတ္ဘူးလားလို႔ ေျပာေလ့ရွိၾကတယ္။ မ်က္ႏွာလည္း ပူပါတယ္။ ရွိတဲ့လူေတြလည္း ရွိမွာေပါ့။ ဒါေပမဲ့ အဓိကကေတာ့ သမိုင္းရဲ့ ဆိုးေမြေတြေပၚ မူတည္ၿပီး ဒါေတြ ျဖစ္ခဲ့ရတယ္။ အစ မေကာင္းလို႔ အေႏွာင္း မေသခ်ာ ျဖစ္ခဲ့ရတာ ေပါ့။ အခုလက္ရွိ က်င့္သုံးေနတဲ့ ၁၉၈၂ ျမန္မာနိုင္ငံသား ဥပေဒ အာဏာ တည္တဲ့ ၁၅.၁၀.၈၂ ေနာက္ပိုင္း ေမြးဖြားတဲ့ သူေတြအတြက္ကေတာ့ ျမန္မာနိုင္ငံသားျဖစ္ျခင္း၊ ဧည့္နိုင္ငံသားျဖစ္ျခင္း၊ နိုင္ငံသားျပဳခြင့္ရ သူျဖစ္ျခင္း စတာေတြကို တိတိက်က် ျပ႒ာန္းၿပီး ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာ နိုင္ငံသား ျဖစ္မွုနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ဥပေဒေတြထဲမွာ ၁၉၄၇ ခုႏွစ္ ဖြဲ႕စည္း ပုံ အေျခခံ ဥပေဒကေတာ့ အေစာဆုံးေပါ့ဗ်ာ။
၁၉၄၇ ဖြဲ႕စည္းပုံ အေျခခံဥပေဒ ပါ နိုင္ငံသား ျဖစ္မွု သတ္မွတ္ခ်က္
မိတ္ေဆြ - အဲဒီမတိုင္မီက ဘယ္လို ဥပေဒေတြ ရွိခဲ့ေသးလို႔ လည္းဗ်။
မိမိ - အေစာဆုံး ဥပေဒကေတာ့ ကၽြန္ေတာ္သိသေလာက္ နိုင္ငံ ျခားသားမ်ား အက္ဥပေဒေပါ့ဗ်ာ။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ကသာ မသိတာ ကမၻာ မွာ နယ္ခ်ဲ႕ေနတဲ့ နိုင္ငံႀကီးေတြကေတာ့ သူတို႔ အခ်င္းခ်င္း သိတယ္ဗ်။ ဥပမာ - ဗီယက္နမ္၊ လာအို၊ ကေမၻာဒီးယား၊ ဖိလစ္ပိုင္၊ မေလးရွား၊ အင္ဒိုနီးရွားေနာက္ အိႏၵိယကၽြန္းဆြယ္ ေပါ့ဗ်ာ။ အဲဒီနိုင္ငံေတြက သူ႔ ကၽြန္ဘဝ ေရာက္ေနတာခ်င္း တူေပမယ့္ အရွင္သခင္ခ်င္း မတူၾကဘူး ေလ။ တခ်ိဳ႕က ျပင္သစ္ လက္ေအာက္ခံ၊ တခ်ိဳ႕ အဂၤလိပ္ လက္ေအာက္ခံ၊ တခ်ိဳ႕က စပိန္ လက္ေအာက္ခံ စသည္ျဖင့္ ရွိၾကတယ္။ နယ္ခ်ဲ႕ေတြထဲမွာ ေပၚတူဂီ၊ ဒတ္ခ်္ စတဲ့နိုင္ငံေတြလည္း ပါတာေပါ့ဗ်ာ။ ထားပါေတာ့ အဲဒီေတာ့ နယ္ခ်ဲ႕နိုင္ငံေတြက သူတို႔ ကိုလိုနီနိုင္ငံေတြကို တျခားကိုလိုနီ နိုင္ငံေတြနဲ႔ စည္းျခားထားျခင္း ျဖစ္ဟန္ တူတယ္။ ျမန္မာနိုင္ငံ ေအာက္ ပိုင္းကို အဂၤလိပ္က သိမ္းၿပီးတာနဲ႔ ၁၉၆၄ ခုႏွစ္မွာ နိုင္ငံျခားသားမ်ား အက္ဥပေဒကို ထုတ္ျပန္တယ္။ နိုင္ငံျခားသားဆိုတာဟာ ျမန္မာနိုင္ငံ သား မဟုတ္သူကို ဆိုလိုသည္လို႔ အဓိပၸာယ္ဖြင့္ပါတယ္။ ဝင္ေရာက္ လာတဲ့နိုင္ငံျခားသားေတြကို မွတ္ပုံတင္ဖို႔ ၂၈.၃.၁၉၄၀ မွာနိုင္ငံျခား သားမ်ား မွတ္ပုံတင္ေရး အက္ဥပေဒကို ထုတ္ျပန္ခဲ့တယ္။ လြတ္လပ္ ေရးမရခင္ ရွစ္ႏွစ္ေပါ့ဗ်ာ။
မိတ္ေဆြ - ကဲပါဗ်ာ ဖြဲ႕စည္းပုံ အေျခခံ ဥပေဒ အေၾကာင္းဆက္ ပါဦး။
မိမိ - ေစာေစာက ေျပာခဲ့သလို ျမန္မာနိုင္ငံကို အိႏၵိယရဲ့ ျပည္နယ္တစ္ခုအျဖစ္ သြတ္သြင္းခဲ့ၿပီး အိႏၵိယ ဘုရင္ခံခ်ဳပ္ရဲ့ အုပ္ခ်ဳပ္မွု ေအာက္ကို ေရာက္သြားၿပီးတဲ့အခ်ိန္မွာ အိႏၵိယက ဘက္ကလည္း ျမန္မာျပည္ထဲဝင္၊ ဘဂၤါလီေတြကလည္း ဘူးသီးေတာင္၊ ေမာင္ေတာ ကို နတ္ျမစ္ျဖစ္ၿပီး ႀကိဳက္သလို ဝင္ေတာ့တာေပါ့ဗ်ာ။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ဘက္မွာသာ အဲဒီတုန္းက ဘူးသီးေတာင္၊ ေမာင္ေတာဟာ နယ္စြန္ နယ္ဖ်ား လူဦးေရ ခပ္ပါးပါး ျဖစ္ေပမယ့္ ကပ္လ်က္ျဖစ္တဲ့ တစ္ဖက္နိုင္ငံ မွာေတာ့ လူဦးေရထူထပ္၊ ေနရာကလည္း မရွိေလေတာ့ သူတို႔အတြက္ ေတာ့ ဘူးသီးေတာင္၊ ေမာင္ေတာဟာ ေက်နပ္စရာပါ။ ျမန္မာနိုင္ငံ လြတ္လပ္ေရးရခါနီးမွာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္တို႔ဦးစီးၿပီး ဖြဲ႕စည္းပုံ အေျခခံဥပေဒ ကိုေရးဆြဲခဲ့တယ္။ အဲဒီအေျခခံဥပေဒမွာပါတဲ့ နိုင္ငံသားျဖစ္မွုနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ေကာက္ႏုတ္ခ်က္ တစ္ခုကို ေဖာ္ျပပါ့မယ္။ အဲဒါကေတာ့ ဥပေဒပုဒ္မ ၁၁(ခ) မွာ ျမန္မာနိုင္ငံ တိုင္းရင္းသား တစ္မ်ိဳးမ်ိဳးတြင္ ျဖစ္ေသာ သို႔တည္းမဟုတ္ ျဖစ္ခဲ့ေသာ ဘိုးဘြားမ်ားအနက္ အနည္းဆုံး တစ္ဦးမွ ျပည္ေထာင္စုနိုင္ငံတြင္ ပါဝင္လတၱံ့ေသာ အာဏာပိုင္နက္ အတြင္း ေမြးဖြားသူတိုင္းသည္ ျပည္ေထာင္စု ျမန္မာနိုင္ငံသား ျဖစ္ရ မည္ဆိုတဲ့ အခ်က္တစ္ခ်က္ ပါတယ္ဗ်။ ဆိုလိုတာက ဘိုးဘြားေလးဦး အနက္တစ္ဦးဟာ တိုင္းရင္းသားျဖစ္႐ုံမၽွနဲ႔ ေျမးျဖစ္တဲ့သူဟာ ျပည္ေထာင္စုျမန္မာနိုင္ငံအတြင္း ေမြးဖြားသူျဖစ္လၽွင္ နိုင္ငံသား ျဖစ္တယ္လို႔ဆိုပါတယ္။ က်န္ဘိုးဘြားသုံးဦးက ဘာလူမ်ိဳးပဲျဖစ္ျဖစ္ ေပါ့ဗ်ာ။ ျမန္မာျပည္တြင္းေရာက္ေနၾကတဲ့ နိုင္ငံျခားသားေတြ ၾကာလြန္း၊ မ်ားလြန္းလို႔ အဲဒီလို ေလၽွာ့ေပါ့ေပးခဲ့ရတယ္ ထင္တယ္။ ဖြဲ႕စည္းပုံ အေျခခံ ဥပေဒ အတည္ျပဳတဲ့ေန႔ ၂၄-၉-၁၉၄၇ ျဖစ္ပါတယ္။
၁၉၄၈ ခုႏွစ္ ျမန္မာနိုင္ငံသား ျဖစ္မွု အက္ဥပေဒအရ နိုင္ငံသားျဖစ္မွု
မိတ္ေဆြ - ျမန္မာျပည္ လြတ္လပ္ေရး ရၿပီးေတာ့ဗ်ာ။ ဘာ ေျပာင္းလဲမွု ရွိေသးသလဲ။
မိမိ - လြတ္လပ္ေရး ရၿပီးေတာ့ ၄-၁-၁၉၄၈ ေန႔မွာ အာဏာ တည္ေစခဲ့တဲ့ ၁၉၄၈ ခုႏွစ္ ျမန္မာနိုင္ငံသားျဖစ္မွု အက္ဥပေဒကို ေရးဆြဲ ခဲ့ၾကတယ္။ အဲဒီမွာ ေမြးရာပါ နိုင္ငံသား ျဖစ္သူေတြကို အဲဒီဥပေဒအပိုဒ္ ၃ အပိုဒ္ခြဲ (၁) မွာ ဖြဲ႕စည္းပုံ အေျခခံ ဥပေဒ အပိုဒ္ ၁၁ ပါ ျမန္မာနိုင္ငံ တိုင္းရင္းသား တစ္မ်ိဳးမ်ိဳး ဆိုတာကို အဓိပၸာယ္ဖြင့္ ထားတာက ျမန္မာ နိုင္ငံ တိုင္းရင္းသား တစ္မ်ိဳးမ်ိဳး ဆိုသည္မွာ ကခ်င္၊ ကရင္၊ ကယား၊ ခ်င္း၊ ျမန္မာ၊ မြန္၊ ရခိုင္ သို႔တည္းမဟုတ္ ရွမ္းလူမ်ိဳးကိုလည္းေကာင္း၊ ၁၈၂၃ ခုႏွစ္ (ျမန္မာသကၠရာဇ္ ၁၁၈၅ ခုႏွစ္) မတိုင္မီ ကာလမွစ၍ ျပည္ေထာင္စုတြင္ ပါဝင္ေသာ နယ္ေျမတစ္ခုခု၌ မိမိတို႔၏ပင္ရင္း တိုင္းျပည္အျဖစ္ျဖင့္ အေျခစိုက္ ေနထိုင္ခဲ့ေသာ မ်ိဳးႏြယ္စုမ်ားကိုလည္း ေကာင္း ဆိုလိုသည္လို႔ ေဖာ္ျပထားတယ္။ ဒီတိုင္းရင္းသားနဲ႔ မ်ိဳးႏြယ္စု (၁၃၅) မ်ိဳးက ေမြးတဲ့သူေတြသာ ေမြးရာပါ နိုင္ငံသားမ်ား ျဖစ္ၾကပါ တယ္။ တစ္နည္းအားျဖင့္ ေသြးကေျပာတဲ့ နိုင္ငံသားေတြေပါ့ဗ်ာ။ အဲဒီ အထဲမွာ မပါတဲ့သူေတြဟာ ေမြးရာပါ နိုင္ငံသား မဟုတ္ပါဘူး။ နယ္ေျမေတာင္းခြင့္ ဆိုတာကေတာ့ ပိုမျဖစ္နိုင္ တာေပါ့။
မိတ္ေဆြ - ဒါျဖင့္ ရိုဟင္ဂ်ာ ဆိုတာကေကာဗ်ာ၊ ရိုဟင္ဂ်ာ ဆိုတာဘာလဲ။
မိမိ - ကၽြန္ေတာ္ သိသေလာက္ ေျပာရရင္ ရိုဟင္ဂ်ာဆိုတာ တိုင္းရင္းသား မ်ိဳးႏြယ္စု (၁၃၅) မ်ိဳးထဲမွာ မပါဘူးဗ်။ ဘဂၤါလီလို 'ရြာႀကီးသား' လို႔ အဓိပၸာယ္ ရတယ္လို႔ ၾကားဖူးတယ္။ ရိုဟင္ဂ်ာကို အတို ေကာက္ RSO လို႔ေခၚတယ္။ ရိုဟင္ဂ်ာ အမ်ိဳးသား စည္းလုံး ညီညြတ္ ေရး (ႀကံ့ခိုင္ေရး) အဖြဲ႕ေပါ့ဗ်ာ။ အဲဒီ လူမ်ိဳးေတြဟာ အေစာဆုံး တရားမဝင္ ဝင္ေရာက္ခဲ့ၿပီး ရခိုင္ျပည္နယ္အတြင္း ေက်းရြာ ထူေထာင္ၿပီး စုစည္း ေနထိုင္ရာက သူတို႔ဟာ သူတို႔ အမည္ေပးခဲ့ မွာေပါ့ဗ်ာ။ ရခိုင္ ျပည္နယ္ အတြင္း လက္နက္ကိုင္ ဆူပူ ေသာင္းက်န္းသူမ်ားျဖစ္လို႔ အစိုးရကေတာ့ 'ကုလားဆိုး' အဖြဲ႕လို႔ ေခၚေဝၚ ခဲ့ဖူးတယ္။ ျပည္နယ္ေတာင္းဖို႔ ဆိုတာ ဘယ္လိုမွ မျဖစ္နိုင္တဲ့ သဘာဝပါ။
မိတ္ေဆြ - ဒါေပမဲ့ တိုင္းရင္းသား မဟုတ္တဲ့ လူမ်ိဳးေတြ၊ ဥပမာ- တ႐ုတ္လူမ်ိဳး၊ အိႏၵိယလူမ်ိဳး၊ ဘဂၤါလီစသူေတြထဲမွာ နိုင္ငံသား စိစစ္ေရး လက္မွတ္ ရွိေနတာေတြ ေရာဗ်ာ။
မိမိ - အဲဒီလူေတြဟာ ေမြးရာပါေသြးအရ နိုင္ငံသားျဖစ္ၾက သူေတြမဟုတ္ဘဲ ေလၽွာ့ေပါ့ေပးခဲ့ရတဲ့ ဥပေဒပါ ခြင့္ျပဳခ်က္အရ နိုင္ငံ သားျဖစ္ခြင့္ ရၾကသူ အခ်ိဳ႕ ျဖစ္ပါတယ္။ ဆက္ၿပီးရွင္းျပပါ့မယ္။ အဲဒီ ၁၉၄၈ ျမန္မာနိုင္ငံသား ျဖစ္မွု ဥပေဒ ပုဒ္မ ၄ ပုဒ္ခြဲ (၂) ျပည္ေထာင္စု တြင္ပါဝင္ေသာ နယ္ေၿမ တစ္ခုခုတြင္ အနည္းဆုံး ဘိုးဘြား အားလုံး လက္ထက္မွစ၍ မိမိတို႔၏ပင္ရင္း တိုင္းျပည္အျဖစ္ျဖင့္ မ်ိဳးဆက္ မျပတ္ ထာဝစဥ္ အေျခစိုက္ ေနထိုင္လာခဲ့သည့္ အျပင္ မိမိ၏ မိဘႏွစ္ပါး ႏွင့္တကြ မိမိကိုယ္တိုင္ ထိုနယ္ေၿမ တစ္ခုခုတြင္ ေမြးဖြားသူျဖစ္လၽွင္ ထိုသူအား ျမန္မာနိုင္ငံသား ျဖစ္သည္ဟု မွတ္ယူရမည္။ ပုဒ္မ ၅ မွာ ကေတာ့ အေျခခံဥပေဒ စတင္ အာဏာတည္ၿပီးမွ ေမြးဖြားသည့္ေအာက္ ၌ ေဖာ္ျပေသာ သူမ်ားသည္ ျပည္ေထာင္စု ျမန္မာနိုင္ငံသားမ်ား ျဖစ္ရ မည္။
(က) ျပည္ေထာင္စု နိုင္ငံသားျဖစ္သည့္ မိဘ တစ္ပါးပါးမွ ျပည္ေထာင္စု နိုင္ငံတြင္ ေမြးဖြားသူ သို႔ေသာ္ ဖခင္သည္ နိုင္ငံျခားသား ျဖစ္လၽွင္ ထိုသူသည္ အရြယ္ေရာက္ၿပီး ေနာက္တစ္ႏွစ္ အတြင္း နိုင္ငံျခားသား အျဖစ္ကို စြန႔္လႊတ္ေၾကာင္းႏွင့္ ျပည္ေထာင္စု နိုင္ငံသားအျဖစ္ တည္ျမဲေစရန္ ေရြးခ်ယ္ေၾကာင္း ေၾကညာျခင္း မျပဳလၽွင္ ထိုတစ္ႏွစ္ ကုန္ဆုံးေသာအခါ ျပည္ေထာင္စု နိုင္ငံသား အျဖစ္မွ ရပ္စဲရမည္လို႔ ေဖာ္ျပထားတယ္။ ဒါအၾကမ္းဖ်င္း ေဖာ္ျပတာေပါ့ေနာ္။ ဥပေဒပုဒ္မ အားလုံးေတာ့ မေဖာ္ျပေတာ့ပါဘူး။ ေနာက္ အဲဒီ ဥပေဒပုဒ္မ ၇(၁) မွာ နိုင္ငံျခားသား တစ္ဦးသည္ နိုင္ငံသား ျပဳမွု လက္မွတ္ကို ေအာက္ပါ အေၾကာင္းမ်ားကို ေဖာ္ျပေလၽွာက္ ထားနိုင္သည္။ ဝန္ႀကီးက ေက်နပ္ လက္ခံလၽွင္ နိုင္ငံသားျပဳမွု လက္မွတ္ကို ေပးနိုင္သည္လို႔ ဆိုထား တယ္။

ေဖာ္ျပရမည့္အခ်က္ေတြကေတာ့ -
(က) မိမိသည္ အသက္ ၁၈ ႏွစ္ျပည့္ၿပီျဖစ္ေၾကာင္း၊
(ခ) မေလၽွာက္ထားမီက မိမိသည္ ငါးႏွစ္ေအာက္ မနည္း အဆက္မျပတ္ ျပည္ေထာင္စု နိုင္ငံအတြင္းတြင္ ျပည္ေထာင္စုနိုင္ငံ၏ အာဏာေအာက္၌ ေနထိုင္ခဲ့ေၾကာင္း၊
(ဂ) မိမိသည္ အက်င့္စာရိတၱ ေကာင္းမြန္၍ ျမန္မာနိုင္ငံ တိုင္းရင္းသားဘာသာ စကား တစ္မ်ိဳးမ်ိဳးကို ေျပာတတ္ေၾကာင္း၊
(ဃ) မိမိအား နိုင္ငံသားျပဳမွုလက္မွတ္ ေပးအပ္လၽွင္ မိမိသည္ ျပည္ေထာင္စုတြင္ ေနထိုင္ရန္ သို႔တည္းမဟုတ္ အစိုးရျပည္နယ္ အစိုးရ၌ အမွုထမ္းရန္၊ ဆက္လက္ အမွုထမ္းရန္ သို႔မဟုတ္ ျပည္ေထာင္စုတြင္ တည္ေထာင္ထားေသာ ဘာသာ၊ သာသနာေရး၊ လွူဒါန္းေရး၊ ကုန္သြယ္ေရးဆိုင္ရာလုပ္ငန္းတစ္ခုခုတြင္ ပါဝင္ေဆာင္ ရြက္ရန္ စတဲ့ အခ်က္ေတြ ေဖာ္ၿပ ေလၽွာက္ထားလၽွင္လည္း နိုင္ငံသား ျပဳမူ လက္ခံ ရရွိနိုင္တယ္တဲ့။
မိတ္ေဆြ - နိုင္ငံသား ျဖစ္ဖို႔ ေတာ္ေတာ္ ေလၽွာ့ေပးခဲ့တာပဲဗ်။ ဆက္ပါဦး။
မိမိ - ဒါနိုင္ငံသားျဖစ္မွု ဥပေဒမွာသာ ရွိေသးတာ။ ေရြးခ်ယ္ ခြင့္ ဥပေဒက်ရင္ သည့္ထက္ေတာင္ ေလၽွာ့ေပးထားေသးတယ္။ အခု နိုင္ငံသားျဖစ္မွု ဥပေဒမွာတင္ ပုဒ္မ (၁၁) မွာ ျပည္ေထာင္စု နိုင္ငံသား ႏွင့္ အိမ္ေထာင္ျပဳေသာ မိန္းမသည္ တစ္ႏွစ္ၾကာျမင့္ေအာင္ ျပည္ေထာင္စုတြင္ အဆက္မျပတ္ ေနထိုင္ၿပီးေနာက္ နိုင္ငံသားလက္ မွတ္ရ လိုေၾကာင္း ဝန္ႀကီးထံ ေလၽွာက္ထားနိုင္တယ္လို႔လည္း ေဖာ္ၿပ ထားတယ္။ အရည္အခ်င္း သတ္မွတ္ခ်က္ေတာ့ ရွိတာေပါ့ဗ်ာ။ အဲဒီ အခ်က္ေတြကလည္း ခက္ခက္ခဲခဲေတြ မဟုတ္ပါဘူး။
မိတ္ေဆြ - ကဲဗ်ာ ဆက္ပါဦး။
မိမိ - အဲဒီ ၄၈ ခုႏွစ္ ျမန္မာနိုင္ငံသားျဖစ္မွုဥပေဒပုဒ္မ ၁၂ ပုဒ္မခြဲ (၃) မွာ ျပည္ေထာင္စုအတြင္းတြင္ ျပည္ေထာင္စု၏ အာဏာ ေအာက္၌ ထာဝစဥ္ေနထိုင္သည့္ ျပည္ေထာင္စု နိုင္ငံသား မဟုတ္ေသာ မိဘႏွစ္ပါးမွ ျပည္ေထာင္စုအတြင္းတြင္ ေမြးဖြားသူသည္ အက်င့္ စာရိတၱ ေကာင္းသူ ျဖစ္၍ အရည္အခ်င္း ခ်ိဳ႕ငဲ့သူ (အရြယ္မေရာက္ေသး ေသာသူ၊ လူ႐ူး၊ ဝမ္းတြင္း႐ူး) မဟုတ္လၽွင္ ၁၉၅၅ ခုႏွစ္ ဧၿပီလ ၁ ရက္ေန႔ မတိုင္မီျဖစ္ေစ၊ အရြယ္ေရာက္ၿပီး တစ္ႏွစ္အတြင္း ျဖစ္ေစ နိုင္ငံသားလက္မွတ္ ရလိုေၾကာင္း ေလၽွာက္ထားနိုင္တယ္လို႔ ေဖာ္ျပထား တယ္။ တစ္ခုေတာ့ရွိတာေပါ့ဗ်ာ။ ေလၽွာက္လႊာတင္တာတို႔၊ အစိုးရ ဌာန႐ုံးမ်ားႏွင့္ ဆက္သြယ္ ေလၽွာက္ထားတဲ့ကိစၥေတြမွာ နယ္စပ္က လူေတြ ေက်းရြာမွာေနၿပီး ၿမိဳ႕နဲ႔ေဝးတဲ့ေဒသက လူေတြကေတာ့ မလုပ္ ခ်င္ဘူး၊ မလုပ္တတ္ဘူး သူ႔ေဒသမွာပဲ ဒီလိုပဲ ေနသြားတတ္ၾကတယ္။ ဒါေၾကာင့္လည္း နိုင္ငံသားျဖစ္ခြင့္၊ နိုင္ငံသားလက္မွတ္ရသြားတဲ့သူ မ်ားဟာ အမ်ားအားျဖင့္ ၿမိဳ႕မွာေနတဲ့ လူမ်ိဳးျခားေတြပဲ ျဖစ္တာ ေတြ႕ရ တယ္။ သူတို႔က လူရည္လည္ၾက တယ္ေလ။ ျမန္မာျပည္ထဲ ေရာက္တာ တခ်ိဳ႕ ဘိုးဘြား လက္ထက္ကတည္းက ဆိုေတာ့ ၾကာလွၿပီ။ သူတို႔ လူေတြကလည္း မ်ားၾကၿပီ။ စီးပြားျဖစ္ၿပီး လူခ်မ္းသာေတြလည္း ရွိေနၿပီ။
မိတ္ေဆြ - ကဲပါဗ်ာ။ ၁၉၄၈ ခုႏွစ္ နိုင္ငံသားျဖစ္မွု ဥပေဒမွာ ဒီေလာက္ သိရလၽွင္ ေက်နပ္ပါၿပီ။ မကုန္ေသးဘူးလား။

မိမိ - ၿပီးေတာ့ ပါမယ္ဗ်ာ။ အေရးႀကီးတာေလး တစ္ခ်က္ကို ထည့္ေျပာခ်င္လို႔ပါ။ ဒါေတာင္ခင္ဗ်ားကို အကုန္ေျပာတာမဟုတ္ပါ ဘူး။ သိထားသင့္တယ္ ထင္လို႔ ေျပာတာဗ်။ အဲဒါကေတာ့ အဲဒီဥပေဒ ပုဒ္မ ၁၃ မွာ ျပည္ေထာင္စုနိုင္ငံ၏ လက္နက္ကိုင္ တပ္ဖြဲ႕မ်ားတြင္ ကာလ အပိုင္းအျခား ဆက္လ်က္ ျဖစ္ေစ၊ မဆက္ဘဲ ျဖစ္ေစ စုစုေပါင္း သုံးႏွစ္ထက္ မနည္း သစၥာရွိစြာ အမွုထမ္းခဲ့ေသာ သူသည္ အမွုထမ္းေန စဥ္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ အမွုထမ္း ရပ္စဲၿပီးေနာက္ ေျခာက္လအတြင္း၌ ေသာ္လည္းေကာင္း နိုင္ငံသား ျပဳေစလိုေၾကာင္း ေလၽွာက္ထားလၽွင္ ထို႔ျပင္ ေအာက္ပါ ႁခြင္းခ်က္မ်ားမွ တစ္ပါး ဤအက္ဥပေဒရွိ အျခား ျပ႒ာန္းခ်က္အားလုံးကို အျပည့္အစုံ လိုက္နာလၽွင္ ထိုသူအား နိုင္ငံသား ျပဳ လက္မွတ္ကို ေပးအပ္နိုင္သည္လို႔ ဆိုထားတယ္ -
(၁) ႀကံရြယ္ျခင္းကို ႀကိဳတင္ အေၾကာင္းၾကားရန္ မလို၊
(၂) ျပည္ေထာင္စု အတြင္းတြင္ ေနထိုင္ခဲ့ရန္ မလို၊
မိတ္ေဆြ - ခင္ဗ်ားေျပာေတာ့ အေရးႀကီးတာေလးဆို ဘာကို ဆိုလိုခ်င္တာလဲဗ်။
မိမိ - ဒီလိုဗ်။ လြတ္လပ္ေရး မရမီက အဂၤလိပ္စစ္တပ္ႏွင့္ ပါလာၿပီး ဗမာ့တပ္မေတာ္မွာ လႊဲေျပာင္း တာဝန္ထမ္းေဆာင္တဲ့ အိႏၵိယ၊ ပါကစၥတန္နဲ႔ ေဂၚရခါး လူမ်ိဳးေတြ ရွိတယ္။ တခ်ိဳ႕က အဲဒီေခတ္ အေခၚအေဝၚ ပုလိပ္တပ္ဖြဲ႕လည္း ရွိတယ္။ ျမန္မာနိုင�€

Thursday, August 9, 2012

ဘဂၤလီအေရးသည္ မူဆလင္ဘာသာအေရး မဟုတ္

by Ko Htoo on Thursday, June 7, 2012 at 12:50pm 
·
ကြ်န္ေတာ္တုိ႕ ျမန္မာလူမ်ိဳးေတြဟာ သံေယာဇဥ္အရမ္းႀကီးတဲ့ လူမ်ိဳးေတြျဖစ္တယ္။ သားသမီးေတြနဲ႕ အေဖအေမေတြႀကားက ခ်စ္ျခင္းေမတၱာေတြ၊ အဖိုးအဘြားေတြနဲ႕ ေျမးျမစ္ေတြႀကားက ခ်စ္ျခင္းေမတၱာဆိုတာ ဘယ္နယ္ရာပဲ ေရာက္ေနေရာက္ေန ေလ်ာ့ရဲျပတ္ထြက္လုိ႕သြားတယ္ဆိုတာ မရွိဘူး။ အစဥ္အျမဲ ခုိင္ျမဲေႏွာင္ဖဲြ႕လ်က္သာ…


အေနာက္ႏုိင္ငံကို ေရာက္ျပီး အေနာက္တုိင္းလူမွဳအဖဲြ႕အစည္းမွာ လူ႕ဘ၀ရဲ႕ႏွစ္လတခ်ိဳ႕ကို ကုန္လြန္ေစခဲ့သူေတြအတြက္ဆိုရင္ မိသားစုအေႀကာင္းကို စဥ္းစားလုိက္တုိင္း ျမန္မာျပည္ကုိ အေျပးျပန္ခ်င္မိေတာ့တာပဲ။ အေနာက္ႏုိင္ငံမွာဆိုရင္ ၁၈ ႏွစ္ျပည့္တာနဲ႕ မိဖအိမ္မွာ မေနပဲ တတ္ႏုိင္ရင္ ကုိယ့္ဟာကိုယ္ အိမ္ျခားဆင္းတဲ့ ဓေလ့ေတြရွိတယ္။ သားသမီးေတြဆိုရင္ တက္မဲ့ေကာလိပ္ေက်ာင္း ေရြးတာေတာင္ အေဖအေမေတြမရွိတဲ့ ျမိဳ႕ေတြကို ေရြးျပီး လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ေကာလိပ္ေက်ာင္းသားဘ၀ကုိ အပိုင္ဆြတ္ခူးဖို႕ ႀကိဳးစားႀကတယ္။ စရုိက္ယဥ္ေက်းမွဳဓေလ့ေတြ မတူဘူးေပါ့။


ျမန္မာလူမ်ိဳးေတြက်ေတာ့ သားသမီးေတြ တကၠသိုလ္တက္လုိ႕၊ ေက်ာင္းျပီးလို႕၊ အလုပ္ရလို႕၊ အိမ္ေထာင္က်လုိ႕၊ ခေလးရျပီးေတာင္မွ မိဖေတြနဲ႕ မခဲြပဲ အတူတူ ေႏြးေႏြးေထြးေထြး ေနထုိင္တတ္ႀကတယ္။ မိဘ ညီကိုေမာင္ႏွမေတြကို မစြန္႕ခြာခ်င္ပဲ စြန္႕ခြာလာခဲ့ႀကရျပီး ျပည္ပကို ေရာက္လာႀကတဲ့ လူေတြက်ေတာ့ အဲဒီအခြင့္ထူးေတြကို အရမ္းတမ္းတမိႀကတယ္။ အေမခ်က္တဲ့ ဟင္းေတြက ဘြားခနဲဆို ေပၚလာေရာ။ တစ္ေန႕တစ္မ်ိဳး မရိုးေအာင္ ခ်က္ေပးတတ္တဲ့ ကြ်န္ေတာ္တုိ႕ရဲ႕ မိခင္ေတြ။


အေမ့ေပါင္ေလးေပၚမွာ ေခါင္းေလးတင္ျပီး ဗီဒီယိုဇာတ္ကားေတြ လဲႀကည့္ခ်င္လုိက္တာ အေမ ေရ…။


သား ေခါင္းနဲ႕ ဖိထားလို႕ အေမ့ရဲ႕ ေပါင္လံုးေသးေသးေလးက က်င္လာေပမယ့္ အေမက အျပံဳးမပ်က္။ သားေတြ သမီးေတြ သင္တန္းဖိုး ေပးႏုိင္ဖုိ႕ သြားရမဲ့ေဆးခန္းကို မသြားပဲ အႏြံတာခံေပးတဲ့ ကြ်န္ေတာ္တုိ႕ရဲ႕ ဖခင္ေမတၱာကလည္း ရုပ္ပိုင္းဆုိင္ရာတုိးတက္လာျပီး စိတ္ပိုင္းဆုိင္ရာ ယုတ္ညံ့လာတဲ့ ဒီေန႕ေခတ္ကမၻာမွာ ရွားမွရွား…အဲဒီလုိ အႀကင္နာေမတၱာႀကီးမားတဲ့ ကြ်န္ေတာ္တုိ႕ မိခင္၊ ဖခင္၊ အဘိုးအဘြား၊ ေမာင္ႏွမေတြကို ဘယ္လိုလုပ္ ေမ့ႏုိင္မွာလဲ။ အဲဒီ အလြမ္းအေဆြးေတြက အသက္ငယ္တယ္ ႀကီးတယ္ရယ္လုိ႕ မဟုတ္ပဲ ရင္ညွွပ္ထက္ကို လွိဳက္လွိဳက္ျပီး တက္လာတတ္တယ္။ ျပည္ပမွာ ရုပ္ပိုင္းဆုိင္ရာ ဘယ္ေလာက္ပဲ ေကာင္းေနပါေစ၊ ကိုယ့္အေဖအေမအိမ္ေလာက္ ဘယ္ေတာ့မွာ မသာႏုိင္ပါဘူး။ အမိေျမကို လႊမ္းဆြတ္တဲ့ စိတ္ေတြနဲ႕ စိတ္ပိန္ရတဲ့ ရက္ေတြက ဒုနဲ႕ေဒး…


ဒီႀကားထဲ ျမန္မာျပည္မွာ တစ္ခုခုျဖစ္ရင္ လူက ရင္ဘတ္ကို မီးပူအလံုးတစ္ရာနဲ႕ ထိုးလုိက္သည့္အလား တစ္ပူေပၚႏွစ္ပူဆင့္ျပီး ပူပန္ေသာကေတြ မ်ားႀကရျပန္တယ္။ သတင္းေတြ၊ ဓာတ္ပံုေတြ၊ ဗီဒီယိုေတြက အင္တာနတ္တို႕ ေဖ့ဘုတ္တုိ႕ေပၚကေန ခ်က္ခ်င္းဆိုသလို ေရာက္ေရာက္လာေတာ့ ဒီကလူေတြက ဘာလုပ္လုိ႕ ဘာကုိင္ရမွန္းမသိ ျဖစ္ကုန္ႀကပါေရာ။ ဒါနဲ႕ အနားမွာ ရွိတဲ့ မိုဘုိင္းဖုန္းကိုပဲ ကယ္တင္ရွင္ႀကီးအေနနဲ႕ ကိုးကြယ္ျပီး ဖုန္းေတြ ေကာက္ဆက္ရပါတယ္။ ေျခေထာက္ရွည္လို႕ပဲလားမသိ၊ မိသားစုေတြကလည္း ဟိုမွာ တစ္စု၊ သည္မွာ တစ္စု ဆိုေတာ့ ဆက္လုိက္ရတဲ့ ဖုန္းေတြ။ ဖုန္းကဒ္တစ္ကဒ္ကို ေဒၚလာေငြ ၅ က်ပ္ေပးရင္ေတာင္ ၁၈ မိနစ္သာသာေလာက္ပဲ ေျပာရေတာ့ ကုန္လုိက္တဲ့ ဖုန္းဖိုးေတြ…။ နယ္ျမိဳ႕ေတြဆို ပိုဆိုးေသး။ ဟယ္လုိ ေခၚေနရင္းနဲ႕ ဖုန္းကဒ္က ကုန္သြားေရာ။ မိနစ္ေတြက အလုိလို စားသြားရင္း က်န္ခဲ့တာဆိုလို႕ လိပ္ေခါင္းပဲ က်န္ခဲ့တာ။ “ႀကားလား၊ မႀကားဘူးလား”နဲ႕ ေအာ္ရလြန္းလို႕…


အခုလည္း ျဖစ္ျပန္ျပီ။ ဘဂၤလီကုလားကိစၥ။ တုိင္းျပည္တုိးတက္ဖို႕ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမွဳ လမ္းေႀကာင္းကို အာရံုစိုက္ဖို႕ ႀကံရံုပဲရွိေသး မျပီးမျပတ္ အမွ်င္ရွည္ေနတဲ့ ဒီေခၚေတာကုလားကိစၥက ေႀကာ္ျငာ၀င္ျပန္ပါျပီ။ ဒီကိစၥမတုိင္ခင္ လြန္္ခဲ့တဲ့ ရက္သတၱပတ္အတြင္းမွာ ျဖစ္ေပၚခဲ့တဲ့ ျပည္တြင္းလွဳပ္ရွားမွဳေတြက အားတက္စရာ ေကာင္းေနတာ။ ႏုိင္ငံတ၀ွမ္း ၂၄ နာရီ ရရွိေရး၊ အလုပ္သမား လစာတိုးေရး၊ ခရိုနီခ်ဳပ္ကိုင္တဲ့ ေစ်းကြက္စီးပြားေရး စနစ္ကေန ပီျပင္ျပိဳင္ဆုိင္ႏုိင္စြမ္းရွိတဲ့ ေစ်းကြက္စီးပြားေရး ေဖာ္ေဆာင္ေရး၊ မိမိႏုိင္ငံ၏ သဘာ၀အရင္းအျမစ္မ်ားကို ျပည္သူ႕အက်ိဳးအတြက္ အသံုးျပဳေရး စတဲ့ ျပည္သူ႕တုိက္ပြဲေတြက အားရစရာ။ အခုေတာ့ ဇာတ္လမ္းေကာင္းေနတုန္း ေႀကာ္ျငာက ၀င္လာေရာ။ မိန္းကေလးတစ္ေယာက္ကို လက္၀တ္လက္စားလုယူရံုတင္မက အတင္းအဓမၼျပဳက်င့္ျပီး ရက္ရက္စက္စက္ လူမဆန္စြာ သတ္ျဖတ္ခဲ့ေလျခင္း။


လူမ်ိဳးေရး၊ ဘာသာေရး အဓိကရုဏ္းေတြ ျဖစ္ႀကျပီဆိုရင္ ႏွစ္ဘက္စလံုးက နစ္နာတာပဲ။ လူ႕အသက္၊ အိုးအိမ္ စည္းစိမ္ အကုန္လံုး ဆံုးရွံဳးႀကရတယ္။ နဂိုကတည္းက တုိးတက္မွဳေႏွးေကြးေနတဲ့ႏုိင္ငံမွာ မျဖစ္သင့္ဘူး။ ဒါဟာ ႏိုင္ငံ့အနာဂတ္အတြက္ မေကာင္းဘူး။ ဒီႀကားေတြ ျပႆနာက ျပီးမသြားတဲ့အျပင္ ကိုျမေအးေျပာသလုိ ဘဂၤလီကုလားအေရးကေန မူဆလင္ဘာသာအေရးဘက္ကို ေျပာင္းသြားေအာင္ တြန္းပို႕ဖို႕ ႀကိဳးစားတဲ့ လူေတြကလည္း ရွိေနျပန္တယ္။ ဒါဟာ ျပည္ထဲမွာ ပထမဆံုး လူသိရွင္ႀကား ႀကိဳးစားမွဳပဲ။ ျပည္ပမွာကေတာ့ Muslim Brotherhood ဆိုတဲ့ အစၥလာမ္ဘာသာကို ကိုးကြယ္တဲ့လူတုိင္းဟာ ညီအကိုေတြျဖစ္တယ္ ဆိုတဲ့ စိတ္နဲ႕ ျမန္မာ့အမ်ိဳးသားအက်ိဳးစီးပြားထက္ ဘာသာေရးအစြန္းေရာက္မွဳဘက္ကို ေရာက္ေနတဲ့ လူေတြက သူ႕network တစ္ခုနဲ႕ လွဳပ္ရွားလာခဲ့တာ ႏွစ္အေတာ္ႀကာေနပါျပီ။


ကမၻာ့အႀကီးဆံုး မူဆလင္အဖဲြ႕ႀကီးျဖစ္တဲ့ Organization of Islamic Cooperation (OIC) ဆိုရင္ ဘဂၤလီအေရးကို ႏုိင္ငံတကာ စင္ျမင့္ေပၚကေန မူဆလင္ညီအစ္ကိုစိတ္နဲ႕ ထဲထဲ၀င္၀င္ လုပ္ကိုင္ေနတာပါ။ အဲဒီလိုပဲ ဘဂၤလီ ပညာရွင္ေတြျဖစ္တဲ့ ဘဂၤလီကုလားေတြကို ျမန္မာျပည္ကို Export ပို႕ဖို႕ ႀကိဳးစားေနတဲ့ ဘဂၤလီ Abid Baharနဲ႕ ျမန္မာ့ေရပိုင္နက္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္လက္ထဲပါသြားတာကို ၀မ္းပန္းတသာနဲ႕ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏိုင္ငံအစုိးရထံ ခ်ီးက်ဴးေထာပနာျပဳခဲ့တဲ့ မဟာဘဂၤလီမူဆလင္၀ါဒီ Habib Siddiqui တုိ႕ ဆိုရင္လည္း ႏုိင္ငံနယ္နိမိတ္စည္း ဘယ္ေလာက္ပဲျခားျခား သူတို႕အတြက္က ရိုဟင္ညာနာမည္ခံ ဘဂၤလီကုလားေတြ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ လူမ်ိဳးတစ္ခုအျဖစ္ မားမားမတ္မတ္ ရပ္တည္ႏုိင္ဖို႕ မူဆလင္ညီအစ္ကိုစိတ္နဲ႕ ဘာသာေရး၊လူမ်ိဳးေရးတုိက္စစ္တစ္ခုအေနနဲ႕ တစိုက္မတ္မတ္ လုပ္ကိုင္လာခဲ့ႀကတာပါ။




Abid Bahar




Habib Siddiqui

ျပည္ပ network ထဲမွာ ဘဂၤလီေတြကို ဦးေဆာင္လမ္းညႊန္မွဳ ေပးေနတဲ့ ျမန္မာေတြထဲက ျမန္မာမူဆလင္တစ္ေယာက္ကို ျပပါဆုိရင္ ကေနဒါႏုိင္ငံ၊ တုိရြန္တုိျမိဳ႕က ေအာင္တင္ဆိုတဲ့ ျမန္မာမူဆလင္ကို ျပရလိမ့္မယ္။ သူဟာ လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ေပါင္း ဆယ္စုႏွစ္ေလာက္ကတည္းက ဘဂၤလီေခၚေတာကုလားအေရးကို အနီးကပ္ ကြပ္ကဲလာခဲ့သူျဖစ္တယ္။ သူ႕ကိုယ္သူ ျမန္မာ့အေရး လွဳပ္ရွားသူ အျဖစ္ ဒီမိုအဖဲြ႕အစည္းေတြမွာ ေနရာယူျပီး ေနာက္ကြယ္မွာေတာ့ ဘဂၤလီအဖြဲ႕အစည္းေတြနဲ႕ အနီးကပ္ပူးေပါင္းလုပ္ကိုင္ေနျပီး အျမဲတမ္းအခ်က္အလက္နဲ႕ ဗ်ဴဟာေတြ ခ်ေပးေနသူပဲ။ ျမန္မာေတြ၊ ရခုိင္ေတြနဲ႕ ေတြ႕တဲ့အခါ သေဘာထားေပ်ာ့ေပ်ာင္းသလို သူေတာ္ေကာင္းဦးထုပ္ေဆာင္းျပီး ေနာက္ကြယ္မွာ ကိုျမေအးေျပာသလုိ ဘဂၤလီေခၚေတာကုလားအေရးကို မူဆလင္အေရးျဖစ္ေအာင္ စြမ္းစြမ္းတမံ တြန္းပို႕ေနတ့ဲသူေတြထဲက တစ္ေယာက္ေပါ့။


 
၂၀၀၈ ခုႏွစ္က က်င္းပတဲ့ ပထမဆံုးအႀကိမ္ အျပည္ျပည္ဆုိင္ရာ ျမန္မာမူဆလင္ညီလာခံသို႕ တက္ေရာလာေသာ ဦး၀င္းေအာင္ (ဗြီအုိေအ)၊ ဘဂၤလီေခၚေတာ ေနဆန္းဦး (ေဆာ္ဒီမွ ဘဂၤလီေခၚေတာ ဦးဘစိန္၏သား)၊ ဦးဘိုလွတင့္၊ ဦးဘီလယ္ရာခ်စ္၊ ဦးေအာင္တင္ (၀ဲ မွ ယာ)

ဒါေႀကာင့္ ဘာသာေရးတုိက္ပဲြအသြင္ကို တြန္းပို႕ေနတဲ့ အစြန္းေရာက္ လူတစ္စုကို ျငိမ္းခ်မ္းေရး ခ်စ္ျမတ္ႏုိးတဲ့၊ အမွန္တရားကို တန္ဖိုးထားတဲ့ ျမန္မာျပည္သူတရပ္လံုးက ၀ိုင္း၀န္းကာကြယ္ထိန္းသိမ္းႀကရလိမ့္မယ္။ ဒီအေရးဟာ ဘဂၤလီ ေခၚေတာကုလားေတြရဲ႕ လိမ္လည္မွဳကို အမွန္တရားဘက္က ေဖာ္ထုတ္တဲ့ တုိက္ပဲြဲသာ ျဖစ္တယ္။ ဘယ္လူမ်ိဳး၊ ဘယ္ဘာသာကိုမွ တာဂတ္ထားျပီး လုပ္တဲ့ကိစၥမဟုတ္ဘူး။ ဒီကိစၥဟာ တရားမ၀င္ လာေရာက္ေနထုိင္မွဳ၊ အမိျမန္မာႏုိင္ငံေတာ္ရဲ႕ အခ်ဳပ္ျခာအာဏာကို ထိပါးေစာ္ကားမွဳ၊ တရားဥပေဒ စိုးမိုးမွဳ ညံ့ဖ်င္းမွဳဳ၊ ၀န္ထမ္းအခ်ိဳ႕ရဲ႕ အက်င့္ပ်က္ျခစားမွဳ၊ ျပည္ေထာင္စုတုိင္းရင္းသားမ်ား၏ အတူတကြ  ယွဥ္တဲြေနထိုင္ႏုိင္မွဳကို ျခိမ္းေျခာက္မွဳ၊ ရခုိင္သမုိင္း ရခုိင္လူမ်ိဳးအမည္မ်ားကို လိမ္လည္လုယူမွဳ၊ ျမန္မာႏုိင္ငံသို႕ အစၥလာမ္အစြမ္းေရာက္၀ါဒကို ပို႕ကုန္အျဖစ္ တင္ပို႕လုိမွဳ၊ ဘဂၤလီမ်ားကုိ ျမန္မာႏုိ္င္ငံသို႕ တရားမ၀င္တင္ပို႕မွဳ၊ ျပည္ေထာင္စုႀကီး ျပိဳကဲြေအာင္ ႀကိဳးပမ္းမွဳ စတဲ့ အမ်ိဳးသားေရးလုပ္ငန္းရပ္ေတြနဲ႕ ပတ္သက္ေနတယ္။ ဒီကိစၥဟာ မည္သည့္ဘာသာ၊ မည္သည့္ႏုိင္ငံျခားသား လူမ်ိဳးကိုမွ် တာဂတ္ထားျပီး လုပ္တာမဟုတ္ဘူး။


ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ လူမ်ိဳးစံု၊ ဘာသာစံု ေနထုိင္ႀကတယ္။ ရခုိင္ျပည္မွာလည္း လူမ်ိဳးစံု ဘာသာစံု ရွိႀကတယ္။ တရုတ္ေရာ (လက္သစ္ဂုတ္ေသြးစုပ္ တရုတ္ႏုိင္ငံသားမ်ား မပါ)၊ ဟိႏၵဴဘာသာကိုးကြယ္တဲ့ အိႏၵိယမ်ိဳးႏြယ္ေတြေရာ၊ အစၥလာမ္ဘာသာ ကိုးကြယ္တဲ့ ကမန္လူမ်ိဳးေတြေရာ ေအးအတူ ပူအမွ် ေနထိုင္လာခဲ့ႀကတယ္။ အိႏၵိယမွာ ဇာတ္နိမ့္ဇာတ္ျမင့္ေတြ ရွိေပမဲ့ ရခုိင္ေဒသနဲ႕ ျမန္မာျပည္တ၀ွမ္းမွာ ဘာခဲြျခားမွဳမွ မရွိပဲ ခ်စ္ခ်စ္ခင္ခင္ ေနထုိင္ခဲ့ႀကတယ္။ တရုတ္လူမ်ိဳးေတြဆိုရင္လည္း အဲဒီအတုိင္းပဲ။ အေမရိကမွာ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ေနထုိင္လာခဲ့တဲ့ ရခုိင္ျပည္က တရုတ္မိသားစုေတြကို ေတြ႕ဖူးတယ္။ အဖိုးအဖြားေတြက ရခုိင္ျပည္မွာ ေနလာခဲ့ျပီး အေမရိကမွာ ေမြးတဲ့ ေျမးေတြကိုေတာင္ ရခုိင္စကားသင္ေပးတာတုိ႕ ရခုိင္လို ဆိုဆံုးမတာတို႕ ကို ေတြ႕ဖူးတယ္။ သူတို႕ကိုယ္သူတို႕လည္း တရုတ္လို႕ မခံယူေတာ့ပဲ ရခုိင္လုိ႕ ၀င့္ႀကြားစြာ ခံယူျပီး ခ်စ္ခ်စ္ခင္ခင္ ဆက္ဆံလာခဲ့ႀကတာ အခုထိပဲ။ 


ရခုိင္ျပည္မွာ ေနထုိင္လာႀကတဲ့ ကမန္လူမ်ိဳးေတြ ဆိုရင္လည္း အဲဒီအတုိင္းပဲ။ အစၥလာမ္ဘာသာကို ကိုးကြယ္ႀကေပမဲ့ သူတို႕ဟာ ရခုိင္လူမွဳ႕အဖဲြ႕အစည္းမွာ ေအးအတူပူအမွ် ညီအကိုေမာင္ႏွမစိတ္ေမြးျပီး ရခုိင္လုိ၀တ္၊ ရခုိင္လုိစားျပီး ရခုိင္စကားကို ေျပာကာ ရခုိင္ေျမမွာ အတူတကြ ေနထုိင္လာခဲ့ႀကတယ္။ တခ်ိဳ႕ဆိုရင္ ကမန္မွန္းေတာင္ မသိႏုိင္ေလာက္ေအာင္ ေသြးေႏွာသြားႀကျပီး ဗုဒၶဘာသာကို ႏွိဳက္ႏွိဳက္ရွိဳင္းရွိဳင္း ကိုးကြယ္ေနတဲ့ လူေတြရွိတယ္။

ဒါေပမယ့္ ရုိဟင္ညာအမည္ခံ ဘဂၤလီအစြန္းေရာက္တစ္စုကေတာ့ ျပည္ေထာင္စုစိတ္ဓာတ္နဲ႕ လံုး၀ဆန္႕က်င္တဲ့ လမ္းေႀကာင္းကို သြားေနတယ္။ ႏုိင္ငံတကာမွာ ရခုိင္ျပည္ဟာ သူတို႕ ကုလားျပည္ျဖစ္ေႀကာင္း ၀ါဒျဖန္႕တယ္။ ရခုိင့္ေရွးေဟာင္းဘုရင့္တုိင္းႏုိင္ငံေတာ္ အင္အားႀကီးစိုးခဲ့စဥ္က ႏုိင္ငံတကာကုန္သြယ္ေရးမွာ သံုးခဲ့တဲ့ ဒဂၤါးျပားေတြကို သံုးျပီး ရခုိင့္ဘုရင့္ႏုိင္ငံေတာ္ဟာ သူတို႕ရဲ႕ အစၥလာမ္ႏုိင္ငံေတာ္ ျဖစ္ေႀကာင္း လီဆယ္ေရးသားေျပာဆိုေနႀကတယ္။ ရခုိင့္နာမည္ျဖစ္တဲ့ Arakan ကို ေမာင္ပိုင္စီးျပီး ကမၻာပတ္ေလွ်ာက္လိမ္ႀကတယ္။ ဘေလာ့ဂ္ေတြ၊ ၀က္ဆုိက္ေတြေထာင္ျပီး ရခုိင့္သမုိင္း၊ ျမန္မာ့သမုိင္းကို လိမ္ေရးႀကတယ္။ ဓည၀တီ ဆိုတဲ့ ရခုိင္ေရွးေဟာင္းျမိဳ႕ေတာ္အမည္ေတြကို သံုးျပီး ဘေလာ့ဂ္ေတြ ေထာင္ျပီး အဲဒီရခုိင္နာမည္ေအာက္မွာ သူတို႕ေခၚေတာကုလားသမုိင္းလိမ္ကို လွည့္ပတ္ထည့္ႀကတယ္။ အဲဒီလုိ လုပ္ေနတာကို ၇ခုိင္ျပည္ထဲက အင္တာနတ္မသံုးတဲ့လူေတြ၊ Search Engine ကို ကြ်မ္းကြ်မ္းက်င္က်င္ မသံုးတတ္တဲ့လူေတြက သတိထားမိႀကမွာ မဟုတ္ဘူး။


အခုဆိုရင္ ဘဂၤလီေတြက ရခုိင္ျပည္ရဲ႕အေနာက္ဘက္က စစ္တေကာင္းေတာင္တန္းကို တက္သိမ္းေနျပီ။ ေဒသခံဌာေန တုိင္းရင္းသားမ်ိဳးႏြယ္စုေတြ စစ္တေကာင္းရုိးမမွာ အရိုးစုေတြ ေႀကြခဲ့ႀကရပါျပီ။ ရခုိင္ျပည္ေျမာက္ပိုင္းမွာ ဘဂၤလီလူဦးေရက ေႀကာက္ခမန္းလိလိ တုိးပြားလာေနျပီ။ ဘဂၤလီကုလားေတြက ကမန္လူမ်ိဳးဆိုတဲ့ နာမည္နဲ႕ မွတ္ပံုတင္ေတြ လုပ္လာခဲ့တာ အမ်ားႀကီးပဲ။ ကမန္လူမ်ိဳးေတြ ကိုယ္တုိင္က ဘဂၤလီကုလား လႊမ္းမိုးမွဳကို စိုးရိမ္လာေနႀကတယ္။ ဒီလုိ အမ်ိဳးသားအက်ိဳးစီးပြား ျခိမ္းေျခာက္မွဳကို ခုခံတာကို လူမ်ိဳးေရးခဲြျခားမွဳလို႕ ေျပာလို႕မရဘူး။ ရန္စက်ဴးေက်ာ္လာတာက သူတုိ႕။ (အခု မသီတာေထြးကိစၥလိုေပါ့။)


အေမရိကန္မွာ တရားသူႀကီးတစ္ေယာက္က တရားရံုးမွာ စကားျပန္လုပ္ေနတဲ့ ရခုိင္လူႀကီးတစ္ဦးကို “ခင္ဗ်ားက ျမန္မာႏုိင္ငံရခုိင္ျပည္နယ္ (Arakan) ကဆိုေတာ့ မူဆလင္ေပါ့နာ္”လို႕ ေမးလာတဲ့အထိ ျဖစ္လာတယ္။ ဒါဟာ တကယ့္ျဖစ္ရပ္ဗ်။ ကဲ… ရခုိင္တစ္ေယာက္ရဲ႕ ေနရာမွာ ခင္ဗ်ားတို႕ ၀င္ စဥ္းစားႀကည့္ႀကပါ။ ရခုိင္ျပည္ရဲ႕ ေတာင္ထိပ္ေပါင္းမ်ားစြာက ေစတီပုထုိးမ်ားစြာ ေႀကြက်ေျမချပီး က်ေနာ္တို႕ကိုယ္တုိင္ မူဆလင္ဇာတ္သြင္းခံရတဲ့ အျဖစ္။


ျပႆနာတစ္ခုကို ေျဖရွင္းခ်င္တယ္ဆိုရင္ အဲဒီျပႆနာ မရွဳပ္ေထြးသြားေအာင္ ႀကိဳးစားဖုိ႕လည္း လိုတယ္။ ဘဂၤလီအေရးကို အစၥလာမ္ဘာသာအေရးအသြင္ေျပာင္းလဲဖို႕ ႀကိဳးစားေနတဲ့ အစြန္းေရာက္ မူဆလင္ဘာသာ၀င္ေတြဟာ ဘဂၤလီအေရးကို ရွဳပ္ေထြးေအာင္ လုပ္ေနသူေတြျဖစ္တယ္။ က်ေနာ္တုိ႕ ဒီအတုိင္းလက္ပိုက္ႀကည့္ေနရင္ မႀကာခင္ ရခုိင္လူမ်ိဳးေတြ ရခုိင္ရိုးမေပၚ တက္ေျပးႀကရလိမ့္မယ္။ က်ေနာ္တို႕ အရမ္းစိုးရိမ္တယ္။ အခုလက္ရွိႏွစ္ဘက္တင္းမာမွဳေတြအျပင္ အနာဂတ္ေတြအတြက္လည္း က်ေနာ္တုိ႕ အရမ္းစိုးရိမ္တယ္။  ျမန္မာျပည္ရဲ႕ အနာဂတ္အတြက္ မေကာင္းဘူး။ က်ေနာ္တို႕ဆီက ေမြးလာမဲ့ ကေလးေတြရဲ႕ ေနာင္ေရးအတြက္လည္း မေကာင္းဘူး။ က်ေနာ္တုိ႕ အခုကတည္းက ေအးေအးခ်မ္းခ်မ္း မရွင္းႏုိင္ရင္ ေနာင္မွာ က်ေနာ္တုိ႕ သားသမီးေတြက အေဖတို႕ ညံ့ခဲ့လို႕ လို႕ အျပစ္တင္ႀကကုန္ေတာ့